Wielka Wojna wprowadzi\u0142a wiele zmian w sztuce walki – jedn\u0105 z najbardziej znacz\u0105cych by\u0142o u\u017cycie samolot\u00f3w. Nim jednak skonstruowano niewidzialny dla radar\u00f3w (i znakomicie widoczny dla cz\u0142owieka z wyrzutni\u0105 rakiet ziemia – powietrze) B-2 na niebie pierwszej wojny kr\u00f3lowa\u0142y dwup\u0142atowce.<\/p>\n
Wings of War: Watch Your Back i Famous Aces to dwie gry, kt\u00f3rych polska edycja ukaza\u0142a si\u0119 nak\u0142adem wydawnictwa Galakta. W niniejszej recenzji opisuj\u0119 obie poniewa\u017c s\u0105 w zasadzie odmianami jednego tytu\u0142u. Ka\u017cda z nich mo\u017ce by\u0107 zar\u00f3wno samodzieln\u0105 gr\u0105 jak i dodatkiem rozszerzaj\u0105cym drug\u0105 z nich.<\/p>\n
Polska edycja nale\u017cy do wydania mi\u0119dzynarodowego, kt\u00f3re by\u0142o przygotowywane przez w\u0142oskich wydawc\u00f3w dla kilku innych \u015bwiatowych firm. Do W\u0142och\u00f3w w\u0142a\u015bnie nale\u017cy kierowa\u0107 pierwsz\u0105 uwag\u0119 – w czasie produkcji zosta\u0142y zagubione karty manewru D 20\/20\u00a0– z tego powodu sprzeda\u017c Famous Aces zosta\u0142a w Polsce wstrzymana na kilka tygodni.<\/p>\n
Samolot z pude\u0142ka, czyli co w \u015brodku<\/strong><\/p>\n Zawarto\u015b\u0107 obu pude\u0142ek jest podobna. Wydrukowane na grubej tekturze karty\/maty samolot\u00f3w, specjalne linijki do mierzenia celno\u015bci ostrza\u0142u i \u017cetony oznaczaj\u0105ce wykonane misje, specyficzne uszkodzenia samolot\u00f3w, zestrzelonych wrog\u00f3w, itp. Pr\u00f3cz tego w pude\u0142kach znajduj\u0105 si\u0119 trzy rodzaje kart: karty samolot\u00f3w, karty manewr\u00f3w i karty uszkodze\u0144. Wszystkie one s\u0105 wielko\u015bci 1\/2 standardowych kart do gry. Ponadto znajdziemy oczywi\u015bcie instrukcj\u0119, kt\u00f3r\u0105 stanowi kolorowa broszura zawieraj\u0105ca, pr\u00f3cz regu\u0142, kilka podstawowych scenariuszy.<\/p>\n Karty i \u017cetony mo\u017cemy umie\u015bci\u0107 w plastikowej wyt\u0142oczce, dzi\u0119ki czemu nie b\u0119d\u0105 si\u0119 miesza\u0107 podczas transportu. Ca\u0142o\u015b\u0107 zamkni\u0119ta jest w kwadratowym, sztywnym pude\u0142ku.<\/p>\n Oba zestawy mo\u017cna z powodzeniem zamkn\u0105\u0107 jednym pude\u0142ku. Wprawdzie grube karty\/maty nie pozwalaj\u0105 domkn\u0105\u0107 go ca\u0142kowicie, jednak wystarczaj\u0105co by nie powodowa\u0107 niespodziewanego otwarcia si\u0119 gry w plecaku. Jednak do\u0142\u0105czanie kolejnych cz\u0119\u015bci, lub umieszczenie razem wi\u0119cej ni\u017c dw\u00f3ch opisywanych tutaj zestaw\u00f3w mo\u017ce powodowa\u0107 ju\u017c pewne trudno\u015bci.<\/p>\n Druga uwaga dotyczy wykonania kart samolot\u00f3w i manewr\u00f3w. S\u0105 one dobrej jako\u015bci, jednak spos\u00f3b gry mo\u017ce powodowa\u0107 ich szybkie uszkodzenie. Tym bardziej, \u017ce ze wzgl\u0119du na wielko\u015b\u0107 kart, jak i mechanik\u0119 nie mo\u017cna na nie za\u0142o\u017cy\u0107 koszulek ochronnych. \u017bywotno\u015b\u0107 gry niew\u0105tpliwie by\u0142aby d\u0142u\u017csza gdyby samoloty zosta\u0142y wydrukowane na tej samej sztywnej tekturze, co maty dla nich.