{"id":195224,"date":"2015-12-03T08:00:00","date_gmt":"2015-12-03T07:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www.gamesfanatic.pl\/?p=195224"},"modified":"2015-12-04T10:05:23","modified_gmt":"2015-12-04T09:05:23","slug":"they-come-unseen","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/2015\/12\/03\/they-come-unseen\/","title":{"rendered":"They Come Unseen&#8230; ale warto im si\u0119 przyjrze\u0107!"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/09\/they-come-unseen.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft wp-image-84101 size-medium\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/09\/they-come-unseen-200x142.jpg\" alt=\"They Come Unseen\" width=\"200\" height=\"142\" srcset=\"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/09\/they-come-unseen-200x142.jpg 200w, https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/09\/they-come-unseen.jpg 500w\" sizes=\"auto, (max-width: 200px) 100vw, 200px\" \/><\/a>Ju\u017c w przedessenowych zapowiedziach pisa\u0142em, \u017ce na <a href=\"https:\/\/boardgamegeek.com\/boardgame\/177725\/they-come-unseen\" target=\"_blank\"><strong>They Come Unseen<\/strong><\/a> czekam w bardzo szczeg\u00f3lny spos\u00f3b. To mia\u0142a by\u0107 pierwsza nowoczesna gra (nie licz\u0105c kilku gier wojennych), kt\u00f3ra w powa\u017cny spos\u00f3b podejmie tematyk\u0119 wsp\u00f3\u0142czesnej wojny podwodnej. A ta jest przecie\u017c arcyciekawa, z jej nieustann\u0105 zabaw\u0105 w kotka i myszk\u0119 okr\u0119t\u00f3w podwodnych z okr\u0119tami ZOP (zwalczania op) oraz fascynuj\u0105c\u0105 fizyk\u0105 rozchodzenia si\u0119 d\u017awi\u0119ku w \u015brodowisku wodnym. Fakt, \u017ce gr\u0119 zaprojektowa\u0142 ca\u0142kowity debiutant, zupe\u0142nie mnie nie martwi\u0142. Wszak Andrew Benford to komandor rezerwy Royal Navy, dow\u00f3dca klasycznych okr\u0119t\u00f3w podwodnych i zast\u0119pca dow\u00f3dcy HMS <em>Revenge<\/em>. Byle komu nie daje si\u0119 do r\u0119ki takich zabawek, jak \u201eboomery\u201d (popularna nazwa okr\u0119t\u00f3w przenosz\u0105cych balistyczne rakiety z g\u0142owicami nuklearnymi \u2013 do tej klasy nale\u017ca\u0142 brytyjski <em>Revenge<\/em>). Dodajmy do tego znane filmowe hity w rodzaju <em>Polowania na Czerwony Pa\u017adziernik<\/em>\u00a0czy <em>Karmazynowego przyp\u0142ywu<\/em>, o kt\u00f3rych chyba ka\u017cdy w moim pokoleniu przynajmniej s\u0142ysza\u0142. Sami wi\u0119c rozumiecie: gdy wreszcie odebra\u0142em zestaw gier do recenzji z Essen, w\u0142o\u017cy\u0142em marynarski golf, przyg\u0142adzi\u0142em brod\u0119, nabi\u0142em fajk\u0119 i zarz\u0105dzi\u0142em pe\u0142ne zanurzenie.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><!--more--><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Do jakiego gatunku przyporz\u0105dkowa\u0107 <em>TCU<\/em>? Nie jest to absolutnie gra wojenna czy z\u0142o\u017cony symulator. Miejscami mam wra\u017cenie, \u017ce realizm (tak\u017ce w samej fabule) traktowany jest tu bardzo umownie, aspekty taktyczne mieszaj\u0105 si\u0119 z operacyjnymi i w sumie TCU to raczej podwodna abstrakcja, ale&#8230; wychodzi to grze na korzy\u015b\u0107. Przychodzi mi na my\u015bl okre\u015blenie \u201easymetryczna gra blefu na motywach wojny podwodnej\u201d, pomimo owej abstrakcyjno\u015bci, ca\u0142kiem udanie przenosz\u0105ca ducha star\u0107 morskich na plansz\u0119. To jednak propozycja nie tylko dla mi\u0142o\u015bnik\u00f3w okr\u0119t\u00f3w podwodnych, ale tak\u017ce dla tych, kt\u00f3rzy lubuj\u0105 si\u0119 w <em>Listach z Whitechapel<\/em> i innych grach dedukcyjnych. Je\u015bli nie lubicie \u201egier o strzelaniu\u201d czy \u201eo wojnie\u201d, mimo wszystko doczytajcie t\u0119 recenzj\u0119 do ko\u0144ca. <em>They Come Unseen<\/em> mo\u017ce trafi\u0107 w wasze gusta, nawet pomimo waszych preferencji.