Powszechnie gry uwa\u017ca si\u0119 za kulturaln\u0105, umys\u0142ow\u0105 rozrywk\u0119, w kt\u00f3rej mo\u017cemy konkurowa\u0107 z rywalami za pomoc\u0105 naszego intelektu czy mo\u017cliwo\u015bci analitycznych. W takiej rozgrywce za nagrod\u0119 wystarczy nam satysfakcja, \u017ce nasze neurony okaza\u0142y si\u0119 zdolniejsze ni\u017c m\u00f3zg przeciwnika. Jednak obok nich istnieje znacznie mroczniejsza rozrywka. Rywalizacja, w kt\u00f3rej nagrod\u0105 jest forsa, a jeszcze cz\u0119\u015bciej g\u00f3ra forsy! Gry przy kt\u00f3rych odej\u015bcie od sto\u0142u kosztowa\u0142o kulk\u0119 o\u0142owiu mi\u0119dzy oczy. Rozgrywki kipi\u0105ce adrenalin\u0105 gdzie modlono si\u0119 do wszystkich \u015bwi\u0119tych, istniej\u0105cych i nieistniej\u0105cych. Walka z przeciwnikami, w kt\u00f3rej r\u00f3wnie wa\u017cny by\u0142 blef, jaja, inteligencja, brawura i fart. Czyli jednym s\u0142owem – gry hazardowe.<\/p>\n
W\u0142a\u015bnie do takiego gatunki zaliczymy, opublikowan\u0105 w 2005 roku, plansz\u00f3wk\u0119 wydawnictwa Zoch Verlag pod tytu\u0142em Manila<\/STRONG>. Jej autorem jest Franz-Benno Delonge, kt\u00f3ry pope\u0142ni\u0142 w przesz\u0142o\u015bci takie pozycje jak TransAmerica, Big City czy Fjords. <\/p>\n I czasowo i miejscowo gra przenosi nas spory kawa\u0142. Trafiamy na Daleki Wsch\u00f3d do Filipin pod panowaniem hiszpa\u0144skiej korony, a kalendarz pokazuje 1821 rok. Najwi\u0119kszy port i stolica kraju Manila jest te\u017c jednym z centr\u00f3w handlowych Pacyfiku. Wymiana towarowa kwitnie, nie ma dnia, aby nie zawita\u0142 nowy okr\u0119t z cennym \u0142adunkiem. \u0141atwy pieni\u0105dz, fortuny powstaj\u0105ce jak grzyby po deszczu, tylko sprzedawa\u0107 i zarabia\u0107. Problem w tym, \u017ce wszystko co ciekawe ju\u017c zosta\u0142o zaj\u0119te przez kupieckie stowarzyszenia. A te pilnie strzeg\u0105 swoich interes\u00f3w i nie ma ju\u017c miejsca dla nowych.<\/p>\n Jednak pami\u0119tajmy do odwa\u017cnych \u015bwiat nale\u017cy. Jak nie mo\u017cna dzia\u0142a\u0107 legalnie to trzeba zrobi\u0107 to innym sposobem. Po pierwsze wynaj\u0105\u0107 ludzi z pod ciemnej gwiazdy, kt\u00f3rzy nie ul\u0119kn\u0105 si\u0119 niebezpiecze\u0144stw w imi\u0119 du\u017cych pieni\u0119dzy. Po drugie zorganizowa\u0107 barki, kt\u00f3re w mroczn\u0105 noc b\u0119d\u0105 dostarcza\u0107 towar na czarny rynek. Po trzecie wybi\u0107 si\u0119 spo\u015br\u00f3d innych, kt\u00f3rzy t\u0105 sam\u0105 drog\u0105 chc\u0105 sprzedawa\u0107 towary w Manili. I tu w\u0142a\u015bnie zaczyna si\u0119 zabawa dla graczy.<\/p>\n Wszyscy uczestnicy wcielaj\u0105 si\u0119 w role przemytnik\u00f3w, kt\u00f3rzy transportuj\u0105c egzotyczne towary, b\u0119d\u0105 chcieli zarobi\u0107 jak najwi\u0119cej mamony. Gra posiada najlepsze cechy gier hazardowych: umiej\u0119tno\u015b\u0107 liczenia ryzyka, podbijania stawek, planowania, blefowania, a dla zwi\u0119kszenia emocji charakteryzuje si\u0119 pewn\u0105 doz\u0105 nieprzewidywalno\u015bci.