Kilka lat temu Klaus Teuber zdecydowa\u0142, \u017ce chcia\u0142by stworzy\u0107 gr\u0119, kt\u00f3ra nie b\u0119dzie po prostu dodatkiem do Osadnik\u00f3w. Niech i b\u0119dzie utrzymana w klimacie wielkiego poprzednika, niech dzieje si\u0119 w \u015bwiecie Catanu, ale jednocze\u015bnie ma by\u0107 samoistn\u0105, pe\u0142n\u0105 gra. Jak chcia\u0142 tak zrobi\u0142. W roku 2004 pojawi\u0142a si\u0119 pierwsza produkcja Candamir: The First Settler, nale\u017c\u0105ca do Catan Adventures. Spotka\u0142a si\u0119 z \u017cyczliwym przyj\u0119ciem fan\u00f3w i rok p\u00f3\u017aniej pojawi\u0142a si\u0119 kolejna produkcja Elasund: The First City of Catan.<\/p>\n
Jak sam tytu\u0142 wskazuje, fabu\u0142a przenosi nas do momentu gdy powstawa\u0142o pierwsze miasto Catanu. Gracze wcielaj\u0105 w budowniczych, kt\u00f3rych celem b\u0119dzie rozwin\u0105\u0107 infrastruktur\u0119 osady. Rozgrywka przeznaczona jest od dw\u00f3ch do czterech graczy i zajmuje od godziny do nawet dw\u00f3ch, w zale\u017cno\u015bci od liczby i do\u015bwiadczenia uczestnik\u00f3w. <\/p>\n
Wygl\u0105d<\/strong><\/p>\n Pude\u0142ko Elasunda<\/STRONG> to standardowe opakowanie jakie wyst\u0119puje przy wi\u0119kszo\u015bci gier z serii Osadnik\u00f3w z Catanu. Ilustracja na ok\u0142adce ukazuje kolonist\u00f3w przy pracy: buduj\u0105 ko\u015bci\u00f3\u0142, zajmuj\u0105 si\u0119 handlem, dogl\u0105daj\u0105 zwierz\u0105t domowych.<\/p>\n W \u015brodku pude\u0142ka instrukcja. Regu\u0142 sporo, niuans\u00f3w te\u017c troch\u0119, st\u0105d warto uwa\u017cnie przeczyta\u0107 wyt\u0142umaczenie zasad, szczeg\u00f3lnie, \u017ce wspomagane jest przez rysunki i przyk\u0142ady. Dalej sk\u0142adana na cztery cz\u0119\u015bci plansza. W jej centrum znajduje si\u0119 g\u0142\u00f3wny obszar budowy, na kt\u00f3rym b\u0119dzie rosn\u0105\u0107 pierwsze miasto Catanu. Osada z jednej strony otoczona jest przez morze. Kontakt ze \u015bwiatem odbywa si\u0119 dzi\u0119ki portowi, do kt\u00f3rego b\u0119dzie wp\u0142ywa\u0107 kupiecki statek. W prawym g\u00f3rnym rogu schemat ko\u015bcio\u0142a. Gracze buduj\u0105c z dziewi\u0119ciu cz\u0119\u015bci t\u0119 budowl\u0119 b\u0119d\u0105 musieli trzyma\u0107 si\u0119 kszta\u0142tu jaki widnieje na rysunku. Ostatnim wa\u017cnym elementem jest tor handlu (oznaczony przez symbol wiatraka). Przesuwamy si\u0119 po nim zdobywaj\u0105c dodatkowe punkty zwyci\u0119stwa.<\/p>\n W pude\u0142ku znajduje si\u0119 nast\u0119pnie sporo p\u0142ytek z narysowanymi budynkami. R\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 mi\u0119dzy sob\u0105 funkcjami oraz wielko\u015bci\u0105. S\u0105 np. studnie zajmuj\u0105ce jedno pole, jak i sala tronowa zajmuj\u0105ca a\u017c sze\u015b\u0107 p\u00f3l. Do tego mam jeszcze \u017cetony pozwole\u0144 budowy dla ka\u017cdego gracza (o warto\u015bciach od 0 do 4), karty wp\u0142yw\u00f3w, pieni\u0105dze, kostki symbolizuj\u0105ce punkty zwyci\u0119stwa i kilka dodatkowych element\u00f3w.