<\/p>\n<div id=\"attachment_196053\" style=\"width: 630px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu1.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-196053\" class=\"wp-image-196053 size-large\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu1-1024x614.jpg\" alt=\"TCU1\" width=\"620\" height=\"372\" srcset=\"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu1-1024x614.jpg 1024w, https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu1-200x120.jpg 200w, https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu1.jpg 1200w\" sizes=\"auto, (max-width: 620px) 100vw, 620px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-196053\" class=\"wp-caption-text\">Elementy gry w ca\u0142ej okaza\u0142o\u015bci. Zas\u0142ona gracza jest naprawd\u0119 du\u017ca!<\/p><\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">Du\u017ce sztywne pud\u0142o i prezentowana na nim grafika robi\u0105 fantastyczne pierwsze wra\u017cenie. Po zajrzeniu do \u015brodka jest jeszcze lepiej. Grafika powt\u00f3rzona zosta\u0142a na zas\u0142once (a raczej wielkiej zas\u0142onie) gracza NATO, kt\u00f3ra ukry\u0107 ma przed wzrokiem gracza radzieckiego plansz\u0119 z pozycjami brytyjskich okr\u0119t\u00f3w podwodnych wraz z ich panelami sterowania. Gracz radziecki dostaje w\u0142asn\u0105, wi\u0119ksz\u0105 plansz\u0119 obszaru gry i sw\u00f3j zestaw paneli kontrolnych dla niszczycieli. Plansze s\u0105 grube, lakierowane, o grafice surowej i ch\u0142odnej, niczym lodowe g\u00f3ry. Z pude\u0142ka zionie arktycznym klimatem. Ca\u0142o\u015b\u0107 uzupe\u0142nia arkusik \u017ceton\u00f3w, kilka kart, kilka drewnianych kosteczek i przezroczyste znaczniki sonaru \u2013 tyle\u017c efektowne, co raczej nietrwa\u0142e (niestety, zaczyna schodzi\u0107 z nich wierzchnia folia). Ach, s\u0105 jeszcze dwie broszurki. Jedna, kt\u00f3r\u0105 nazwa\u0142bym taktycznym podr\u0119cznikiem u\u017cycia okr\u0119t\u00f3w podwodnych, opisuje warunki \u017cycia na pok\u0142adach, a tak\u017ce przybli\u017ca rzeczywiste zasady walki podwodnej i odnosi je do sytuacji w grze, stanowi\u0105c swoisty poradnik dla gracza. Zdecydowanie rzecz warta przeczytania. Druga, to zasady. Czyta si\u0119 je \u0142atwo i przyjemnie, ale \u2013 niestety \u2013 korzystanie z nich w trakcie rozgrywki jest szalenie utrudnione. Brak jakichkolwiek przyk\u0142ad\u00f3w, u\u017cytkownik styka si\u0119 ze \u015bcian\u0105 tekstu, w kt\u00f3rej nawet liczby spisane s\u0105 s\u0142ownie. Wiele zasad nie zosta\u0142o odpowiednio doprecyzowanych, przez co FAQ do <em>TCU<\/em> zajmuje ju\u017c 10 stron! Karygodny \u2013 powt\u00f3rz\u0119: KARYGODNY \u2013\u00a0jest brak jakiejkolwiek karty pomocy, kt\u00f3ra w jednym miejscu zbiera\u0142aby przede wszystkim zasady ruchu. S\u0105 one na tyle r\u00f3\u017cnorodne i zmienne w trakcie rozgrywki, \u017ce wr\u0119cz konieczne jest posiadanie jakiej\u015b dobrze zaprojektowanej pomocy, a takiej w pude\u0142ku niestety nie znajdziemy. W po\u0142\u0105czeniu ze \u015bcian\u0105 tekstu w instrukcji, zupe\u0142nie niepotrzebnie podnosi to pr\u00f3g wej\u015bciowy gry, kt\u00f3ra a\u017c taka trudna znowu nie jest.<\/p>\n<h4>This gets out of hand, we&#8217;re gonna be caught in the biggest naval battle since the Jutland. Jesus!