<\/p>\n Przeznaczona jest od trzech do pi\u0119ciu os\u00f3b, rozgrywka nie powinna zaj\u0105\u0107 d\u0142u\u017cej ni\u017c godzin\u0119 i skierowana jest dla istot humanoidalnych w wieku powy\u017cej dziesi\u0105tego roku \u017cycia.<\/p>\n Wygl\u0105d<\/STRONG><\/p>\n Cho\u0107bym jeszcze d\u0142ugo perorowa\u0142 o m\u0119sko\u015bci gier hazardowych, brutalno\u015bci czarnego rynku czy mroczno\u015bci przemytu to nie wytrzymuje to zderzenia z zawarto\u015bci\u0105 pude\u0142ka. Otrzymujemy bowiem \u015blicznie wykonane elementy, utrzymane w optymistycznych barwach, obok, kt\u00f3rych nie przejdzie oboj\u0119tnie ani p\u0142e\u0107 s\u0142aba ani brzydka. <\/p>\n C\u00f3\u017c powiedzie\u0107 Zoch to wydawnictwo publikuj\u0105ce jedne z najpi\u0119kniejszych gier na rynku. Spokojnie konkuruj\u0105cych wykonaniem z tytu\u0142ami Days of Wonder. Jak wida\u0107 Niagara nie by\u0142a wyj\u0105tkiem, kolejny tytu\u0142 w mojej kolekcji tej firmy – Manila<\/STRONG> – trzyma bardzo wysoki poziom edytorski. <\/p>\n Ale zamiast teoretyzowa\u0107 przejd\u017amy do szczeg\u00f3\u0142\u00f3w: <\/p>\n Monety. Nie boj\u0119 si\u0119 powiedzie\u0107 naj\u0142adniej wykonana forsa jak\u0105 widz\u0119 w plansz\u00f3wkach do tej pory. Ka\u017cdy kto styka si\u0119 pierwszy raz z gr\u0105 chwyta szybko w r\u0119ce monety z epitetem – „Ale fajne pieni\u0105dze!”. Obraca w d\u0142oniach, przesuwa opuszkami palc\u00f3w bo wypuk\u0142o\u015bciach nomina\u0142\u00f3w i z szczeni\u0119cym u\u015bmieszkiem zwraca do banku. <\/p>\n Barki. Drewniane, lekkie, wykonane ze staranno\u015bci\u0105 \u0142\u00f3deczki. Nie ma problemu z ich przesuwaniem po planszy, posiadaj\u0105 odpowiedni\u0105 wkl\u0119s\u0142o\u015b\u0107 do przechowywania pask\u00f3w z miejscami na za\u0142og\u0119. Plansza. Umiarkowana wielko\u015b\u0107, \u015bwietne wykonanie. Dla takich produkt\u00f3w kar\u0105 by\u0142oby nie u\u017cy\u0107 atrakcyjnych, obcoj\u0119zycznych okre\u015ble\u0144. Tak, wi\u0119c nie r\u00f3bmy im tego i ich u\u017cyjmy. Rewelacyjny design, zmy\u015blny layout! Sprytnie okre\u015blone miejsca ruchu barek za pomoc\u0105 linii fal. Szczeg\u00f3\u0142owo odzwierciedlony port i stocznia. Wzrok zatrzymuje si\u0119 na mn\u00f3stwie detali, o tu kto\u015b zostawi\u0142 m\u0142otek i o\u0142\u00f3wek, a tam pop\u0119kane deski na przystani. Jednym s\u0142owem plansza \u017cyje. Rozgrywka<\/STRONG><\/p>\n Na rozkr\u0119cenie szmuglerskiego interesu ka\u017cdy z graczy otrzymuje 30 peso (tutejsza waluta), dwie akcje towar\u00f3w i kilku wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w (pionk\u00f3w). Ka\u017cda tura rozpoczyna si\u0119 od walki mi\u0119dzy uczestnikami o stanowisko kapitana portu. Dost\u0119pn\u0105 broni\u0105 jest forsa i licytacja. Na polu boju pozostaje osoba, kt\u00f3ra wykrzyczy najwi\u0119ksz\u0105 cen\u0119.