<\/p>\n Lekcja pilota\u017cu, czyli co\u015b o mechanice<\/strong><\/p>\n Wings of War jest nowym typem gry planszowej, jaki pojawi\u0142 si\u0119 na naszym rynku. Nie ma do\u0142\u0105czonej planszy, stanowi j\u0105 dowolna p\u0142aska powierzchnia, na kt\u00f3rej chcemy zagra\u0107 (zwykle st\u00f3\u0142). Spos\u00f3b poruszania samolot\u00f3w przypomina nieco ten, jaki znamy z gier bitewnych, z t\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0105, \u017ce nie przesuwamy naszej maszyny o okre\u015blon\u0105 ilo\u015b\u0107 cali, za to nasz ruch okre\u015bla u\u017cyta karta manewru. Trzeci\u0105 wyr\u00f3\u017cniaj\u0105c\u0105 cech\u0105 jest wspomniana ju\u017c wcze\u015bniej mo\u017cliwo\u015b\u0107 dowolnego \u0142\u0105czenia zestaw\u00f3w. Nic nie stoi na przeszkodzie by nasza gra sk\u0142ada\u0142a si\u0119 np. z dw\u00f3ch Famous Aces i jednego Watch Your Back. Rozgrywk\u0119 mo\u017cemy toczy\u0107 r\u00f3wnie\u017c posiadaj\u0105c tylko jedn\u0105 z cz\u0119\u015bci gry. Oczywi\u015bcie, w takim przypadku niekt\u00f3re ze scenariuszy i samolot\u00f3w nie b\u0119d\u0105 nam dost\u0119pne.<\/p>\n Gra nadaje si\u0119 dobrze zar\u00f3wno dla dw\u00f3ch os\u00f3b jak i dla wi\u0119kszej grupy. Przy kilku graczach jest mo\u017cliwo\u015b\u0107 walki ka\u017cdy na ka\u017cdego jak i rozgrywki zespo\u0142owej. Nale\u017cy tu jednak zaznaczy\u0107, \u017ce je\u015bli chcemy gra\u0107 w wi\u0119kszym gronie konieczne b\u0119dzie po\u0142\u0105czenie kilku zestaw\u00f3w lub takie podzielenie samolot\u00f3w mi\u0119dzy graczy, by ka\u017cdemu przypad\u0142a maszyna innego typu. Inaczej staniemy przed problemem braku wystarczaj\u0105cej ilo\u015bci kart manewr\u00f3w.<\/p>\n Sama rozgrywka przy najprostszym scenariuszu – zestrzel wszystkich wrog\u00f3w – wygl\u0105da mniej wi\u0119cej tak:<\/p>\n Gracze ustawiaj\u0105 swoje samoloty naprzeciwko siebie. Ka\u017cdy dostaje tali\u0119 manewr\u00f3w, jakie mo\u017ce wykonywa\u0107 jego maszyna. Nast\u0119pnie uk\u0142ada si\u0119 (w tajemnicy przed innymi) sekwencj\u0119 trzech nast\u0119puj\u0105cych po sobie ruch\u00f3w, jakie b\u0119dziemy chcieli wykona\u0107. Gdy wszyscy ju\u017c s\u0105 gotowi ods\u0142ania si\u0119 pierwsz\u0105 z kart i ka\u017cdy po kolei wykonuje manewr. Do nadrukowanej na karcie samolotu b\u0142\u0119kitnej kreski przyk\u0142ada si\u0119 kart\u0119 manewru, a nast\u0119pnie przesuwa nasz samolot tak, aby znajduj\u0105ca si\u0119 na ko\u0144cu strza\u0142ka pokry\u0142a si\u0119 ze strza\u0142k\u0105 znajduj\u0105c\u0105 si\u0119 na karcie samolotu. To w\u0142a\u015bnie ten moment mo\u017ce by\u0107 najbardziej destrukcyjny dla kart. Gracze dla u\u0142atwienia sobie cz\u0119sto podwijaj\u0105 naro\u017cniki kartonik\u00f3w, czy wr\u0119cz ca\u0142e karty do po\u0142owy.