*<\/h4>\n<p style=\"text-align: justify;\">Na mro\u017anej, arktycznej planszy znajduje si\u0119 sze\u015b\u0107 radzieckich baz z instalacjami przemys\u0142owymi. Zadaniem dw\u00f3ch brytyjskich okr\u0119t\u00f3w podwodnych z sekcjami dywersant\u00f3w na pok\u0142adach b\u0119dzie zniszczenie czterech spo\u015br\u00f3d tych baz (cztery karty losowane z puli sze\u015bciu przed rozpocz\u0119ciem gry). Brytyjczyk\u00f3w tropi\u0105 i pr\u00f3buj\u0105 zniszczy\u0107 dwa radzieckie niszczyciele, wspomagane przez dwa statki transportowe i zaopatrzeniowiec, przewo\u017c\u0105ce paliwo i amunicj\u0119 pomi\u0119dzy bazami i okr\u0119tami.<\/p>\n<div id=\"attachment_196052\" style=\"width: 130px\" class=\"wp-caption alignleft\"><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu7.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-196052\" class=\"wp-image-196052 size-medium\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu7-120x200.jpg\" alt=\"TCU7\" width=\"120\" height=\"200\" srcset=\"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu7-120x200.jpg 120w, https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu7-614x1024.jpg 614w, https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu7.jpg 720w\" sizes=\"auto, (max-width: 120px) 100vw, 120px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-196052\" class=\"wp-caption-text\">Wspomniane karty baz radzieckich. Po zniszczeniu (wp\u0142yni\u0119ciu do portu przez okr\u0119t brytyjski), zachodzi opisany na ka\u017cdej efekt.<\/p><\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ka\u017cdy rodzaj okr\u0119t\u00f3w (podwodne, niszczyciele, transportowce i zaopatrzeniowiec) porusza si\u0119 nieco inaczej, a dodatkowo jest to modyfikowane aktualnym stanem morza (nawodne) i g\u0142\u0119boko\u015bci\u0105 akwenu (podwodne). Ponadto s\u0105 jeszcze r\u00f3\u017cne drobne zasady ruchu przy poszczeg\u00f3lnych rodzajach akcji (np. akcja zaopatrywania na morzu okr\u0119t\u00f3w radzieckich, zmiana g\u0142\u0119boko\u015bci, \u0142adowanie baterii czy stawianie min przez podwodne). Og\u00f3\u0142em sporo tego i teraz ju\u017c chyba rozumiecie, dlaczego tak pomstuj\u0119 na brak karty pomocy i \u015bcian\u0119 tekstu w instrukcji. Zajmijmy si\u0119 jednak tym, co najwa\u017cniejsze, czyli zasadami kreuj\u0105cymi sytuacj\u0119 my\u015bliwy\/zwierzyna w atmosferze blefu i dedukcji.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Gracz brytyjski posiada w\u0142asn\u0105, nieco mniejsz\u0105 plansz\u0119, ukryt\u0105 za poka\u017anych rozmiar\u00f3w zas\u0142on\u0105, na kt\u00f3rej poruszaj\u0105 si\u0119 jego okr\u0119ty. Ma on pe\u0142n\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107 sytuacyjn\u0105 (widzi zar\u00f3wno swoj\u0105 plansz\u0119, jak i plansz\u0119 g\u0142\u00f3wn\u0105), co umo\u017cliwia mu unikanie czy wywodzenie w pole okr\u0119t\u00f3w radzieckich. To spora przewaga, r\u00f3wnowa\u017cona jednak konieczno\u015bci\u0105 cz\u0119stego przebywania na g\u0142\u0119boko\u015bci peryskopowej celem na\u0142adowania baterii. W grze kierujemy bowiem nie jednostkami z nap\u0119dem atomowym, lecz okr\u0119tami diesel-elektrycznymi, kt\u00f3re pod powierzchni\u0105 czerpi\u0105 moc z akumulator\u00f3w, a na powierzchni (lub na peryskopowej, po wysuni\u0119ciu specjalnego masztu) z silnik\u00f3w spalinowych. Pojemno\u015b\u0107 baterii pozwala na pokonanie 20 p\u00f3l pod wod\u0105. W praktyce jednak akumulatory \u0142adujemy cz\u0119\u015bciej (tak co 10\u201315), zw\u0142aszcza, \u017ce jedno \u0142adowanie przywraca zaledwie 10 jednostek. Przebywanie na peryskopowej natychmiast zdradza pozycj\u0119 okr\u0119tu: na planszy g\u0142\u00f3wnej pojawia si\u0119 \u017ceton echa radiolokacyjnego na ostatnim polu przed nurem okr\u0119tu podwodnego w g\u0142\u0119biny. Gracz radziecki kieruje tam w\u00f3wczas swoje niszczyciele, przeszukuj\u0105ce to\u0144 morsk\u0105 sonarami. Dow\u00f3dca niszczycieli w wybranym miejscu uk\u0142ada