<\/p>\n Kapitan portu to cenna fucha i warto j\u0105 zdoby\u0107. Jej posiadacz otrzymuje nast\u0119puj\u0105ce uprawnienia:<\/p>\n jako jedyny mo\u017ce kupi\u0107 now\u0105 akcje towaru. Op\u0142aca si\u0119 je zbiera\u0107 bo na koniec gry ka\u017cda z takich kart b\u0119dzie warta r\u00f3wnowarto\u015b\u0107 ceny towaru. Czyli kupuj\u0105c na pocz\u0105tku rozgrywki powiedzmy jedwab za 5 peso po zako\u0144czeniu rozgrywki mo\u017ce by\u0107 ju\u017c wart 30 peso. Zysk niepodwa\u017calny. Karty akcji towar\u00f3w maj\u0105 jeszcze jedn\u0105 funkcj\u0119. W przypadku problem\u00f3w z got\u00f3wk\u0105, mo\u017cemy przy ich u\u017cyciu wzi\u0105\u0107 po\u017cyczk\u0119. Po wykonaniu powy\u017cszych czynno\u015bci gracze przechodz\u0105 do g\u0142\u00f3wnej cz\u0119\u015bci tury. Ka\u017cdy z uczestnik\u00f3w b\u0119dzie teraz rozmieszcza\u0142 po jednym wsp\u00f3\u0142pracowniku na planszy. Nast\u0119pnie kapitan portu bierze trzy ko\u015bci w r\u0119ce (odpowiadaj\u0105ce kolorowi przewo\u017conego przez barki towaru) i rzuca. Wynik determinuje o ile p\u00f3l \u0142ajby przesun\u0105 si\u0119 w stron\u0119 portu. Znowu przechodzimy do wystawiania kolejnego z naszych pracownik\u00f3w, a potem rzut kostkami i jak poprzednio przesuwanie barek. Na koniec wystawiamy trzeci raz naszego podw\u0142adnego i ostatni raz poruszamy \u0142\u00f3dkami. Pozostaje nam tylko podliczenie zysk\u00f3w i mo\u017cemy przyst\u0105pi\u0107 do nowej tury.<\/p>\n Dobra napisa\u0142em podliczanie zysk\u00f3w, ale ani s\u0142owem jeszcze nie wspomnia\u0142em od czego to zale\u017cy. Mianowicie wysy\u0142aj\u0105c wsp\u00f3\u0142pracownika na dane pole na planszy p\u0142acimy koszt jego wystawienia i w zale\u017cno\u015bci od tego czy zostan\u0105 spe\u0142nione pewne dodatkowe okoliczno\u015bci mo\u017cemy liczy\u0107 na zarobek lub nie. Do dyspozycji s\u0105 nast\u0119puj\u0105ce miejsca:<\/p>\n miejsce na barce. Je\u017celi \u0142\u00f3dka dop\u0142ynie bezpiecznie do portu ca\u0142a jej za\u0142oga dzieli mi\u0119dzy sob\u0105 zysk ze sprzeda\u017cy towar\u00f3w. Po obliczeniu wszystkich zysk\u00f3w dokonujemy zmian w tabeli cen. Ka\u017cdy towar, kt\u00f3ry dotar\u0142 bezpiecznie do portu dro\u017ceje o jedno oczko w g\u00f3r\u0119. Gra si\u0119 ko\u0144czy gdy cena kt\u00f3rego\u015b z przedmiot\u00f3w osi\u0105gnie 30 peso. Wtedy wszyscy gracze podliczaj\u0105 swoje pieni\u0105dze oraz karty akcji i gracz, kt\u00f3ry dorobi\u0142 si\u0119 najwi\u0119cej wygrywa.<\/p>\n Spostrze\u017cenia<\/STRONG><\/p>\n Jak by\u0142o wspomniane na pocz\u0105tku Manila<\/STRONG> zalicza si\u0119 do gier hazardowych. Co za tym idzie na r\u00f3wni wa\u017cna jest dobra taktyka gracza jak i odrobina szcz\u0119\u015bcia. Nie mniej nie mamy tutaj do czynienia z bezmy\u015blnym fartem i wi\u0119kszo\u015b\u0107 sytuacji mo\u017cemy przeanalizowa\u0107 prostym rachunkiem prawdopodobie\u0144stwa. Je\u017celi zysk z dw\u00f3ch r\u00f3\u017cnych czynno\u015bci jest podobny to raczej wybierzemy co\u015b co mo\u017ce si\u0119 zdarzy\u0107 na 60% ni\u017c co\u015b co wyst\u0105pi tylko na 10% .<\/p>\n Jednym z najwa\u017cniejszych element\u00f3w gry jest umiej\u0119tne zdobywanie stanowiska kapitana portu. Tylko dzi\u0119ki niemu mo\u017cemy kupi\u0107 nowe karty akcji, kt\u00f3re na koniec gry mog\u0105 pomno\u017cy\u0107 nasz\u0105 fortun\u0119. Co wi\u0119cej wp\u0142ywamy po\u015brednio te\u017c na to jakie towary dop\u0142yn\u0105 do portu i tym samym podro\u017cej\u0105, a kt\u00f3re raczej nie.