<\/p>\n Og\u00f3lnie zawarto\u015b\u0107 typowa dla niemieckich produkcji. Schludnie, staranie, z\u0142ego s\u0142owa nie mo\u017cna powiedzie\u0107. Zreszt\u0105 ka\u017cdy kto bawi\u0142 si\u0119 przy grach z serii cata\u0144skiej nie b\u0119dzie zdziwiony, a ci co nie grali b\u0119d\u0105 mile zaskoczeni. <\/p>\n Mechanika<\/strong><\/p>\n Przygotowanie do rozgrywki chwil\u0119 trwa. Trzeba roz\u0142o\u017cy\u0107 w stosy odpowiednie budynki, rozmie\u015bci\u0107 pocz\u0105tkowe ustawienie \u017ceton\u00f3w itp. G\u0142\u00f3wnym celem gry jest zdobycie dziesi\u0119ciu punkt\u00f3w zwyci\u0119stwa. Tym razem pomys\u0142 z zapisywaniem wynik\u00f3w zosta\u0142 zarzucony na du\u017co wygodniejsze umieszczenie kostek (symbolizuj\u0105cych punkty) na planszy. <\/p>\n W ka\u017cdej turze gracz najpierw sprawdza gdzie przyp\u0142ywa okr\u0119t kupiecki. Odbywa si\u0119 to tradycyjnie przez rzut dwoma kostkami. Uczestnicy, kt\u00f3rzy w odpowiednim rz\u0119dzie maj\u0105 swoje budynki dostaj\u0105 za nie odpowiedni\u0105 liczb\u0119 pieni\u0119dzy lub kart wp\u0142yw\u00f3w. W przypadku wyrzucenia 7 na kostkach ma miejsce atak pirat\u00f3w. Wtedy nikt nie zarabia, a niekt\u00f3re osoby zmuszene s\u0105 do wyrzucenia pewnej ilo\u015bci kart. Dodatkowo aktywny gracz, kt\u00f3ry ma wie\u017ce stra\u017cnicze mo\u017ce cz\u0119\u015b\u0107 pirackich \u0142up\u00f3w przej\u0105\u0107 na w\u0142asno\u015b\u0107. To tyle je\u017celi chodzi o elementy przypominaj\u0105ce starych, dobrych Osadnik\u00f3w z Catanu.<\/p>\n Nast\u0119pnie gracz mo\u017ce co\u015b zbudowa\u0107. Do wyboru s\u0105 cztery budowle. Po pierwsze mury miejskie. Daj\u0105 albo kart\u0119 wp\u0142ywu albo punkt zwyci\u0119stwa. Po drugie mo\u017cna postawi\u0107 jeden z element\u00f3w ko\u015bcio\u0142a. To kosztowna konstrukcja, ale op\u0142acalna, bo nikt nigdy nie ma prawa ju\u017c jej zabudowa\u0107. I nikt nie zabierze nam w\u0142a\u015bnie zdobytego punktu zwyci\u0119stwa. Trzecim typem budowli jest kt\u00f3ra\u015b z naszych pracowni. Jedna dostarcza pieni\u0105dz, druga kart\u0119 wp\u0142ywu. Op\u0142aca si\u0119 je umieszcza\u0107 szczeg\u00f3lnie na pocz\u0105tku rozgrywki, w miejscach statystycznie najbardziej prawdopodobnych. B\u0119d\u0105 nam generowa\u0107 pewny zysk. Czwarty typ to r\u00f3\u017cnego rodzaju budynki neutralne. Ka\u017cdy z nich r\u00f3\u017cni si\u0119 wielko\u015bci\u0105 i funkcj\u0105. Jedne daj\u0105 pieni\u0105dze, inne karty wp\u0142ywu, a jeszcze inne du\u017co punkt\u00f3w zwyci\u0119stwa.