<\/p>\n Po zaj\u0119ciu nowych pozycji mo\u017cemy ostrzela\u0107 wrogie samoloty. Przyk\u0142adamy specjalne linijki do karty naszego samolotu i sprawdzamy czy w zasi\u0119gu karabinu znajduje si\u0119 wroga maszyna. Je\u015bli tak, dostaje ona jedn\u0105 lub dwie karty uszkodze\u0144. Na niekt\u00f3rych z kart uszkodze\u0144 poza warto\u015bci\u0105 liczbow\u0105 znajduj\u0105 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c ikony informuj\u0105ce o dodatkowych efektach, takich jak na przyk\u0142ad: zablokowanie karabinu, dym z silnika czy zabicie drugiego pilota. Najbardziej jednak bolesna jest karta eksplozji, kt\u00f3ra potrafi wyeliminowa\u0107 z gry nawet w pe\u0142ni sprawn\u0105 maszyn\u0119. Je\u015bli chcemy ograniczy\u0107 ten czynnik losowy polecam stosowanie zasad turniejowych, czyli po prostu usuni\u0119cie karty eksplozji z talii uszkodze\u0144.<\/p>\n Kilka uwag o kartach<\/strong><\/p>\n Skupi\u0119 si\u0119 chwile na wygl\u0105dzie samych kart, gdy\u017c to one stanowi\u0105 g\u0142\u00f3wny element gry i jest do nich kilka uwag.<\/p>\n Najbardziej efektowne s\u0105 karty samolot\u00f3w przedstawiaj\u0105ce nasze maszyny lec\u0105ce nad polami (najpewniej wroga). W grze jest kilka wersji ka\u017cdej z maszyn r\u00f3\u017cni\u0105cych si\u0119 malowaniem na skrzyd\u0142ach i kad\u0142ubie. Pozwala to toczy\u0107 pojedynki na r\u00f3wnych warunkach, jednocze\u015bnie gwarantuj\u0105c, ze w ferworze walki nie pomylimy maszyn. Dodatkowo, je\u015bli ju\u017c dojdzie do uszkodzenia karty, mo\u017cemy zast\u0105pi\u0107 j\u0105 inn\u0105 jej wersj\u0105. Ka\u017cdy samolot poza nazw\u0105 posiada r\u00f3wnie\u017c informacj\u0119, do jakiej jednostki nale\u017cy i kto jest jego pilotem. Dla przebiegu gry nie ma to \u017cadnego znaczenia, ale dopracowanie takich szczeg\u00f3\u0142\u00f3w dobrze \u015bwiadczy o autorach. Dla graczy najwa\u017cniejsze s\u0105 trzy ma\u0142e literki nadrukowane w dolnej cz\u0119\u015bci karty. Okre\u015blaj\u0105 one zwrotno\u015b\u0107 (czyli jaki zestaw manewr\u00f3w przys\u0142uguje danej maszynie), typ karabinu (czyli z kt\u00f3rej talii uszkodzenia dostaje przeciwnik), oraz wytrzyma\u0142o\u015b\u0107 (czyli po ilu uszkodzeniach nast\u0105pi gwa\u0142towne i bolesne l\u0105dowanie).<\/p>\n Drugi typ kart to manewry. S\u0105 one podzielone na kilka zestaw\u00f3w i oznaczone poszczeg\u00f3lnymi literami. Ka\u017cdy taki zestaw przypisany jest do okre\u015blonego typu samolotu. Poza b\u0142\u0119kitn\u0105 lini\u0105 pokazuj\u0105c\u0105 trajektori\u0119 lotu i wspomnianym oznaczeniem na karcie znajduje si\u0119 jeszcze informacja o specyfice manewru. Mo\u017ce si\u0119 bowiem zda\u017cy\u0107, \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 z nich nie b\u0119dzie dla nas dost\u0119pna po otrzymaniu okre\u015blonych uszkodze\u0144 (zablokowanie steru), a cz\u0119\u015b\u0107 wymaga odpowiednich warunk\u00f3w do wykonania. Uk\u0142ad karty jest z jednej strony jej zaleta, a z drugiej wad\u0105. Oznaczenie przynale\u017cno\u015bci do danej grupy manewr\u00f3w znajduje si\u0119 tylko na awersach kart. Mo\u017cna dzi\u0119ki temu \u0142\u0105czy\u0107 ze sob\u0105 karty z kilku zestaw\u00f3w