Trzeci i ostatni dodatek do gry Der Palast von Alhambra nosi tytu\u0142 Die Stunde der Diebe, co mo\u017cna przet\u0142umaczy\u0107 jako Godzina z\u0142odzieja. Ponownie mamy do czynienia z dodatkiem sk\u0142adaj\u0105cym si\u0119 z czterech niezale\u017cnych nowych element\u00f3w. \u017baden z modu\u0142\u00f3w dodatku nie jest zale\u017cny od j\u0119zyka i bez problemu mo\u017cna u\u017cywa\u0107 wersji w j\u0119zyku, kt\u00f3rego nie znamy.<\/p>\n
Po niezbyt udanym drugim dodatku (przynajmniej z punktu widzenia do\u015bwiadczonego i wymagaj\u0105cego gracza) z\u017cera\u0142a mnie ciekawo\u015b\u0107, jak sprawdzi si\u0119 ostatni z dost\u0119pnych (na razie) dodatk\u00f3w. Na szcz\u0119\u015bcie ju\u017c lektura zasad rozbudzi\u0142a m\u00f3j apetyt, a rozgrywka tylko potwierdzi\u0142a dobre wra\u017cenie, jakie wynios\u0142em z lektury instrukcji.<\/p>\n
#1 Z\u0142odzieje<\/strong><\/p>\n Ten modu\u0142 sk\u0142ada si\u0119 z 12 kart, po trzy dla ka\u017cdego koloru waluty u\u017cywanego w grze. Ka\u017cda karta ukazuje z\u0142odzieja i walut\u0119, kt\u00f3r\u0105 mo\u017ce on ukra\u015b\u0107. Na pocz\u0105tku gry tali\u0119 z\u0142odziei tasuje si\u0119 i rozdaje graczom od 4 do 2 kart (w zale\u017cno\u015bci od liczby graczy). Na ko\u0144cu rundy dowolnego gracza (po uzupe\u0142nieniu kart z pieni\u0119dzmi) gracz, kt\u00f3ry zagra z\u0142odzieja mo\u017ce ukra\u015b\u0107 kart\u0119 z walut\u0105 w kolorze owego z\u0142odzieja. Karty z walut\u0105 s\u0105 uzupe\u0142niane do czterech i ponownie mo\u017cna zagra\u0107 z\u0142odzieja. Wyj\u0105tkiem jest gracz, kt\u00f3ry w\u0142a\u015bnie ma zacz\u0105\u0107 sw\u00f3j ruch – ten gracz nie mo\u017ce skorzysta\u0107 z karty z\u0142odzieja. Zagrane karty ze z\u0142odziejem s\u0105 odrzucane.<\/p>\n Jak wida\u0107, tytu\u0142owy modu\u0142 dodatku nie wnosi wiele do gry. Od czasu do czasu mamy po prostu okazj\u0119 wzbogaci\u0107 si\u0119 poza kolejno\u015bci\u0105. Sztuk\u0105 jest takie u\u017cycie karty z\u0142odzieja, \u017ceby niespodziewanie dla innych graczy zdoby\u0107 po\u017c\u0105dan\u0105 walut\u0119 i ubiec ich w wykupieniu wa\u017cnego ze strategicznego punktu widzenia budynku. R\u00f3wnie\u017c dzi\u0119ki temu niewielkiemu wp\u0142ywowi na gr\u0119, z\u0142odzieje nie maj\u0105 szansy nic w grze zepsu\u0107, niewiele tak\u017ce urozmaicaj\u0105c. <\/p>\n #2 Monety<\/strong><\/p>\n Drugi modu\u0142 dodatku ma znacznie wi\u0119kszy wp\u0142yw na rozgrywk\u0119. W jego sk\u0142ad wchodz\u0105 24 tekturowe monety, 6 dla ka\u017cdej waluty oraz czarny woreczek. Monety wrzucamy do woreczka i zawsze kiedy przep\u0142acimy za zakup budynku mo\u017cemy wylosowa\u0107 z niego monet\u0119 reprezentuj\u0105c\u0105 reszt\u0119 z naszej wydanej kwoty. Losujemy jedn\u0105 monet\u0119 na ka\u017cde dwie przep\u0142acone jednostki monetarne. Monetami mo\u017cemy normalnie p\u0142aci\u0107 (maj\u0105 nomina\u0142 1 w danej walucie).