<\/p>\n Oczywi\u015bcie wa\u017cny jest te\u017c umiar. Licytacja o stanowisko kapitana portu potrafi by\u0107 czasami bardzo gor\u0105ca i osi\u0105ga\u0107 gigantyczne sumy. Trzeba wiedzie\u0107 kiedy powiedzie\u0107 pas, bo mo\u017ce si\u0119 zdarzy\u0107, \u017ce w\u0142o\u017cone pieni\u0105dze nie zwr\u00f3c\u0105 si\u0119 nigdy i zrujnujemy si\u0119. <\/p>\n Emocje wzrastaj\u0105 wraz z kolejnymi fazami ruchu barek. \u0141\u00f3dki przesuwaj\u0105 si\u0119 i sytuacja co raz bardziej si\u0119 klaruje. \u0141atwiej odpowiedzie\u0107 sobie na pytanie czy uda si\u0119 transportowi dotrze\u0107 do celu czy mo\u017ce w\u0142a\u015bnie nie. Mo\u017ce warto zainwestowa\u0107 w pilota i pom\u00f3c troch\u0119 szcz\u0119\u015bciu. A mo\u017ce jednak zaryzykowa\u0107 pirata i liczy\u0107 na spory doch\u00f3d. Jednak czym bardziej sytuacja si\u0119 wyja\u015bnia i wida\u0107 miejsca, kt\u00f3re s\u0105 pewniakami na czysty zysk tym ci\u0119\u017cej je zdoby\u0107, bo gracze szybko je zajmuj\u0105.<\/p>\n Jednym z najsympatyczniejszych moment\u00f3w w grze jest o dziwo rzut kostk\u0105, czyli ruch \u0142odzi. Gdy kapitan portu bierze w d\u0142onie narz\u0119dzie losu, rozmowy zaczynaj\u0105 si\u0119 wycisza\u0107. Gdy kostki tocz\u0105 si\u0119 albo mamy zupe\u0142n\u0105 cisz\u0119 albo ostre kibicowanie w zale\u017cno\u015bci od sytuacji i temperamentu uczestnik\u00f3w. Po zobaczeniu oczek padaj\u0105 najr\u00f3\u017cniejsze „uffy”, „ochy”, bluzgi lub wiwaty. Oczywi\u015bcie apogeum emocji najcz\u0119\u015bciej osi\u0105gane jest w trzecim ruchu \u0142ajb. Po nim wszystko si\u0119 wyja\u015bnia. <\/p>\n Manila<\/STRONG> jest te\u017c bardzo dobrze zbalansowana je\u017celi chodzi o liczb\u0119 graczy. Nie ma znaczenia czy gra odbywa si\u0119 w trzech, czterech czy pi\u0119ciu. Sam rozgrywka wygl\u0105da bardzo podobnie. Co prawda przy trzech graczach u\u017cywa si\u0119 czterech wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w zamiast trzech, ale przy \u017cadnej konfiguracji uczestnik\u00f3w zabawa nie staje si\u0119 gorsza, bardziej monotonna czy mniej weso\u0142a.<\/p>\n Podsumowanie<\/STRONG> Manile<\/STRONG> szczerze polecam kompletnie wszystkim. Gra familijna \u0142atwa w odbiorze dla ka\u017cdego, nie wa\u017cne jaki ma wiek, p\u0142e\u0107 czy zainteresowania. Si\u0142\u0105 tej gry jest przede wszystkim rewelacyjne wykonanie i oryginalny pomys\u0142. Ma\u0142o jest na rynku tak dobrze opracowanych gier hazardowych. Tak, wi\u0119c je\u017celi chcesz poczu\u0107 prawdziwe emocje, po\u017conglowa\u0107 losem i zweryfikowa\u0107 czy masz \u017cy\u0142k\u0119 ryzykanta, a przy okazji jeszcze dobrze si\u0119 bawi\u0107 – si\u0119gnij po Manil\u0119<\/STRONG>. <\/p>\n Zalety<\/strong><\/p>\n \u015bliczne wykonanie, bardzo dobra instrukcja. Wady<\/strong><\/p>\n brak trybu dla dw\u00f3ch graczy.