p\u0142ytki namiar\u00f3w sonarowych wzd\u0142u\u017c kad\u0142ub\u00f3w niszczycieli, a gracz brytyjski MUSI przyzna\u0107 si\u0119, je\u015bli pozycja jednego z jego okr\u0119t\u00f3w zosta\u0142a pokryta p\u0142ytk\u0105. Informuje w\u00f3wczas gracza radzieckiego o kontakcie w sektorze danego koloru (np. \u201eKontakt czerwony\u201d), dzi\u0119ki czemu ten mo\u017ce przeprowadzi\u0107 atak za pomoc\u0105 rakietowych granat\u00f3w g\u0142\u0119binowych. W jednej salwie ma ich 6, a z pewno\u015bci\u0105 zwr\u00f3cili\u015bcie uwag\u0119, \u017ce sektory przednie sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 z 9 p\u00f3l, a tylne \u2013 z p\u00f3l 12. Oznacza to, \u017ce granaty (mo\u017cna uk\u0142ada\u0107 po jednej kostce na pole) nie wype\u0142ni\u0105 ca\u0142ego sektora \u2013 trzeba zgadywa\u0107 (dedukowa\u0107), na kt\u00f3rym polu znajduje si\u0119 okr\u0119t przeciwnika. Co wi\u0119cej, jednostka brytyjska mo\u017ce znajdowa\u0107 si\u0119 na jednej z trzech g\u0142\u0119boko\u015bci: opr\u00f3cz peryskopowej (potrzebnej tylko do \u0142adowania baterii), mo\u017ce to by\u0107 600, 400 lub 200 st\u00f3p, oczywi\u015bcie w zale\u017cno\u015bci od g\u0142\u0119boko\u015bci ca\u0142ego akwenu (wypisanej na mapie). Granaty mog\u0105 by\u0107 nastawione na te trzy poziomy.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Do uszkodzenia okr\u0119tu potrzeba trafienia bezpo\u015bredniego (zgadza si\u0119 pozycja ustawienia kostki i nastawiona g\u0142\u0119boko\u015b\u0107) lub dw\u00f3ch bliskich wybuch\u00f3w (zgodno\u015b\u0107 pozycji, jeden poziom g\u0142\u0119boko\u015bci wy\u017cej\/ni\u017cej). Jeden okr\u0119t daje nam wi\u0119c namiar stosunkowo niedok\u0142adny i przeci\u0119tn\u0105 szans\u0119 trafienia. Ratunkiem jest \u015bci\u0105gni\u0119cie drugiego niszczyciela i wzi\u0119cie namiaru krzy\u017cowego (na\u0142o\u017cenie p\u0142ytek sonarowych na siebie) \u2013 tu ju\u017c mo\u017cemy dosta\u0107 precyzyjne dane do strza\u0142u. C\u00f3\u017c, dwa niszczyciele poluj\u0105ce na jeden okr\u0119t podwodny w tym samym sektorze planszy, to jednak swoboda operowania dla drugiego okr\u0119tu na drugim ko\u0144cu mapy&#8230;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u017beby by\u0142o ciekawiej, na akwenie, na kt\u00f3rym operujemy, zmienia si\u0119 pogoda. Wzburzone morze utrudnia poruszanie si\u0119 okr\u0119tom nawodnym, u\u0142atwia ukrycie si\u0119 przed sonarami, ale te\u017c blokuje niekt\u00f3re mo\u017cliwo\u015bci Brytyjczykom (np. nie mog\u0105 \u0142adowa\u0107 baterii czy wp\u0142ywa\u0107 do baz). Nie jest to jednak zmiana losowa \u2013 znamy prognoz\u0119 i pod ni\u0105 mo\u017cemy zaplanowa\u0107 swoje dzia\u0142ania, troszk\u0119 jak w <em>K2<\/em>, Adama Ka\u0142u\u017cy. Ju\u017c widzicie t\u0119 zabaw\u0119 w kotka i myszk\u0119?<\/p>\n<div id=\"attachment_196051\" style=\"width: 630px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu6.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-196051\" class=\"wp-image-196051 size-large\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu6-1024x614.jpg\" alt=\"TCU6\" width=\"620\" height=\"372\" srcset=\"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu6-1024x614.jpg 1024w, https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu6-200x120.jpg 200w, https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu6.jpg 1200w\" sizes=\"auto, (max-width: 620px) 100vw, 620px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-196051\" class=\"wp-caption-text\">Radzieckie niszczyciele bior\u0105 namiar krzy\u017cowy w okolicy ostatniego echa radiolokacyjnego. Je\u015bli pomara\u0144czowy niszczyciel uzyska kontakt w fioletowym