Rzadko spotyka si\u0119 gr\u0119, kt\u00f3ra powoduje taki dysonans, jak “Pola Naftowe” Piotra Stankiewicza. S\u0142ysza\u0142em o niej, i owszem, jak ka\u017cdy w miar\u0119 zainteresowany tematem. Czyta\u0142em opisy, szuka\u0142em informacji, przegl\u0105da\u0142em opinie i wci\u0105\u017c nie wiedzia\u0142em, co my\u015ble\u0107. Wreszcie dosta\u0142em gr\u0119 do recenzji. Je\u015bli my\u015blicie, \u017ce k\u0142opoty si\u0119 sko\u0144czy\u0142y \u2013 jeste\u015bcie w b\u0142\u0119dzie. Dopiero si\u0119 zacz\u0119\u0142y.<\/p>\n
Pude\u0142ko i co w nim?<\/strong><\/p>\n Na pocz\u0105tek eksperyment: z czym Wam si\u0119 kojarz\u0105 trzy postacie: si\u0142\u0105 od p\u0142uga (kr\u00f3w) oderwany Amerykanin, Rosjanin o pijackim wygl\u0105dzie i szejk o wzroku bandyty? Przy za\u0142o\u017ceniu, \u017ce nie czytali\u015bcie niczego o grze, a widzicie szyb naftowy, kt\u00f3ry wyrywaj\u0105 sobie z r\u0105k? Wskazanie jest jasne – Pola naftowe pewnie b\u0119dzie si\u0119 wysadza\u0107, mo\u017ce knu\u0107 spiski przeciw bossom, a je\u015bli b\u0119dzie inaczej, to pewnie ciemne interesy b\u0119d\u0105 my\u015bl\u0105 przewodni\u0105. Zatem rozgrywka, kt\u00f3ra pojawia si\u0119 w wyobra\u017ani, przypomina raczej partyjk\u0119 nie wymagaj\u0105cych my\u015blenia (nie znaczy: z\u0142ych) “Atomuuuuu\u00f3wek”. I tu pierwszy dysonans: otwieramy pude\u0142ko i… w oczy kole bolesna realno\u015b\u0107 ilustracji. A nawet – fotograficzna realno\u015b\u0107. Mn\u00f3stwo element\u00f3w, znaczniki, tabele… Pola naftowe, oznaczone nazwami teren\u00f3w, szyby, kt\u00f3re b\u0119dziemy na nich umieszcza\u0107, tankowce, kt\u00f3rymi b\u0119dziemy przewozi\u0107 rop\u0119, rafinerie, przynosz\u0105ce zysk na ko\u0144cu tury oraz drewniane bary\u0142ki, kt\u00f3re b\u0119d\u0105 odzwierciedla\u0107 nasze zasoby ropy. [\u00a0Dygresja: po co umieszcza\u0107 w pude\u0142ku z tak\u0105 liczb\u0105 element\u00f3w kawa\u0142ek tektury, ograniczaj\u0105cy do\u015b\u0107 mocno miejsce w \u015brodku? Gra ledwo mie\u015bci si\u0119 w pude\u0142ku pozbawionym tego “dodatku”…\u00a0] Minut\u0119 po\u00a0otwarciu cz\u0142owiek, kt\u00f3ry chcia\u0142 kupi\u0107 weso\u0142\u0105 gierk\u0119 o nieco szalonym profilu, ju\u017c po\u017ca\u0142owa\u0142 zakupu. Cz\u0142owiek, kt\u00f3ry spodziewa\u0142 si\u0119 gry o ropie, maj\u0105c nadziej\u0119 na handlow\u0105 burz\u0119 m\u00f3zg\u00f3w – nie we\u017amie pude\u0142ka do r\u0119ki. Dlatego zarzut, \u017ce patrz\u0105c na pude\u0142ko, kto\u015b nie kupi\u0142by gry – jest w pe\u0142ni prawdziwy. A szkoda.