<\/p>\n W trakcie rozgrywki monety przewijaj\u0105 si\u0119 w grze ca\u0142y czas. Pozwalaj\u0105 cz\u0119\u015bciej i \u0142atwiej p\u0142aci\u0107 r\u00f3wnowarto\u015b\u0107 budynku, a wi\u0119c zyskiwa\u0107 kolejne ruchy. Sprawiaj\u0105, \u017ce mamy wi\u0119ksz\u0105 r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 posiadanych walut i mo\u017cemy wi\u0119cej zdzia\u0142a\u0107. Odpowied\u017a na pytanie czy ciekawsza jest Alhambra z monetami czy bez jest kwesti\u0105 gustu, moim zdaniem warto korzysta\u0107 z tego elementu gry. W ko\u0144cu to, czy posiadane przez nas nomina\u0142y pasuj\u0105 do wylosowanego budynku jest w du\u017cej mierze kwesti\u0105 szcz\u0119\u015bcia, monety nieco to szcz\u0119\u015bcie r\u00f3wnowa\u017c\u0105, co jest wed\u0142ug mnie zalet\u0105. Jedyn\u0105 wad\u0105 tego modu\u0142u jest kolor woreczka – identyczny jak woreczek z budynkami (cho\u0107 nieco mniejszy). Z tego powodu oba woreczki myl\u0105 si\u0119 w czasie gry.<\/p>\n #3 \u015aciany<\/strong><\/p>\n Ta cz\u0119\u015b\u0107 dodatku sk\u0142ada si\u0119 z 8 kart ze \u015bcianami i 12 drewnianych \u015bcian, kt\u00f3re nale\u017cy umie\u015bci\u0107 na naszych budynkach po zagraniu karty. Karty ze \u015bcianami w\u0142\u0105czamy do talii pieni\u0119dzy. Gdy zostan\u0105 ods\u0142oni\u0119te, umieszczamy je obok planszy. Zawsze, gdy gracz ma prawo dobra\u0107 pieni\u0105dze spo\u015br\u00f3d wy\u0142o\u017conych kart, mo\u017ce zamiast tego wybra\u0107 jedn\u0105 z kart i doda\u0107 do wybranego przez siebie budynku \u015bciany w takiej konfiguracji jak na karcie. Nie wolno budowa\u0107 nowych \u015bcian na \u015bcianach ju\u017c istniej\u0105cych (wydrukowanych na budynku).<\/p>\n W naszych rozgrywkach rzadko korzystali\u015bmy z tego modu\u0142u. Karty ze \u015bcianami z regu\u0142y le\u017ca\u0142y sobie obok planszy i nie wzbudza\u0142y zainteresowania. Od czasu do czasu kto\u015b dobiera\u0142 jedn\u0105 z nich i dzi\u0119ki temu wyra\u017anie wyd\u0142u\u017ca\u0142 sw\u00f3j zewn\u0119trzny mur wok\u00f3\u0142 Alhambry (\u0142\u0105cz\u0105c jego dwa segmenty) lub m\u00f3g\u0142 dopasowa\u0107 jeden z budynk\u00f3w. Generalnie ten modu\u0142 nie zmienia zbyt drastycznie gry i dzi\u0119ki temu te\u017c nic w niej nie psuje. Gdyby na nim ko\u0144czy\u0142 si\u0119 trzeci dodatek, by\u0142bym rozczarowany. Jednak wydaje si\u0119, \u017ce zar\u00f3wno pierwszy (Z\u0142odzieje), jak i trzeci modu\u0142 