{"id":56695,"date":"2015-05-20T10:00:35","date_gmt":"2015-05-20T08:00:35","guid":{"rendered":"http:\/\/www.gamesfanatic.pl\/?p=56695"},"modified":"2015-05-18T22:40:30","modified_gmt":"2015-05-18T20:40:30","slug":"co-wspolnego-ma-hanabi-z-maksymami-konwersacyjnymi-gricea","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/2015\/05\/20\/co-wspolnego-ma-hanabi-z-maksymami-konwersacyjnymi-gricea\/","title":{"rendered":"Co wsp\u00f3lnego ma Hanabi z maksymami konwersacyjnymi Grice\u2019a?"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/05\/DSCN2097-2.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft wp-image-56696 size-thumbnail\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/05\/DSCN2097-2-150x150.jpg\" alt=\"??????????\" width=\"150\" height=\"150\" srcset=\"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/05\/DSCN2097-2-150x150.jpg 150w, https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/05\/DSCN2097-2-70x70.jpg 70w\" sizes=\"auto, (max-width: 150px) 100vw, 150px\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Herbert Paul Grice, filozof j\u0119zyka, opracowa\u0142 swego czasu regu\u0142\u0119 konwersacji, na kt\u00f3r\u0105 sk\u0142ada\u0142y si\u0119 cztery maksymy: ilo\u015bci, jako\u015bci, odniesienia i sposobu. S\u0105 one konieczne do tego, aby komunikacja by\u0142a udana, a wi\u0119c aby nasz rozm\u00f3wca dobrze nas zrozumia\u0142. Nieprzestrzeganie powy\u017cszych regu\u0142 mo\u017ce by\u0107 skutkiem np. nieus\u0142yszenia rozm\u00f3wcy, spowodowanego zak\u0142\u00f3ceniem rozmowy cho\u0107by przez ha\u0142as, ale tak\u017ce choroby psychicznej, kt\u00f3ra sprawia, \u017ce kto\u015b nie potrafi prowadzi\u0107 poprawnej konwersacji. Wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie nieprzestrzeganie zasad konwersacji jest r\u00f3wnie\u017c spotykane u sporej grupy spo\u0142ecznej, kt\u00f3ra wykszta\u0142ci\u0142a si\u0119 w ostatnich latach, a kt\u00f3r\u0105 mo\u017cna nazwa\u0107 graczami plansz\u00f3wkowymi. Co maj\u0105 wsp\u00f3lnego gry planszowe i maksymy konwersacyjne Grice\u2019a? Okazuje si\u0119, \u017ce ca\u0142kiem sporo.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><!--more--><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Jak wiadomo, gry planszowe wykorzystuj\u0105 ca\u0142\u0105 gam\u0119 r\u00f3\u017cnych mechanizm\u00f3w. Mamy gry logiczne, taktyczne, strategiczne, ekonomiczne, dedukcyjne, itd. Ich regu\u0142y cz\u0119sto oparte s\u0105 na zasadach matematycznych: polegaj\u0105 na planowaniu, zarz\u0105dzaniu zasobami, ci\u0105g\u0142ym kalkulowaniu z czego zbierzemy najwi\u0119cej punkt\u00f3w. Jednak wa\u017cnym elementem wielu gier planszowych jest r\u00f3wnie\u017c interakcja z innymi graczami, czy to pozytywna czy negatywna. Interakcja wi\u0105\u017ce si\u0119 r\u00f3wnie\u017c z komunikacj\u0105, a ta jest szczeg\u00f3lnie istotna w przypadku gier kooperacyjnych. Poniewa\u017c jestem filologiem polskim, gry z mechanik\u0105 zbudowan\u0105 na teorii komunikacji s\u0105 szczeg\u00f3lnie bliskie memu humanistycznemu sercu. Jedn\u0105 z takich gier z\u00a0pewno\u015bci\u0105 jest Hanabi. Chcia\u0142abym zaprezentowa\u0107 nieco inne spojrzenie na t\u0119 gr\u0119, w\u0142a\u015bnie przez pryzmat maksym konwersacyjnych Grice\u2019a. Najpierw jednak kr\u00f3tkie przypomnienie, czym jest Hanabi i jak wygl\u0105da rozgrywka.