\nKarty. Przedstawiaj\u0105ce cztery egzotyczne towary jakie b\u0119dziemy transportowa\u0107 – jedwab, jadeit, ga\u0142ka muszkato\u0142owa i korze\u0144 \u017ce\u0144-szenia. Ka\u017cdy towar posiada sw\u00f3j charakterystyczny kolor, kt\u00f3ry nie spos\u00f3b pomyli\u0107 z innym. Takiego wykonania symbol\u00f3w i barwy powinien si\u0119 nauczy\u0107 grafik z Mare Nostum, gdzie towar\u00f3w jest kilkana\u015bcie i wiele myli si\u0119 mi\u0119dzy sob\u0105. Rewers te\u017c klimatycznie wykonany – przedstawia bambusowe zas\u0142ony. Wielko\u015b\u0107 kart zbli\u017cona do tej z Osadnik\u00f3w z Catanu, co dla jednych b\u0119dzie zalet\u0105, dla innych wad\u0105. <\/p>\n
\nInstrukcja. Niemiecko i angielskoj\u0119zyczna Tak jak by\u0142o przy Niagarze, tak i tu znajduj\u0119 si\u0119 po prostu wzorcowy przewodnik. Obok g\u0142\u00f3wnej tre\u015bci znajduj\u0105 si\u0119 najwa\u017cniejsze regu\u0142y wynotowane na marginesie. Zmiany w rozgrywce przy r\u00f3\u017cnej liczbie uczestnik\u00f3w uj\u0119te s\u0105 w czerwone ramki. Informacje przedstawiane w punktach. Mn\u00f3stwo przyk\u0142ad\u00f3w i rysunk\u00f3w.
\nPozosta\u0142e elementy s\u0105 ju\u017c w miar\u0119 standardowe – cztery r\u00f3\u017cnokolorowe kostki, paski dla barek z miejscami na za\u0142og\u0119, znaczniki cen i pionki przedstawiaj\u0105ce naszych wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w.
\nMo\u017ce s\u0105 firmy produkuj\u0105ce lepsze pod wzgl\u0119dem grywalno\u015bci, mo\u017cliwo\u015bci czy oryginalno\u015bci gry. Ale je\u017celi chodzi o spos\u00f3b wykonania produkt\u00f3w i jako\u015b\u0107 dostarczanej instrukcji to Zoch jest \u015bwiatow\u0105 czo\u0142\u00f3wk\u0105. I przy okazji wymieni\u0119 nazwisko grafika, aby go uwieczni\u0107 – Victor Boden (ten sam co przy Niagarze).<\/p>\n
\nkolejne wa\u017cne uprawnienie to wyb\u00f3r towar\u00f3w jakie b\u0119d\u0105 transportowane przez barki. \u0141\u00f3dek mamy trzy, towar\u00f3w cztery rodzaje. Tak, wi\u0119c zawsze jeden zostaje odrzucony. Kapitan portu b\u0119dzie preferowa\u0142 przewa\u017cnie towary, kt\u00f3rych akcje posiada. A to dlatego, \u017ce je\u017celi transport bezpiecznie dotrze do Manili jego cena skoczy w g\u00f3r\u0119.