dodatku (\u015aciany), to jedynie preludium dla wprowadzenia czwartego modu\u0142u…<\/p>\n #4 W\u0119drowny handlarz<\/strong><\/p>\n Ostatni modu\u0142 trzeciego dodatku do Alhambry sk\u0142ada si\u0119 z 6 okr\u0105g\u0142ych \u017ceton\u00f3w przedstawiaj\u0105cych w\u0119drowny kram i 42 drewnianych pionk\u00f3w w 6 kolorach (takich jak obecne w grze budynki). Na pocz\u0105tku gry ka\u017cdy gracz bierze \u017ceton i 6 pionk\u00f3w (po jednym w ka\u017cdym kolorze).<\/p>\n Z tych pionk\u00f3w wybiera trzy (w tajemnicy przed pozosta\u0142ymi) i umieszcza je na \u017cetonie. Nast\u0119pnie \u017cetony s\u0105 umieszczane w s\u0105siedztwie fontanny, od kt\u00f3rej zaczyna si\u0119 nasza Alhambra.<\/p>\n Zawsze gdy budujemy budynek na miejscu naszego w\u0119drownego kramu, kram jest przemieszczany na inne miejsce (dowolnie wybrane przez gracza). Je\u017celi kolor budowanego budynku odpowiada kolorowi jednego z pionk\u00f3w na \u017cetonie, ten pionek pozostaje na budynku (jako jego rezydent) i dobieramy do naszego \u017cetonu nowy pionek (w wybranym kolorze), tak \u017ceby zawsze mie\u0107 tam trzy pionki. Podczas ka\u017cdej rundy punktuj\u0105cej gracze otrzymuj\u0105 dodatkowe premie za posiadanie rezydent\u00f3w w wielu r\u00f3\u017cnych kolorach. Premie wyra\u017anie rosn\u0105 je\u015bli tych kolor\u00f3w jest wi\u0119cej (1\/3\/6\/10\/15\/21 punkt\u00f3w za 1\/2\/3\/4\/5\/6 kolor\u00f3w).<\/p>\n Ten modu\u0142, to moim zdaniem absolutny hit. Najlepszy modu\u0142 dodatkowy do Alhambry ze wszystkich trzech dodatk\u00f3w. Wymaga uwa\u017cnego planowania w wielu aspektach (zar\u00f3wno co do kolor\u00f3w dobieranych pionk\u00f3w, jak i miejsca umieszczenia \u017cetonu) i \u015bwietnie wsp\u00f3\u0142pracuje z innymi modu\u0142ami dodatku. Z\u0142odzieje u\u0142atwiaj\u0105 zakup budynku, kt\u00f3ry jest nam akurat potrzebny do przemieszczenia kramu, \u015bciany mog\u0105 u\u0142atwi\u0107 umieszczenie tego budynku w\u0142a\u015bnie w tym miejscu. Premia za du\u017c\u0105 liczb\u0119 rezydent\u00f3w jest ca\u0142kiem spora i jest o co walczy\u0107. Wprawdzie przy trzech graczach ca\u0142kiem cz\u0119sto si\u0119 zdarza, \u017ce na ko\u0144cu wszyscy maj\u0105 po 6 kolor\u00f3w rezydent\u00f3w. Jednak w\u00f3wczas i tak wyst\u0119puj\u0105 r\u00f3\u017cnice przy pierwszych dw\u00f3ch rundach punktowania i kolekcjonowanie rezydent\u00f3w nadal pozostaje wa\u017cnym elementem rozgrywki. Jak \u0142atwo mo\u017cna wyczyta\u0107 z recenzji modu\u0142\u00f3w “Z\u0142odzieje” i “\u015aciany”, nieco mnie one rozczarowuj\u0105, gdy rozpatruj\u0119 je jako niezale\u017cne elementy gry. Jednak “W\u0119drowny handlarz” dodaje nowe mo\u017cliwo\u015bci