<\/p>\n<p><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/05\/DSCN2099.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignright wp-image-56699 size-medium\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/05\/DSCN2099-200x170.jpg\" alt=\"??????????\" width=\"200\" height=\"170\" srcset=\"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/05\/DSCN2099-200x170.jpg 200w, https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/05\/DSCN2099-1024x871.jpg 1024w\" sizes=\"auto, (max-width: 200px) 100vw, 200px\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Hanabi to gra kooperacyjna dla 2\u20135 graczy, w wieku od 8 lat wzwy\u017c, autorstwa Antoine\u2019a Bauzy. Z pewno\u015bci\u0105 jest tytu\u0142em znanym, gdy\u017c w 2013 roku zdoby\u0142a presti\u017cow\u0105 nagrod\u0119 <em>Spiel des Jahres<\/em>. W grze wcielamy si\u0119 w zesp\u00f3\u0142 wytw\u00f3rc\u00f3w sztucznych ogni, kt\u00f3rym nieco pomiesza\u0142y si\u0119 prochy i musz\u0105 naprawi\u0107 sw\u00f3j b\u0142\u0105d. Temat w\u00a0Hanabi jednak nie odgrywa wi\u0119kszej roli i nie jest specjalnie odczuwalny. Bowiem istot\u0105 gry jest u\u0142o\u017cenie pi\u0119ciu rz\u0119d\u00f3w kart (bia\u0142ego, \u017c\u00f3\u0142tego, czerwonego, niebieskiego i zielonego), po pi\u0119\u0107 kart w ka\u017cdym, w kolejno\u015bci od 1 do 5. W wariancie zaawansowanym do dyspozycji mamy jeszcze karty r\u00f3\u017cnokolorowe, z kt\u00f3rych mo\u017cemy utworzy\u0107 sz\u00f3sty rz\u0105d. Poza 55 kartami do gry, potrzebne nam r\u00f3wnie\u017c b\u0119dzie 8 niebieskich znacznik\u00f3w podpowiedzi i 3 czerwone znaczniki pomy\u0142ki. Na pocz\u0105tku gry \u017cetony podpowiedzi nale\u017cy umie\u015bci\u0107 w pude\u0142ku, natomiast pomy\u0142ki obok niego. Nast\u0119pnie ka\u017cdy z graczy otrzymuje karty: 4 w grze 2- i 3- osobowej lub 5 dla 4\u20135 os\u00f3b i rozpoczyna si\u0119 rozgrywka. Nale\u017cy zaznaczy\u0107, \u017ce w przeciwie\u0144stwie do wi\u0119kszo\u015bci gier karcianych, karty w Hanabi trzymamy odwrotnie \u2013 rewersem do siebie, wi\u0119c nie widzimy ich. W ka\u017cdej turze gracz mo\u017ce wykona\u0107 jedn\u0105 z trzech nast\u0119puj\u0105cych akcji: udzielenie podpowiedzi, zagranie karty oraz wyrzucenie karty. Wybieraj\u0105c podpowied\u017a, nale\u017cy usun\u0105\u0107 jeden niebieski znacznik z pude\u0142ka, a wi\u0119c akcja ta nie jest mo\u017cliwa, je\u015bli nie mamy ju\u017c niebieskich znacznik\u00f3w do u\u017cycia. Podpowiedzi mo\u017cna udzieli\u0107 wybranemu graczowi i mo\u017ce dotyczy\u0107 ona albo koloru (np. \u201eTa karta jest zielona\u201d), albo warto\u015bci (np. \u201eTu masz jedynk\u0119\u201d). Wa\u017cne jest, \u017ce nale\u017cy poinformowa\u0107 o\u00a0wszystkich kartach w danym kolorze lub wskazanej warto\u015bci, jakie