sektorze (przy jednoczesnym wcze\u015bniejszym kontakcie drugiego niszczyciela w sektorze czerwonym), gracz radziecki b\u0119dzie wiedzia\u0142, \u017ce okr\u0119t brytyjski znajduje si\u0119 na jednym z sze\u015bciu p\u00f3l. Mo\u017ce pokry\u0107 je w ca\u0142o\u015bci salwa granat\u00f3w. G\u0142\u0119boko\u015b\u0107 badanego akwenu to 250 i 450 st\u00f3p, wi\u0119c przy strzale &#8220;bliski wybuch&#8221; lub trafienie s\u0105 pewne&#8230;<\/p><\/div>\n<div id=\"attachment_196050\" style=\"width: 630px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu5.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-196050\" class=\"wp-image-196050 size-large\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu5-1024x614.jpg\" alt=\"TCU5\" width=\"620\" height=\"372\" srcset=\"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu5-1024x614.jpg 1024w, https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu5-200x120.jpg 200w, https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu5.jpg 1200w\" sizes=\"auto, (max-width: 620px) 100vw, 620px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-196050\" class=\"wp-caption-text\">Gracz brytyjski ju\u017c wie, \u017ce jego zielony okr\u0119t zdo\u0142a\u0142 ukry\u0107 si\u0119 w martwym polu sonar\u00f3w przeciwnika. Na pytanie gracza radzieckiego podczas poszukiwa\u0144 pomara\u0144czowego niszczyciela odpowie zatem z satysfakcj\u0105 &#8220;Brak kontaktu&#8221;. Tymczasem jego niebieski okr\u0119t postawi\u0142 pole minowe, na kt\u00f3re ma nadziej\u0119 naprowadzi\u0107 niszczyciele&#8230;<\/p><\/div>\n<h4 style=\"text-align: justify;\">Anatoli, you&#8217;re afraid of our fleet. Well, you should be. Personally, I&#8217;d give us one chance in three. More tea anyone?<\/h4>\n<p style=\"text-align: justify;\">Przebieg gry zosta\u0142 zaprojektowany zgodnie z zasad\u0105 \u201eMaksimum mo\u017cliwo\u015bci na samym pocz\u0105tku, redukcja tych mo\u017cliwo\u015bci w trakcie gry\u201d. Gdy rozpoczynamy rozgrywk\u0119 wszystkie okr\u0119ty i bazy s\u0105 w pe\u0142ni wyposa\u017cone, zatankowane i sprawne. Wraz z post\u0119pami, okr\u0119ty ulegn\u0105 uszkodzeniom, amunicja i paliwo zaczn\u0105 si\u0119 wyczerpywa\u0107, a bazy \u2013 jedna po drugiej \u2013 b\u0119d\u0105 wy\u0142\u0105czane przez brytyjskich dywersant\u00f3w, redukuj\u0105c mo\u017cliwo\u015bci floty radzieckiej (zniszczenie bazy powoduje zwykle przepadek cz\u0119\u015bci \u017ceton\u00f3w albo redukcj\u0119 ich pojemno\u015bci). Tempo gry jest w\u0142a\u015bciwe. Po spokojniejszym pocz\u0105tku robi si\u0119 coraz ciekawiej i bywa, \u017ce o wszystkim decyduje pojedynek ostatniego uszkodzonego okr\u0119tu podwodnego, z ostatnim sprawnym niszczycielem w pobli\u017cu ostatniej spo\u015br\u00f3d czterech wyznaczonych do zniszczenia baz.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Podobaj\u0105 mi si\u0119 bardzo mo\u017cliwo\u015bci, kt\u00f3re stwarza ta gra w ramach zakre\u015blonych przez autora. Mo\u017cna pokazywa\u0107 przeciwnikowi swoje dwa okr\u0119ty jako jeden (\u017ceton echa radiolokacyjnego jest uniwersalny dla obu jednostek brytyjskich), by zmusi\u0107 go do szukania drugiego na pustych przestrzeniach, a samemu rozdzieli\u0107 si\u0119 w sprzyjaj\u0105cym momencie. Mo\u017cna atakowa\u0107 bazy wy\u0142\u0105cznie jednym okr\u0119tem, drugi u\u017cywaj\u0105c jako przyn\u0119t\u0119 \u015bci\u0105gaj\u0105c\u0105 przeciwnika w kierunku baz, kt\u00f3rych nie zamierzamy w og\u00f3le atakowa\u0107. Mo\u017cna pr\u00f3bowa\u0107 taktyki \u201erusha\u201d, czyli szybkiego ataku na dwie bazy, celem skokowego ograniczenia mo\u017cliwo\u015bci floty radzieckiej. Mo\u017cna \u2013 zanim