<\/p>\n Oczywi\u015bcie samo budowanie nie daje tyle frajdy co niszczenie, st\u0105d autor po\u0142\u0105czy\u0142 obie czynno\u015bci w jedno. Zawsze mamy prawo zabudowa\u0107 wi\u0119kszym budynkiem mniejszy. To jednak nie wszystko. P\u0142ac\u0105c odpowiedni\u0105 liczb\u0119 kart wp\u0142ywu mo\u017cemy nawet zabudowa\u0107 konstrukcje wzajemnie r\u00f3wne. Wtedy stara znika z planszy, a my na jej miejscu ustawiamy now\u0105. Dzi\u0119ki tym czynno\u015bciom obni\u017camy przeciwnikom liczb\u0119 budowli, z kt\u00f3rych czerpi\u0105 zyski lub oddalamy ich od wygranej przez zabranie punkt\u00f3w zwyci\u0119stwa.<\/p>\n Postawienie wielu budynk\u00f3w nie odbywa si\u0119 jednak ot tak sobie. Aby w og\u00f3le mie\u0107 prawo do w\u0142asnej konstrukcji trzeba w miejscu przysz\u0142ych prac postawi\u0107 pozwolenie na budow\u0119. A to robimy w kolejnej fazie naszej tury. Opr\u00f3cz niszczenia innym budynk\u00f3w jest to kolejny moment gdy wchodzi w gr\u0119 interakcja oraz rywalizacja z innymi graczami. Wszak zdobywanie miejsca pod budow\u0119 bywa cz\u0119sto istnym polem bitwy. Tak jest i tu. Na czym dok\u0142adnie to polega? Wiele budynk\u00f3w wymaga wi\u0119cej ni\u017c jednego pozwolenia. Regu\u0142y Elasunda<\/STRONG> umo\u017cliwiaj\u0105 wykorzystywanie cudzych pozwole\u0144, o ile mamy przewag\u0119 w warto\u015bciach jakie s\u0105 zapisane na \u017cetonach. St\u0105d w czasie gry odbywaj\u0105 si\u0119 prawdziwe “harce” wok\u00f3\u0142 miejsca przysz\u0142ych prac konstrukcyjnych. Jeden gracz podbija warto\u015bci by zdoby\u0107 przewag\u0119, inny odpowiada ripost\u0105 dodaj\u0105c kolejne pozwolenie na plansz\u0119. Taka walka mo\u017ce trwa\u0107 przez wiele tur. Bywa, \u017ce jest to jeden z najciekawszych i najbardziej emocjonuj\u0105cych fragment\u00f3w w czasie rozgrywki.<\/p>\n Do tego dochodz\u0105 liczne akcje specjalne aktywowane po wydaniu pewnej liczby i konfiguracji kart wp\u0142yw\u00f3w. Mo\u017cna zmienia\u0107 po\u0142o\u017cenie wcze\u015bniej ustawionego pozwolenia, zwi\u0119ksza\u0107 jego si\u0142\u0119. Jeste\u015bmy te\u017c w stanie umie\u015bci\u0107 kolejne pozwolenie na dowolnym miejscu planszy. Ewentualnie jeszcze sprzeda\u0107 karty wp\u0142yw\u00f3w i zarobi\u0107 przy tym troch\u0119 got\u00f3wki.<\/p>\n Spostrze\u017cenia<\/strong><\/p>\n Klaus Teuber, tak jak w innych swoich grach, postawi\u0142 na interakcj\u0119 mi\u0119dzy graczami. To najwa\u017cniejsza zaleta Elasunda<\/STRONG>. Jednak tym razem troch\u0119 inaczej do niej podszed\u0142. Odrzuci\u0142 pokojowe negocjacje, wymienianie si\u0119 zasobami, przekupywanie si\u0119 darami. Tutaj wszystko ma charakter negatywny. Burzymy graczom ich budynki, przeszkadzamy w rozk\u0142adaniu ich pozwole\u0144 na budow\u0119, jednym s\u0142owem robimy wszystko, aby popsu\u0107 im krew. Daje to sporo frajdy i lekkie z\u0142o\u015bliwo\u015bci dostarczaj\u0105 du\u017co satysfakcji. Co wi\u0119cej nie przekraczaj\u0105 one pewnej granicy, gdy wkurzanie innego gracza faktycznie go denerwuje i sprawia, \u017ce zaczynaj\u0105 si\u0119 k\u0142\u00f3tnie, pom\u00f3wienia i obra\u017canie si\u0119 na siebie nawzajem. Tego tu nie ma.