gracz ma na r\u0119ce (np. \u201eMasz dwie zielone karty. To ta i ta\u201d). Oczywi\u015bcie gracz, kt\u00f3ry otrzyma\u0142 podpowied\u017a, mo\u017ce w\u00a0jaki\u015b spos\u00f3b zaznaczy\u0107, kt\u00f3re karty zosta\u0142y wskazane, aby lepiej je zapami\u0119ta\u0107 (np. u\u0142o\u017cy\u0107 karty w tym samym kolorze razem lub obr\u00f3ci\u0107 jak\u0105\u015b kart\u0119 \u201edo g\u00f3ry nogami\u201d). Aby zagra\u0107 kart\u0119, gracz wyk\u0142ada j\u0105 odkryt\u0105 przed sob\u0105. Je\u015bli pasuje do kt\u00f3rego\u015b rz\u0119du, nale\u017cy j\u0105 do\u0142o\u017cy\u0107. Przy czym, je\u015bli jest to pi\u0105tka, w nagrod\u0119 jeden odrzucony niebieski znacznik, trafia na powr\u00f3t do pude\u0142ka. Natomiast, je\u015bli oka\u017ce si\u0119, \u017ce karty nie mo\u017cna nigdzie do\u0142o\u017cy\u0107, nale\u017cy j\u0105 odrzuci\u0107, a do pude\u0142ka trafia \u017ceton czerwony. Trzy takie \u017cetony oznaczaj\u0105 koniec gry i\u00a0przegran\u0105. Trzecia akcja to wyrzucenie karty na stos kart odrzuconych. Dzi\u0119ki temu r\u00f3wnie\u017c mo\u017cna odzyska\u0107 niebieski \u017ceton. Gra ko\u0144czy si\u0119 na kilka r\u00f3\u017cnych sposob\u00f3w. Po pierwsze, je\u015bli wszystkie rz\u0119dy zostan\u0105 u\u0142o\u017cone w kolejno\u015bci od 1 do 5, gracze\u00a0 wygrywaj\u0105. Po drugie, je\u015bli kt\u00f3ry\u015b z graczy zabierze ostatni\u0105 kart\u0119 ze stosu, nale\u017cy rozegra\u0107 ostatni\u0105 tur\u0119 i zako\u0144czy\u0107 gr\u0119. Je\u015bli nie uda\u0142o si\u0119 uko\u0144czy\u0107 wszystkich rz\u0119d\u00f3w, mo\u017cna policzy\u0107 punkty, wed\u0142ug tabeli punktacji umieszczonej w instrukcji. Po trzecie, gra mo\u017ce zako\u0144czy\u0107 si\u0119 przegran\u0105 na skutek dzia\u0142ania czerwonych \u017ceton\u00f3w.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Jak wida\u0107, istot\u0105 Hanabi jest komunikacja mi\u0119dzy graczami i przekazywanie w\u0142a\u015bciwych informacji. Zreszt\u0105 dotyczy to wszystkich gier kooperacyjnych. Zawsze, kiedy kilkoro ludzi podejmuje wsp\u00f3\u0142prac\u0119 i razem d\u0105\u017c\u0105 do osi\u0105gni\u0119cia konkretnego celu, potrzebna jest umiej\u0119tno\u015b\u0107 skutecznej komunikacji. Grice sformu\u0142owa\u0142 og\u00f3ln\u0105 Zasad\u0119 Kooperacji, kt\u00f3ra brzmi: \u201eWno\u015b sw\u00f3j wk\u0142ad do rozmowy tak, jak tego w danym jej stadium wymaga przyj\u0119ty cel, czy kierunek wymiany s\u0142\u00f3w, w kt\u00f3rej uczestniczysz\u201d. Przek\u0142adaj\u0105c \u201ez polskiego na nasze\u201d, chodzi o to, aby przekazywa\u0107 jak najbardziej jasne i zrozumia\u0142e komunikaty oraz takie, kt\u00f3re s\u0105 najistotniejsze w danym momencie rozmowy. Jest to bardzo pomocne, a mo\u017ce nawet konieczne, je\u015bli chcemy, aby jakakolwiek wsp\u00f3\u0142praca mi\u0119dzy lud\u017ami zako\u0144czy\u0142a si\u0119 sukcesem. Grice szczeg\u00f3\u0142owo okre\u015bla, jakie warunki powinien spe\u0142nia\u0107 komunikat, aby by\u0142 zgodny z Zasad\u0105 Kooperacji. Warunki te nazywamy maksymami konwersacyjnymi, a s\u0105 to:<\/p>\n<ol style=\"text-align: justify;\">\n<li>Maksyma jako\u015bci \u2013 m\u00f3w to, co wed\u0142ug ciebie jest prawdziwe. Nie podawaj informacji fa\u0142szywych lub niesprawdzonych i niepewnych, unikaj przemilcze\u0144.