b\u0105d\u017a to w celu stworzenia swojej w\u0142asnej talii b\u0105d\u017a z konieczno\u015bci (kiedy nie dysponujemy wystarczaj\u0105c\u0105 ilo\u015bci\u0105 zestaw\u00f3w gry podczas starcia maszyn tego samego typu). Wada za\u015b jest taka, \u017ce w przypadku pomieszania kart, przed gr\u0105 stracimy troch\u0119 czasu na posegregowanie wszystkich manewr\u00f3w i wybranie potrzebnych (oznaczenia nie s\u0105 zbyt du\u017ce i zosta\u0142y umieszczone tylko w jednym miejscu, pomimo ca\u0142kiem sporej wolnej powierzchni na kartach).<\/p>\n Kiedy przyjrzymy si\u0119 kartom mo\u017cemy odnie\u015b\u0107 wra\u017cenie, \u017ce w dw\u00f3ch miejscach wkrad\u0142 si\u0119 do nich chochlik drukarski. Niekt\u00f3re z manewr\u00f3w z tej samej talii maj\u0105 r\u00f3\u017cne oznaczenia warunk\u00f3w szczeg\u00f3lnych. Nie jest to jednak b\u0142\u0105d, jak sam autor t\u0142umaczy – jest to wym\u00f3g zbalansowania gry.<\/p>\n Drugi pozorny chochlik to nier\u00f3wna ilo\u015b\u0107 skr\u0119t\u00f3w w prawo i w lewo dla tych samych maszyn. Taki uk\u0142ad podyktowany jest jednak prawdziwym uwarunkowaniem technicznym samolot\u00f3w z tamtego okresu. \u0141atwiej i szybciej by\u0142o wykona\u0107 skr\u0119t o 270 stopni w prawo ni\u017c o 90 stopni w lewo.<\/p>\n Wreszcie trzeci typ kart to karty uszkodze\u0144. Podzielone zosta\u0142y na dwie talie. Do nich mam tak\u0105 sam\u0105 uwag\u0119 jak do kart manewr\u00f3w. Oznaczenia okre\u015blaj\u0105ce ich przynale\u017cno\u015b\u0107 zosta\u0142y wydrukowane tylko na awersach ma\u0142\u0105 literk\u0105 w rogu karty. Takie rozwi\u0105zanie jest do\u015b\u0107 niezrozumia\u0142e.<\/p>\n Podsumowanie<\/strong><\/p>\n Wings of War sposobem gry wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 na tle innych gier obecnych na naszym rynku. Mamy tu co\u015b z gier bitewnych, co\u015b z kolekcjonerskich karcianek i oczywi\u015bcie co\u015b z planszowo – karcianych gier towarzyskich. Mo\u017cna wi\u0119c s\u0105dzi\u0107, \u017ce ka\u017cdy znajdzie co\u015b dla siebie co sk\u0142oni go do stoczenia kilku bitew na niebach frontu Wielkiej Wojny. Pomimo wymienionych powy\u017cej drobnych wad warto zainteresowa\u0107 si\u0119 gr\u0105. Kolejne cz\u0119\u015bci gry wprowadzaj\u0105 nowe elementy do rozgrywki – mi\u0119dzy innymi balony zaporowe i artyleri\u0119 przeciwlotnicz\u0105. Rozgrywka z czasem wi\u0119c b\u0119dzie si\u0119 stawa\u0107 coraz bardziej z\u0142o\u017cona, a scenariusze znacznie bardziej rozbudowane.<\/p>\n Zalety:<\/strong><\/p>\n pierwsza na naszym rynku gra planszowa z rozwi\u0105zaniami znanymi dotychczas z gier bitewnych karty samolot\u00f3w i manewr\u00f3w przy intensywnej grze mog\u0105 szybko ulec zniszczeniu
\nmo\u017cliwo\u015b\u0107 dowolnego \u0142\u0105czenia zestaw\u00f3w
\nszybka i sprawna mechanika
\nWady:<\/strong><\/p>\n
\noznaczenia na karach uszkodze\u0144 i manewr\u00f3w zamieszczone s\u0105 tylko na awersach
\nniewystarczaj\u0105ca, w niekt\u00f3rych uk\u0142adach, liczba kart manewr\u00f3w<\/p>\n