<\/p>\n Mechanika wr\u0119cz kipi od liczby wybor\u00f3w i mo\u017cliwych taktyk. Mo\u017cna wygra\u0107 w najr\u00f3\u017cniejszy spos\u00f3b. Id\u0105c tylko w punkty handlu zdobywaj\u0105 wiatraki albo korzystaj\u0105c z pewnego \u017ar\u00f3d\u0142a punkt\u00f3w jakim jest ko\u015bci\u00f3\u0142 albo po prostu budowa\u0107 gigantyczne budynki neutralne. Ewentualnie robi\u0107 najr\u00f3\u017cniejsze konfiguracje wspomnianych rozwi\u0105za\u0144. Wszystko mo\u017ce mie\u0107 swoje uzasadnienie i doprowadzi\u0107 nas do zwyci\u0119stwa.<\/p>\n Elasund<\/STRONG> ma znacznie mniejszy element losowy ni\u017c Osadnicy. Nawet je\u017celi w kostkach nam nie idzie, statek omija nasze budynki to i tak dzi\u0119ki mo\u017cliwo\u015bci\u0105 przesuwania pozwole\u0144 i wykorzystywaniu kart wp\u0142yw\u00f3w mo\u017cemy ca\u0142kiem sporo zrobi\u0107. Kiepskie rzuty kostk\u0105 nie eliminuj\u0105 nas z walki o zwyci\u0119stwo. Poza tym gra \u015bwietnie si\u0119 broni przed syndromem kingmakingu. Nawet je\u017celi kroczymy po wygran\u0105 mo\u017cemy broni\u0107 si\u0119 przed atakami innych. Je\u017celi widzimy, \u017ce stawiaj\u0105 nam pozwolenia w okolicach naszych budynk\u00f3w to mo\u017cemy te\u017c tam swoje, wy\u017csze po\u0142o\u017cy\u0107. Je\u017celi chc\u0105 nam psu\u0107 nasze inicjatywy to mo\u017cemy rozrzuci\u0107 kilka pozwole\u0144 po ca\u0142ej planszy, tak, aby zawsze co\u015b mo\u017cna by\u0142o zrobi\u0107 i obroni\u0107 si\u0119 przed atakiem sfrustrowanych przeciwnik\u00f3w.<\/p>\n Plansza jest specjalnie przygotowana do konfigurowania jej w zale\u017cno\u015bci od liczby uczestnik\u00f3w. Je\u017celi jest ich wi\u0119cej to przesuwamy lini\u0119 mur\u00f3w miejskich i poszerzamy dost\u0119pny obszar gry. Je\u017celi przeciwnie uczestnik\u00f3w jest mniej to pole do dzia\u0142ania ulega zw\u0119\u017ceniu. Osadnicy cierpieli na t\u0119 wad\u0119, \u017ce byli przeznaczeni jedynie na trzy i cztery osoby. W dw\u00f3jk\u0119 mo\u017cna by\u0142o pogra\u0107 tylko przy u\u017cyciu specjalnych wariant\u00f3w i to bez interakcji mi\u0119dzy sob\u0105. Elasund<\/STRONG> natomiast jest \u015bwietnie przygotowany do grania te\u017c w dwie osoby. Rozgrywka prawie w niczym si\u0119 nie zmienia, nadal mamy du\u017co walki i przeszkadzania sobie. Interakcja w trybie dwuosobowym w \u017cadnym wypadku nie zmienia si\u0119 na gorsze. Gra si\u0119 doskonale.<\/p>\n Najwi\u0119ksz\u0105 wad\u0105 tytu\u0142u jest spora liczba mo\u017cliwych akcji jakie mo\u017cna zrobi\u0107 u\u017cywaj\u0105c kart wp\u0142ywu. Jedne wymagaj\u0105 u\u017cycia trzech kart, inne dw\u00f3ch, jedne w takim samym kolorze, inne w r\u00f3\u017cnym. Trudno przez pierwsze tury zapami\u0119ta\u0107 co za co odpowiada. Niezb\u0119dna staje si\u0119 wtedy pomocnicza karta z pude\u0142ka, ale je\u017celi mamy gr\u0119 sprowadzon\u0105 z Niemiec to na wiele ona nam si\u0119 nie zda. Chyba, \u017ce j\u0119zyk zachodnich s\u0105siad\u00f3w nie jest dla nas problemem. Mo\u017cliwo\u015bci Elasund<\/STRONG> ma mn\u00f3stwo i pocz\u0105tkowo ci\u0119\u017cko nad wszystkim zapanowa\u0107. Jednak je\u017celi je ogarniemy to b\u0119dziemy czerpa\u0107 prawdziw\u0105 przyjemno\u015b\u0107 z tworzenia r\u00f3\u017cnego rodzaju strategii. Cz\u0119sto zupe\u0142nie od siebie r\u00f3\u017cnych.