<\/li>\n<li>Maksyma ilo\u015bci \u2013 m\u00f3w tyle, ile trzeba. Komunikat powinien zawiera\u0107 dok\u0142adnie tyle informacji, ile jest potrzebne w danym momencie \u2013 ani mniej, ani wi\u0119cej.<\/li>\n<li>Maksyma odniesienia \u2013 m\u00f3w na temat. Unikaj dygresji, podawaj te informacje, kt\u00f3re s\u0105 w tej chwili istotne.<\/li>\n<li>Maksyma sposobu \u2013 m\u00f3w w spos\u00f3b jasny i uporz\u0105dkowany, unikaj wieloznaczno\u015bci.<\/li>\n<\/ol>\n<p style=\"text-align: justify;\">Je\u017celi te zasady zostan\u0105 spe\u0142nione, mo\u017cemy by\u0107 pewni, \u017ce przekazany przez nas komunikat zosta\u0142 w\u0142a\u015bciwie zrozumiany przez odbiorc\u0119, a przez to nasza wsp\u00f3\u0142praca zako\u0144czy si\u0119 sukcesem. Co si\u0119 jednak stanie, kiedy spr\u00f3bujemy zaprzeczy\u0107 wszystkim powy\u017cszym regu\u0142om? Czy uda si\u0119 osi\u0105gn\u0105\u0107 powzi\u0119ty cel, je\u015bli utrudnimy nasz\u0105 komunikacj\u0119? Gra Hanabi jest w\u0142a\u015bnie takim komunikacyjnym eksperymentem.<\/p>\n<p><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/05\/DSCN2103.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft wp-image-56700 size-medium\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/05\/DSCN2103-200x150.jpg\" alt=\"     \" width=\"200\" height=\"150\" srcset=\"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/05\/DSCN2103-200x150.jpg 200w, https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/05\/DSCN2103-1024x768.jpg 1024w\" sizes=\"auto, (max-width: 200px) 100vw, 200px\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Spr\u00f3bujmy teraz prze\u015bledzi\u0107, jak si\u0119 ma Hanabi do maksym konwersacyjnych Grice\u2019a. Zacznijmy od maksymy ilo\u015bci. Zasady gry chyba najbardziej w\u0142a\u015bnie t\u0119 regu\u0142\u0119 ograniczaj\u0105. Nie mo\u017cemy powiedzie\u0107 tyle, ile trzeba. Nasz komunikat zawiera stanowczo za ma\u0142o przydatnych fakt\u00f3w. Za ka\u017cdym razem musimy si\u0119 zdecydowa\u0107 czy informujemy gracza o kolorze, czy o warto\u015bci jego karty. Taka \u201eokrojona\u201d wiadomo\u015b\u0107 nie jest wystarczaj\u0105ca do podj\u0119cia akcji. Nale\u017cy albo czeka\u0107 na nast\u0119pn\u0105, albo dedukowa\u0107 i\u00a0ryzykowa\u0107. Pe\u0142en komunikat powinien brzmie\u0107: \u201eTu masz czerwon\u0105 dw\u00f3jk\u0119. Mamy ju\u017c czerwon\u0105 jedynk\u0119 na stole, wi\u0119c mo\u017cesz j\u0105 wy\u0142o\u017cy\u0107.