\nostatnia korzy\u015b\u0107 to ustawienie barek na pozycjach startowych. \u0141ajby mo\u017cemy ustawi\u0107 na polach od 0 do 5, tak, aby sumaryczna warto\u015b\u0107 wszystkich p\u00f3l wynosi\u0142a dziewi\u0119\u0107.<\/p>\n
\ntrzy miejsca w porcie. Ka\u017cda \u0142\u00f3dka, kt\u00f3ra w ci\u0105gu trzech tur dop\u0142ynie do portu zostaje ustawiona przy pierwszym wolnym pomo\u015bcie. Je\u017celi uda nam si\u0119 przewidzie\u0107 ile \u0142\u00f3dek dop\u0142ynie do portu zostaniemy za to sowicie nagrodzeni. Oczywi\u015bcie najlepiej punktowany jest najrzadszy przypadek, czyli, \u017ce przyp\u0142ywaj\u0105 wszystkie trzy barki.
\ntrzy miejsca w stoczni. Analogicznie jak w porcie, tylko, \u017ce tutaj rozpatruje si\u0119 \u0142ajby, kt\u00f3re nie dop\u0142yn\u0119\u0142y do portu. Ponownie najwi\u0119cej mo\u017cna wyci\u0105gn\u0105\u0107 z sytuacji gdy trzy \u0142\u00f3dki nie trafi\u0105 do portu.
\ndwa miejsca na okr\u0119cie pirat\u00f3w. Je\u017celi, jakakolwiek barka znajdzie si\u0119 na ostatnim – trzynastym polu ruchu – korsarze bior\u0105 si\u0119 do roboty. Mog\u0105 oni wykona\u0107 jedn\u0105 z dw\u00f3ch czynno\u015bci w zale\u017cno\u015bci od tego, kt\u00f3ra to jest kolejka ruchu \u0142odzi. W drugiej mog\u0105 dokona\u0107 aborda\u017cu i wskoczy\u0107 na wolne miejsca na barce. W trzeciej rabuj\u0105 \u0142adunek i tylko oni zarabiaj\u0105 pieni\u0105dze ze sprzeda\u017cy towar\u00f3w. Za\u0142oga musi si\u0119 obej\u015b\u0107 ze smakiem. Fach piracki pomimo, \u017ce jest drogi i rzadko si\u0119 aktywuje przynosi sporo mamony.
\ndwa miejsca dla pilot\u00f3w. Piloci mog\u0105 przed trzeci\u0105 tur\u0105 ruchu przesun\u0105\u0107 \u0142\u00f3dki w prz\u00f3d lub w ty\u0142 o odpowiedni\u0105 liczb\u0119 p\u00f3l. Dzi\u0119ki temu mo\u017cemy nieco regulowa\u0107 ruch barek. Zwi\u0119ksza\u0107 prawdopodobie\u0144stwo przyp\u0142yni\u0119cia do portu lub wprost przeciwnie – zmniejszy\u0107 je.
\nostatnie miejsce pozosta\u0142o dla agenta ubezpieczeniowego. Jego stanowisko daje nam od razu z banku 10 peso. Je\u017celi jednak na koniec tury znajd\u0105 si\u0119 jakie\u015b barki w stoczni musimy zap\u0142aci\u0107 za ich napraw\u0119 z w\u0142asnej kieszeni. Generalnie op\u0142aca si\u0119 w agenta inwestowa\u0107 gdy s\u0105 perspektywy, \u017ce do stoczni dop\u0142ynie co najwy\u017cej jedna \u0142\u00f3dka. W innym wypadku b\u0119dziemy stratni. <\/p>\n
\nprosta mechanika.
\ndynamiczne tury, gracze szybko realizuj\u0105 swoje ruchy.
\nemocje, emocje i emocje.
\noryginalno\u015b\u0107.<\/p>\n
\njak z pocz\u0105tku wielokrotnie stracimy spore pieni\u0105dze na przemycie, a inni b\u0119d\u0105 gra\u0107 rozs\u0105dnie to mog\u0105 stopniowo nam ucieka\u0107 w posiadanych dobrach i ci\u0119\u017cko b\u0119dzie ich dogoni\u0107.
\nczasami ci\u0119\u017cko przewidzie\u0107, kto jest najbli\u017cszy wygranej i triumf mo\u017ce by\u0107 zaskakuj\u0105cy nawet dla samego zwyci\u0119zcy.<\/p>\n