<\/p>\n Dodatkowo warto wspomnie\u0107 o oficjalnym minidodatku, kt\u00f3ry mo\u017cna \u015bci\u0105gn\u0105\u0107 sobie za darmo<\/a>. S\u0105 to cztery nowe budynki dla do\u015bwiadczonych graczy zwi\u0119kszaj\u0105cych jeszcze bardziej mo\u017cliwo\u015bci w grze. Opr\u00f3cz tego zasady gry mo\u017ce pozna\u0107 r\u00f3wnie\u017c w wersji interaktywnej (o ile znamy j\u0119zyk angielski). Umo\u017cliwia to edukacyjna strona Prof. Easy<\/A>.<\/p>\n Podsumowanie<\/strong><\/p>\n Elasund<\/STRONG> to niezwyk\u0142e po\u0142\u0105czenie ludzkiego pragnienia konstrukcji z przyjemno\u015bci\u0105 destrukcji. Budowanie, tworzenie zawsze dobrze si\u0119 sprawdza w grach planszowych i tego w najnowszym tytule Klausa Teubera jest mn\u00f3stwo. A dodaj\u0105c mo\u017cliwo\u015b\u0107 lekkich z\u0142o\u015bliwo\u015bci, niszczenia, ci\u0105g\u0142ej interakcji z przeciwnikiem uzyskano produkt niezwykle wci\u0105gaj\u0105cy i zwi\u0119kszaj\u0105cy emocje podczas rozgrywki.<\/p>\n Ostatnio pisa\u0142em o Mesopotamii i o tym, \u017ce jeden z weteran\u00f3w Eurogier – tw\u00f3rca Carcassonne – Klaus-J\u00fcrgen Wrede wyrwa\u0142 si\u0119 pozytywnie z zakl\u0119tego kr\u0119gu dodatk\u00f3w i sequeli. Drug\u0105 tak\u0105 osob\u0105 jest bez w\u0105tpienia Klaus Teuber i omawiana gra. Elasund<\/STRONG> potrafi wci\u0105gn\u0105\u0107 wreszcie tych nielicznych, kt\u00f3rym Osadnicy z Catanu nigdy nie przypadli do gustu (bo byli zbyt losowi, mieli zbyt ma\u0142o mo\u017cliwo\u015bci taktycznych) oraz tych wielu, dla kt\u00f3rych Osadnicy z Catanu byli kiedy\u015b wspaniali, ale si\u0119 przejedli, znudzili, stali si\u0119 zbyt ma\u0142o wymagaj\u0105cy. Elasund<\/STRONG> to nie jest gra dla pocz\u0105tkuj\u0105cych jak jej wielki poprzednik, to gra dla tych kto ju\u017c mieli styczno\u015b\u0107 z Eurogrami. Szczerze polecam. \u0142adne, staranne wykonanie. pomimo, \u017ce zasady nie s\u0105 trudne, jest ich sporo, potrafi\u0105 si\u0119 myli\u0107, wyst\u0119puj\u0105 niuanse. Gra dla do\u015bwiadczonych.
\nZalety:<\/strong><\/p>\n
\nmn\u00f3stwo mo\u017cliwo\u015bci, taktyk i strategii.
\nemocjonuj\u0105ce walki o miejsce na budow\u0119.
\nbardzo du\u017co interakcji.
\n\u015bwietnie si\u0119 skaluje. W dw\u00f3ch gra si\u0119 bardzo dobrze, podobnie jak i w trzech i czterech.
\nWady:<\/strong><\/p>\n
\nzmienny, ci\u0119\u017cki do ustalenia czas rozgrywki. Gra mo\u017ce si\u0119 mocno przed\u0142u\u017ca\u0107, je\u017celi gracze stale zabieraj\u0105 sobie punkty zwyci\u0119stwa.<\/p>\n