we\u017amiemy si\u0119 za bazy \u2013 pr\u00f3bowa\u0107 najpierw zapolowa\u0107 na przeciwnika (okr\u0119ty brytyjskie mog\u0105 stawia\u0107 miny na p\u0142ytkich wodach, kt\u00f3re s\u0105 \u015bmierteln\u0105 pu\u0142apk\u0105 dla statk\u00f3w, a radzieckie niszczyciele uszkadzaj\u0105). Jak widzicie, mo\u017cna ca\u0142kiem du\u017co. Cho\u0107 wi\u0119c akwen, po kt\u00f3rym p\u0142ywamy, w \u017caden spos\u00f3b nie ulega zmianie, konstrukcja zasad, zmienno\u015b\u0107 pogody i g\u0119sto\u015b\u0107 siatki p\u00f3l sprawiaj\u0105, \u017ce r\u00f3\u017cnorodnego kombinowania jest naprawd\u0119 sporo. O regrywalno\u015b\u0107 absolutnie bym si\u0119 nie martwi\u0142, cho\u0107 <em>TCU<\/em> to nie jest gra na ka\u017cdy wiecz\u00f3r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Sprawnego dowodzenia okr\u0119tami trzeba si\u0119 nauczy\u0107, nawet nie tyle, ze wzgl\u0119du na komplikacj\u0119 zasad, co raczej silne powi\u0105zanie mi\u0119dzy ruchem i zasobami, do tego w funkcji mapy i pogody. Nabywanie bieg\u0142o\u015bci to proces, aczkolwiek wydaje mi si\u0119, \u017ce proces ca\u0142kiem przyjemny dla ucz\u0105cego si\u0119.<\/p>\n<div id=\"attachment_196049\" style=\"width: 630px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu4.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-196049\" class=\"wp-image-196049 size-large\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu4-1024x614.jpg\" alt=\"TCU4\" width=\"620\" height=\"372\" srcset=\"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu4-1024x614.jpg 1024w, https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu4-200x120.jpg 200w, https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu4.jpg 1200w\" sizes=\"auto, (max-width: 620px) 100vw, 620px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-196049\" class=\"wp-caption-text\">Na dole panel radziecki (po lewej jednostki paliwa, po prawej pozosta\u0142e salwy granat\u00f3w g\u0142\u0119binowych), powy\u017cej panel okr\u0119tu podwodnego (po lewej poziom na\u0142adowania akumulator\u00f3w, po prawej ustawiona g\u0142\u0119boko\u015b\u0107 zanurzenia). Na obu panelach tabelka z kosztem ruchu.<\/p><\/div>\n<h4><span class=\"st\">Give me a ping, Vasili. One ping only, please<\/span><\/h4>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nie ma jednak gier bez wad, i komandorowi Benfordowi takowej r\u00f3wnie\u017c nie uda\u0142o si\u0119 stworzy\u0107. Poza naprawd\u0119 istotnym brakiem arkusza pomocy widz\u0119 w <em>TCU<\/em> jeszcze trzy wi\u0119ksze problemy.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Pierwszy: gracz brytyjski wykazywa\u0107 si\u0119 musi absolutn\u0105 uczciwo\u015bci\u0105 w stosunku do przeciwnika. Nie ma \u017cadnej, ale to \u017cadnej mo\u017cliwo\u015bci sprawdzenia, czy m\u00f3wi prawd\u0119 odno\u015bnie skuteczno\u015bci poszukiwa\u0144 hydrolokacyjnych i ataku bombami g\u0142\u0119binowymi (poza ukradkowym zerkni\u0119ciem za zas\u0142onk\u0119). Niczego si\u0119 nie zapisuje (jak w <em>Listach<\/em>), nie uk\u0142adamy \u017cadnych kart marszruty (jak w <em>Drakuli<\/em>). Nic. Wszystkie ruchy Brytyjczyka s\u0105 palcem po wodzie pisane. A taka bezkarno\u015b\u0107 sprawia, \u017ce a\u017c chce si\u0119 przesun\u0105\u0107 sw\u00f3j okr\u0119t o jedno pole w bok, by wyj\u015b\u0107 poza zasi\u0119g sonaru. \u201e<em>Zasi\u0119g pozwala, przecie\u017c w sumie i tak chcia\u0142em na tym polu sko\u0144czy\u0107 ruch, a jak on mnie trafi, to b\u0119dzie koniec gry&#8230;. Oj tam, oj tam \u2013 sk\u0142ami\u0119. Tylko ten jeden raz&#8230;<\/em>\u201d Co wi\u0119cej, cho\u0107 na mapach znajduje si\u0119 kilka &#8216;pomocy nawigacyjnych&#8217;, u\u0142atwiaj\u0105cych odnalezienie konkretnego pola, mo\u017ce z rzadka dochodzi\u0107 do pewnych pomy\u0142ek, ze wzgl\u0119du na g\u0119sto\u015b\u0107 siatki.