dla ich wykorzystania i usprawiedliwia ich obecno\u015b\u0107 w zestawie. Wsp\u00f3\u0142praca mi\u0119dzy modu\u0142ami dodatku jest dzi\u0119ki temu niemal r\u00f3wnie dobra jak wsp\u00f3\u0142praca modu\u0142\u00f3w dodatku “Przywilej wezyr\u00f3w”. <\/p>\n Podsumowanie<\/strong><\/p>\n Trzeci dodatek do Alhambry oceniam bardzo wysoko, niemal na r\u00f3wni z pierwszym. Chocia\u017c niekt\u00f3re jego elementy (w przeciwie\u0144stwie do pierwszego dodatku) pozostawiaj\u0105 pewien niedosyt, to wszystko wynagradza genialny “W\u0119drowny handlarz”. <\/p>\n Podsumowuj\u0105c ca\u0142y cykl recenzji dodatk\u00f3w do Alhambry warto si\u0119 zastanowi\u0107, jaka by by\u0142a idealna konfiguracja modu\u0142\u00f3w ze wszystkich dodatk\u00f3w. Z jednej strony moja opinia zosta\u0142a ju\u017c wyra\u017cona w dotychczasowych artyku\u0142ach. Polecam ca\u0142y pierwszy dodatek, ewentualnie “Obozy” z drugiego dodatku i ca\u0142y trzeci dodatek, a jednak taka konfiguracja gry mog\u0142a by by\u0107 zbyt skomplikowana. Proponuj\u0119 wi\u0119c nieco ograniczon\u0105 konfiguracj\u0119 modu\u0142\u00f3w (wraz z numerami dodatk\u00f3w, z kt\u00f3rych pochodz\u0105):<\/p>\n \u017cetony wezyr\u00f3w (#1) lub z\u0142odzieje (#3)
\nkantory wymiany (#1) lub diamenty (#2)
\nwarsztaty (#1)
\nmonety(#3)
\nobozy (#2) lub \u015bciany(#3)
\nw\u0119drowny handlarz (#3).
\nMoim zdaniem powy\u017csza konfiguracja znakomicie urozmaici rozgrywk\u0119 w Alhambr\u0119 i b\u0119dzie zrozumia\u0142a r\u00f3wnie\u017c dla pocz\u0105tkuj\u0105cych graczy. Chocia\u017c pierwsze kilka gier powinno by\u0107 rozgrywane bez \u017cadnych dodatk\u00f3w (wtedy \u0142atwiej zrozumie\u0107 mechanik\u0119 gry i znale\u017a\u0107 skuteczn\u0105 strategi\u0119), to jednak kiedy gracze zaczn\u0105 si\u0119 ju\u017c komfortowo porusza\u0107 w zasadach rz\u0105dz\u0105cych gr\u0105, warto si\u0119gn\u0105\u0107 po dodatki. Fanom Alhambry, a tak\u017ce graczom nieco ni\u0105 rozczarowanym gor\u0105co polecam rozwa\u017cenie si\u0119gni\u0119cia po kt\u00f3ry\u015b z dodatk\u00f3w. Poprawi\u0105 one gr\u0119 zar\u00f3wno z punktu widzenia os\u00f3b narzekaj\u0105cych na zbyt ma\u0142\u0105 interakcj\u0119 mi\u0119dzy graczami (cho\u0107by \u017cetony wezyr\u00f3w lub z\u0142odzieje), jak i z punktu widzenia os\u00f3b uwa\u017caj\u0105cych, \u017ce nie mo\u017cna w Alhambrze budowa\u0107 \u017cadnych plan\u00f3w i strategii, bo wszystko si\u0119 zmienia z ka\u017cdym ruchem (tu pomo\u017ce w\u0119drowny handlarz, warsztaty budowlane i karty bonusowe). Patrz\u0105c ca\u0142o\u015bciowo na ca\u0142\u0105 seri\u0119 dodatk\u00f3w do Alhambry trzeba j\u0105 oceni\u0107 jako bardzo udan\u0105.<\/p>\n