\u201d To jednak by\u0142oby zbyt proste. Gra w\u00a0tym miejscu wymaga decyzji, zar\u00f3wno od osoby podpowiadaj\u0105cej: jaki komunikat b\u0119dzie w tym momencie najlepszy, jak i od odbiorcy komunikatu: co z t\u0105 informacj\u0105 zrobi\u0107? Przechodzimy zatem do zakresu kolejnej maksymy \u2013 sposobu. Przekazywanych w Hanabi komunikat\u00f3w z pewno\u015bci\u0105 nie mo\u017cemy uzna\u0107 za jasne i precyzyjne. Nie da si\u0119 unikn\u0105\u0107 wieloznaczno\u015bci, bo przecie\u017c zdanie: \u201eTa karta jest zielona\u201d, mo\u017ce oznacza\u0107, \u017ce jest to zielona pi\u0105tka, kt\u00f3rej nie mo\u017cna wyrzuci\u0107, albo \u017ce jest to zielona jedynka, kt\u00f3r\u0105 ju\u017c mamy na stole, wi\u0119c mo\u017ce trafi\u0107 na discard, albo \u017ce jest to karta, kt\u00f3ra w tym momencie pasuje do rz\u0119du\u2026 No w\u0142a\u015bnie, mo\u017cliwo\u015bci tak wiele, a akcja do wykonania tylko jedna! Ograniczenie w\u00a0zakresie maksymy ilo\u015bci, powoduje utrudnienie zw\u0142aszcza dla nadawcy komunikatu \u2013 generuje dylemat, kt\u00f3rej informacji u\u017cy\u0107, a z kt\u00f3rej zrezygnowa\u0107, aby komentarz by\u0142 cho\u0107 troch\u0119 zrozumia\u0142y. Natomiast zaprzeczenie maksymie sposobu to ju\u017c problem odbiorcy, kt\u00f3remu nasuwa si\u0119 co najmniej kilka znacze\u0144 otrzymanego komunikatu. Kt\u00f3re z nich zatem wybra\u0107 i uzna\u0107 za prawdziwe? No w\u0142a\u015bnie, i dochodzimy do kolejnej maksymy \u2013 jako\u015bci czyli m\u00f3wienia prawdy. By\u0107 mo\u017ce jedynie ona jest w jaki\u015b spos\u00f3b w Hanabi zachowana, bo oszukiwanie kogo\u015b, co do kart, kt\u00f3re trzyma na r\u0119ce, raczej nie by\u0142oby dobr\u0105 strategi\u0105. Z\u00a0drugiej jednak strony, aby jaki\u015b komunikat nazwa\u0107 zgodnym z prawd\u0105, musi by\u0107 on jednak pe\u0142ny, jasny i dok\u0142adny. Trudno weryfikowa\u0107 prawdziwo\u015b\u0107 informacji, kt\u00f3ra jest wr\u0119cz szcz\u0105tkowa. Pomimo tego, \u017ce otrzymany komentarz jest prawdziwy, to jego niekompletno\u015b\u0107 i\u00a0wieloznaczno\u015b\u0107 sprawia, \u017ce nasze rozumienie tego komunikatu mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 fa\u0142szywe. Maksymy Grice\u2019a wzajemnie si\u0119 dope\u0142niaj\u0105, je\u015bli nie spe\u0142nimy jednej, to \u017cadna inna te\u017c nie zadzia\u0142a. Trudno wi\u0119c r\u00f3wnie\u017c powiedzie\u0107, aby przekazywane komunikaty by\u0142y \u201ena temat\u201d i\u00a0realizowa\u0142y maksym\u0119 odniesienia. Niejednokrotnie przecie\u017c, kiedy spodziewamy si\u0119 otrzyma\u0107 konkretn\u0105 wskaz\u00f3wk\u0119, kt\u00f3ra podpowie nam, co mamy zrobi\u0107, cz\u0119sto dostajemy informacj\u0119, z\u00a0kt\u00f3r\u0105 nie wiadomo co uczyni\u0107 i do czego w tym momencie ma nam si\u0119 przyda\u0107. Jak wi\u0119c wida\u0107, informacje, kt\u00f3re przekazujemy wsp\u00f3\u0142graczowi w Hanabi, s\u0105 mocno ograniczone i\u00a0przekre\u015blaj\u0105 niemal wszystkie regu\u0142y prawid\u0142owej konwersacji!\u00a0 Jak w takim razie wygra\u0107 gr\u0119 kooperacyjn\u0105, w kt\u00f3rej komunikacja jest tak utrudniona?