<\/p>\n<div id=\"attachment_196054\" style=\"width: 630px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu2.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-196054\" class=\"wp-image-196054 size-large\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu2-1024x614.jpg\" alt=\"TCU2\" width=\"620\" height=\"372\" srcset=\"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu2-1024x614.jpg 1024w, https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu2-200x120.jpg 200w, https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu2.jpg 1200w\" sizes=\"auto, (max-width: 620px) 100vw, 620px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-196054\" class=\"wp-caption-text\">Karty statusu okr\u0119t\u00f3w. Czerwony niszczyciel jest uszkodzony i ograniczone s\u0105 jego mo\u017cliwo\u015bci w zakresie u\u017cycia uzbrojenia. Zielony OP ma ju\u017c dwa trafienia i mo\u017ce zanurza\u0107 si\u0119 tylko do maksymalnej g\u0142\u0119boko\u015bci 200 st\u00f3p. Niebieski ma tylko lekkie uszkodzenie (brak wp\u0142ywu na zdolno\u015b\u0107 operacyjn\u0105). Po prawej manifest transportowy, czyli co statki przewo\u017c\u0105 aktualnie na pok\u0142adach.<\/p><\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">Drugi: warianty gry wieloosobowej, cho\u0107 istniej\u0105, nie przemawiaj\u0105 do mnie zupe\u0142nie. W trzy osoby jeden z graczy dowodzi samymi statkami zaopatrzeniowymi. To uczucie podobne do siedzenia w rezerwie podczas atrakcyjnego meczu. Na boisku walka, emocje, a my mo\u017cemy tylko siedzie\u0107. A nie, czasem nadarzy si\u0119 okazja, \u017ceby poda\u0107 pi\u0142k\u0119, kt\u00f3ra wylecia\u0142a na aut. Super. Przy czterech-pi\u0119ciu osobach dzielone s\u0105 z kolei okr\u0119ty. Ka\u017cdy dowodzi jednym, co ma ten minus, \u017ce mo\u017cna zosta\u0107 wyeliminowanym i obserwowa\u0107 rozgrywk\u0119 ju\u017c tylko z boku. A ta kr\u00f3tka wcale by\u0107 nie musi&#8230;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Trzeci: czas rozgrywki. Bywa z tym r\u00f3\u017cnie, w zale\u017cno\u015bci od przyj\u0119tej taktyki przez gracza brytyjskiego i poczynionych post\u0119p\u00f3w. Jedna partia mo\u017ce sko\u0144czy\u0107 si\u0119 po godzinie, mo\u017ce dobi\u0107 te\u017c do 120 albo i 150 minut. Nie wykluczam, \u017ce jaki\u015b wyj\u0105tkowo flegmatyczny i skrupulatny Brytyjczyk potrafi rozgrywk\u0119 w <em>TCU<\/em> zepsu\u0107. Gra jest na to niestety podatna \u2013 nie ma \u017cadnego zegara, kt\u00f3ry wymusza\u0142by na okr\u0119tach podwodnych atak na bazy.<\/p>\n<div id=\"attachment_196055\" style=\"width: 630px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu3.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-196055\" class=\"wp-image-196055 size-large\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu3-1024x614.jpg\" alt=\"TCU3\" width=\"620\" height=\"372\" srcset=\"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu3-1024x614.jpg 1024w, https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu3-200x120.jpg 200w, https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/tcu3.jpg 1200w\" sizes=\"auto, (max-width: 620px) 100vw, 620px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-196055\" class=\"wp-caption-text\">My\u015bliwi w\u0119sz\u0105 za zwierzyn\u0105&#8230;.<\/p><\/div>\n<h4 style=\"text-align: justify;\">S\u0142owem podsumowania<\/h4>\n<p style=\"text-align: justify;\"><em>They Come Unseen<\/em>\u00a0to dobra gra. Droga, troch\u0119 za wielka (miejsce na stole!), ale dobra. Na tyle trzymaj\u0105ca klimat walki podwodnej (cho\u0107 podkre\u015blam: \u017caden to symulator!), \u017ce przem\u00f3wi do wszystkich spragnionych podwodnych zmaga\u0144 wojennik\u00f3w, lecz na tyle daleka od technikali\u00f3w militarnych i \u015bwie\u017ca tematycznie, \u017ce ka\u017cdy eurogracz mi\u0142uj\u0105cy blef i dedukcj\u0119 powinien powa\u017cnie zwr\u00f3ci\u0107 na ni\u0105 uwag\u0119.\u00a0Cho\u0107 gra jest dost\u0119pna tylko w wersji angloj\u0119zycznej, po wyt\u0142umaczeniu efekt\u00f3w zniszczenia baz staje si\u0119 praktycznie j\u0119zykowo niezale\u017cna. B\u0105d\u017acie tylko \u015bwiadomi, \u017ce dedukcja w <em>TCU<\/em> oparta jest na przewidywaniu zamiar\u00f3w przeciwnika w aktualnej sytuacji taktycznej, a tylko w niewielkim stopniu na pozostawionych przez niego \u015bladach. Nie ka\u017cdy lubi tak\u0105 konstrukcj\u0119 mechaniki, niekt\u00f3rzy uwa\u017caj\u0105, \u017ce to zwyczajne zgadywanie (myl\u0105 si\u0119 :)). Mnie w\u0142a\u015bnie tym <em>TCU<\/em> uj\u0119\u0142a za serce.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Na BGG ocena <em>TCU<\/em> jest stosunkowo niska (aktualnie 6.97\/10), ale \u2013 przyznam szczerze \u2013 trudno mi si\u0119 z ni\u0105 zgodzi\u0107. Patrz\u0105c na komentarze, widz\u0119, \u017ce bierze si\u0119 ona z pewnej trudno\u015bci pierwszego kontaktu z gr\u0105 i konieczno\u015bci uczenia si\u0119 dowodzenia okr\u0119tami, analizy sytuacji na planszy. Moim zdaniem gra jest jednak znacznie lepsza, ni\u017c wskazuje na to aktualna ocena bggowej spo\u0142eczno\u015bci. Polecam!<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Plusy:<\/strong><\/p>\n<p>+ okr\u0119ty podwodne!<\/p>\n<p>+ ciekawa mechanika poszukiwania<\/p>\n<p>+ zbalansowana asymetria stron<\/p>\n<p>+ wykonanie najwy\u017cszej jako\u015bci<\/p>\n<p><strong>Minusy:<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; brak karty pomocy<\/p>\n<p>&#8211; mo\u017ce si\u0119 d\u0142u\u017cy\u0107 (je\u015bli Brytyjczyk gra bardzo ostro\u017cnie)<\/p>\n<p>&#8211; podatna na oszukiwanie<\/p>\n<p>&#8211; s\u0142aba skalowalno\u015b\u0107<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>*cytaty pochodz\u0105 z filmu <em>Polowanie na Czerwony Pa\u017adziernik<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ju\u017c w przedessenowych zapowiedziach pisa\u0142em, \u017ce na They Come Unseen czekam w bardzo szczeg\u00f3lny spos\u00f3b. To mia\u0142a by\u0107 pierwsza nowoczesna gra (nie licz\u0105c kilku gier wojennych), kt\u00f3ra w powa\u017cny spos\u00f3b podejmie tematyk\u0119 wsp\u00f3\u0142czesnej wojny podwodnej. A ta jest przecie\u017c arcyciekawa, z jej nieustann\u0105 zabaw\u0105 w kotka i myszk\u0119 okr\u0119t\u00f3w podwodnych z okr\u0119tami ZOP (zwalczania op) &#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":24,"featured_media":84101,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"cybocfi_hide_featured_image":"","footnotes":""},"categories":[],"tags":[],"post_folder":[],"class_list":["post-195224","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/195224","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/users\/24"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=195224"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/195224\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media\/84101"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=195224"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=195224"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=195224"},{"taxonomy":"post_folder","embeddable":true,"href":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/post_folder?post=195224"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}