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Wygrywanie w Hanabi nie jest proste. My\u015bl\u0119, \u017ce istniej\u0105 dwa sposoby gry: jeden zgodny z regu\u0142ami, zamieszczonymi w instrukcji, drugi \u2013 mo\u017ce nie do ko\u0144ca. Pierwszy wariant nazwa\u0142abym gr\u0105 w stylu <em>poker face<\/em>. Naszym zadaniem jest przekazywanie \u201esuchych\u201d komunikat\u00f3w. Staramy si\u0119 nie sugerowa\u0107 nic poprzez jakiekolwiek inne, niewerbalne znaki: mimik\u0119, gesty czy intonacj\u0119, a tym bardziej przez podawanie dodatkowych informacji, ponad te, na kt\u00f3re zezwalaj\u0105 regu\u0142y gry. W\u00f3wczas pozostaje nam tylko mo\u017cliwo\u015b\u0107 dedukcji, przegl\u0105dania stosu kart odrzuconych, kalkulowania co inni maj\u0105 na r\u0119kach i co w\u00a0takim razie mog\u0119 mie\u0107 ja oraz pr\u00f3by przeanalizowania, jaki komunikat by\u0142by w\u00a0tym momencie najkorzystniejszy. To nie jest zadanie proste i trudno unikn\u0105\u0107 pomy\u0142ek. My\u015bl\u0119, \u017ce kluczem w Hanabi jest utworzenie swoistego kodu. Oczywi\u015bcie, jest to mo\u017cliwe tylko wtedy, kiedy gramy kilka razy z tym samym towarzystwem. Z czasem zaczyna si\u0119 kszta\u0142towa\u0107 mi\u0119dzy graczami pewien wz\u00f3r post\u0119powania. Zaczynamy przewidywa\u0107, co znacz\u0105 otrzymane komentarze. Wa\u017cna jest tutaj konsekwencja, przyj\u0119cie jakiego\u015b klucza, co do komunikat\u00f3w i trzymanie si\u0119 go. Oczywi\u015bcie, nawet wykszta\u0142cenie takiego kodu, nie daje nam gwarancji, \u017ce wygramy, i \u017ce wszystko zostanie dobrze zrozumiane. Sytuacja jakiejkolwiek komunikacji z drugim cz\u0142owiekiem, z samej definicji jest skazana na to, \u017ce mo\u017ce nie p\u00f3j\u015b\u0107 tak, jak zak\u0142adamy. Przypominaj\u0105 mi si\u0119 s\u0142owa kolejnego filozofa i filologa (zreszt\u0105 jednego z najwa\u017cniejszych filozof\u00f3w XX wieku), Hansa-Georga Gadamera: \u201eTak wi\u0119c prawdziwa rozmowa nigdy nie przebiega tak, jak chcieli\u015bmy j\u0105 poprowadzi\u0107. (\u2026) Co wyjdzie w\u00a0rozmowie, nikt z g\u00f3ry nie wie. Porozumienie lub jego utrata s\u0105 czym\u015b, co nam si\u0119 niejako przydarza\u201d. Gadamer m\u00f3wi\u0142, \u017ce cho\u0107 pr\u00f3bujemy rozmow\u0105 w jaki\u015b spos\u00f3b sterowa\u0107, to tak naprawd\u0119 rozm\u00f3wcy bardziej s\u0105 sterowani, ni\u017c w rzeczywisto\u015bci maj\u0105 nad tym kontrol\u0119. Podobnie jest w Hanabi. Pr\u00f3bujemy zapanowa\u0107 nad t\u0105 ograniczon\u0105 i kulaw\u0105 komunikacj\u0105, i\u00a0cho\u0107 nawet uda nam si\u0119 znale\u017a\u0107 jaki\u015b klucz, to i tak zdarza si\u0119, \u017ce wymyka si\u0119 ona naszym przewidywaniom. To czyni z gry swoiste wyzwanie. Nie zniech\u0119ca, ale motywuje, aby spr\u00f3bowa\u0107 zagra\u0107 znowu, a\u017c uda si\u0119 wygra\u0107.<\/p>\n<p><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/05\/DSCN2104.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-56701 size-medium alignright\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/05\/DSCN2104-200x150.jpg\" alt=\"??????????\" width=\"200\" height=\"150\" srcset=\"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/05\/DSCN2104-200x150.jpg 200w, https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/05\/DSCN2104-1024x768.jpg 1024w\" sizes=\"auto, (max-width: 200px) 100vw, 200px\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0Wspomnia\u0142am r\u00f3wnie\u017c o innym wariancie gry, zaznaczaj\u0105c, \u017ce jest on nie do ko\u0144ca zgodny z regu\u0142ami. Dlaczego zatem o nim m\u00f3wi\u0119 i jak go rozumiem? A wi\u0119c, jest to spos\u00f3b gry nieco lu\u017aniejszy, imprezowy. Polega na tym, \u017ce kiedy nie mo\u017cemy przekaza\u0107 za pomoc\u0105 s\u0142\u00f3w tyle, ile by\u015bmy chcieli, to w\u0142\u0105czamy ca\u0142\u0105 gam\u0119 sygna\u0142\u00f3w niewerbalnych. Mimika, gesty, intonacja, wymowne spojrzenia, oraz wszelkie d\u017awi\u0119ki, piski i westchni\u0119cia mog\u0105 s\u0142u\u017cy\u0107 temu, aby m\u00f3wi\u0105c: \u201eTa karta jest niebieska\u201d, w rzeczywisto\u015bci przekaza\u0107: \u201eTo niebieska pi\u0105tka, jak j\u0105 wyrzucisz, to po nas!\u201d Oczywi\u015bcie, nie ma pewno\u015bci, \u017ce odbiorca zrozumie to, co pr\u00f3bujemy ca\u0142ym sob\u0105 powiedzie\u0107, a wi\u0119c nasze starania nieraz b\u0119d\u0105 rodzi\u0107 jeszcze wi\u0119ksze nieporozumienia i j\u0119ki zawodu. Co prawda, poniek\u0105d naginamy w ten spos\u00f3b zasady Hanabi. Dlaczego tylko poniek\u0105d? Po pierwsze, w instrukcji znajdziemy precyzyjne informacje dotycz\u0105ce tego, jakiego rodzaju s\u0142owne komunikaty mog\u0105 si\u0119 pojawia\u0107 mi\u0119dzy graczami, natomiast nic nie wspomniano o komunikacji niewerbalnej. A po drugie, zaznaczono, \u017ce mo\u017cna si\u0119 um\u00f3wi\u0107 na rozgrywk\u0119 mniej restrykcyjn\u0105. Oczywi\u015bcie, w taki spos\u00f3b uczynimy gr\u0119 nieco \u0142atwiejsz\u0105, cho\u0107 wcale nie a\u017c tak bardzo, jak mog\u0142oby si\u0119 wydawa\u0107. Ja osobi\u015bcie lubi\u0119 r\u00f3wnie\u017c taki spos\u00f3b gry w Hanabi, poniewa\u017c dla mnie ta gra jest swoistym komunikacyjnym eksperymentem. To ciekawe do\u015bwiadczenie obserwowa\u0107, jak ludzie staraj\u0105 si\u0119 zast\u0105pi\u0107 s\u0142owa komunikacj\u0105 niewerbaln\u0105. Okazuje si\u0119, \u017ce odgrywa ona niezwykle wa\u017cn\u0105 rol\u0119. A\u017c trudno si\u0119 opanowa\u0107, aby po ni\u0105 nie si\u0119gn\u0105\u0107. Jednak, jakby do Hanabi nie podej\u015b\u0107, nale\u017cy stwierdzi\u0107, \u017ce nie jest to gra prosta, w kt\u00f3r\u0105 \u0142atwo si\u0119 wygrywa. Osi\u0105gni\u0119cie maksymalnej ilo\u015bci punkt\u00f3w jest nie lada wyzwaniem i raczej rzadko b\u0119dzie si\u0119 to udawa\u0142o, co jednak nie musi zniech\u0119ca\u0107, ale mo\u017ce rodzi\u0107 ch\u0119\u0107 ponownego zagrania.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Podsumowuj\u0105c, to, co wyr\u00f3\u017cnia Hanabi na tle innych gier planszowych czy karcianych, to do\u015b\u0107 nowatorski mechanizm oparty dla odmiany nie na zasadach matematycznych, ale bardziej na teorii komunikacji. Warto te\u017c zaznaczy\u0107, \u017ce nie wyst\u0119puje tu zupe\u0142nie problem, z kt\u00f3rym cz\u0119sto mo\u017cna si\u0119 spotka\u0107 w grach kooperacyjnych, a\u00a0wi\u0119c dominuj\u0105cego gracza. W Hanabi zosta\u0142 on zniwelowany do zera. Pomimo tego, \u017ce gra wydaje si\u0119 by\u0107 pozycj\u0105 lekk\u0105 i imprezow\u0105, gdy\u017c wydana jest w formacie, jaki znamy cho\u0107by z takich tytu\u0142\u00f3w jak Uga Buga czy Palce w pralce, okazuje si\u0119 jednak by\u0107 du\u017co bardziej wymagaj\u0105ca. Pomimo prostych zasad, kt\u00f3re \u0142atwo wyja\u015bni\u0107 nawet dziecku czy te\u017c niegraj\u0105cym towarzyszom, sama rozgrywka do prostych nie nale\u017cy. Mam nadziej\u0119, \u017ce uda\u0142o mi si\u0119 te\u017c pokaza\u0107 Hanabi jako gr\u0119 o du\u017cym walorze edukacyjnym. My\u015bl\u0119, \u017ce mo\u017ce ona pos\u0142u\u017cy\u0107 np. nauczycielom i wychowawcom do przekazania m\u0142odzie\u017cy zasad skutecznej komunikacji i\u00a0udowodnienia, jak wa\u017cne jest, aby\u015bmy zwracali uwag\u0119 na to, jak formu\u0142ujemy informacje, kt\u00f3re przekazujemy innym. Mo\u017ce te\u017c by\u0107 \u015bwietn\u0105 pomoc\u0105 do ukazania, jak dzia\u0142a i do czego s\u0142u\u017cy komunikacja niewerbalna. Ponadto, studentom polonistyki polecam zabra\u0107 Hanabi na egzamin z j\u0119zykoznawstwa. Mo\u017cna zadziwi\u0107 profesora, prezentuj\u0105c mu mechanizmy konwersacyjne Grice\u2019a na ciekawym przyk\u0142adzie gry karcianej. Polecam, dzia\u0142a! Dobra ocena gwarantowana ;). Dla mnie osobi\u015bcie Hanabi jest gr\u0105 fascynuj\u0105c\u0105, poniewa\u017c ka\u017cda rozgrywka to rodzaj komunikacyjnego eksperymentu, kt\u00f3ry daje doskona\u0142\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 obserwacji przer\u00f3\u017cnych mechanizm\u00f3w konwersacyjnych, kt\u00f3re za ka\u017cdym razem mnie zadziwiaj\u0105.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Herbert Paul Grice, filozof j\u0119zyka, opracowa\u0142 swego czasu regu\u0142\u0119 konwersacji, na kt\u00f3r\u0105 sk\u0142ada\u0142y si\u0119 cztery maksymy: ilo\u015bci, jako\u015bci, odniesienia i sposobu. S\u0105 one konieczne do tego, aby komunikacja by\u0142a udana, a wi\u0119c aby nasz rozm\u00f3wca dobrze nas zrozumia\u0142. Nieprzestrzeganie powy\u017cszych regu\u0142 mo\u017ce by\u0107 skutkiem np. nieus\u0142yszenia rozm\u00f3wcy, spowodowanego zak\u0142\u00f3ceniem rozmowy cho\u0107by przez ha\u0142as, ale tak\u017ce &#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":8856,"featured_media":56696,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"cybocfi_hide_featured_image":"","footnotes":""},"categories":[],"tags":[],"post_folder":[],"class_list":["post-56695","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/56695","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8856"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=56695"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/56695\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media\/56696"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=56695"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=56695"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=56695"},{"taxonomy":"post_folder","embeddable":true,"href":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/post_folder?post=56695"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}