<\/p>\n Mechanika rozgrywki<\/strong><\/p>\n Wspomniany zarzut wp\u0142ywa r\u00f3wnie\u017c na ch\u0119\u0107 rozgrywki. Objawia si\u0119 to trudno\u015bci\u0105 ze znalezieniem kogo\u015b, kto chce spr\u00f3bowa\u0107. P\u00f3\u017aniej nie jest lepiej\u00a0– kilkakrotnie us\u0142ysza\u0142em wypowied\u017a z gatunku: “No tak\u2026 polska gra, wi\u0119c sto tur i po dwadzie\u015bcia kombinacji po drodze”. Na tle produkcji zachodnich “Pola Naftowe” wypadaj\u0105 rzeczywi\u015bcie do\u015b\u0107 blado: pi\u0119\u0107 tur, dziesi\u0119\u0107 krok\u00f3w w ruchu…<\/p>\n Gwoli \u015bcis\u0142o\u015bci\u00a0– na pude\u0142ku mamy napisane, i\u017c gra trwa od 45 minut do godziny. Jak to mo\u017cliwe? Na pocz\u0105tek ka\u017cdy dostaje: teren ropono\u015bny, szyby oraz tankowiec. Zatem ju\u017c na pocz\u0105tku ma koszty w wysoko\u015bci 200 P$ (petrodolar\u00f3w\u00a0– waluta gry)\u00a0– tyle kosztuje utrzymanie tankowca. Pierwsza faza to wyci\u0105gni\u0119cie pewnej liczby pieni\u0119dzy na lobbing i zaoferowanie ich. Osoba, kt\u00f3ra wygra, jako Lobbysta, ma szereg przywilej\u00f3w (o kt\u00f3rych za chwil\u0119), a p\u0142ac\u0105 i tak wszyscy. Jest to jeden z najmniej dopracowanych element\u00f3w: traci si\u0119 pieni\u0105dze, nie dostaj\u0105c nic w zamian\u00a0– bo niewa\u017cne, kto zaproponowa\u0142 drug\u0105 pod wzgl\u0119dem wysoko\u015bci kwot\u0119 – kolejny jest zawsze gracz po lewej stronie od Lobbysty. Nast\u0119pne dwie fazy to rzuty ko\u015b\u0107mi. Pierwszym (tak\u0105 ilo\u015bci\u0105 kostek, jaka jest liczba graczy) ustala si\u0119 popyt (suma oczek), drugim\u00a0– wydarzenie, maj\u0105ce wp\u0142yw na gr\u0119 w tej kolejce. Najd\u0142u\u017cej trwa faza 4, gdy\u017c tu powa\u017cnie trzeba pomy\u015ble\u0107, co chce si\u0119 kupi\u0107. Do wyboru s\u0105: tankowiec (lub dwa), szyb (lub dwa) i rafineria (tylko jedn\u0105). Mo\u017cna burzy\u0107\u00a0– o czym nieco p\u00f3\u017aniej. Kolejna cz\u0119\u015b\u0107 gry to licytacja, przy czym toczy si\u0119 ona o to, co wybierze Lobbysta, kt\u00f3ry sam udzia\u0142u w przepychankach graczy bra\u0107 nie musi (gwoli \u015bcis\u0142o\u015bci\u00a0– oni te\u017c nie). Wydobycie to policzenie naszej cz\u0119\u015bci rynku\u00a0– na ka\u017cdym polu jest napisane, jakie zyski przynosi szyb, wi\u0119c po operacji dodawania wiadomo wszystko. Cz\u0119\u015b\u0107 po\u015bwi\u0119cona op\u0142atom jest bardzo \u0142atwa dzi\u0119ki specjalnemu licznikowi (baaaaardzo przydatna rzecz). Nieco problem\u00f3w dostarcza faza gie\u0142dy, kt\u00f3ra dzieli si\u0119 na dwie cz\u0119\u015bci. W pierwszej sesji ceny s\u0105 wy\u017csze, w drugiej ni\u017csze (wi\u0119cej informacji\u00a0– poni\u017cej). I to w\u0142a\u015bciwie koniec tury, bo ka\u017cdy, kto rafineri\u0119 ma i j\u0105 zaopatrzy\u0142, upomni si\u0119 o pieni\u0105dze. Razem: oko\u0142o 10 minut razy 5 (tyle jest tur)\u00a0– wychodzi nieca\u0142a godzinka. Mechanika nie jest zatem trudna. Co wcale nie znaczy, \u017ce jest “prostacka”.<\/p>\n Wiercimy g\u0142\u0119biej<\/strong> W za\u0142o\u017ceniu “Pola Naftowe” s\u0105 gr\u0105 ekonomiczn\u0105. Je\u015bli rozpatruje si\u0119 ten termin w aspekcie obrazowania proces\u00f3w ekonomicznych – szczeg\u00f3lnie zale\u017cno\u015bci popytu i poda\u017cy – uda\u0142o si\u0119. Najlepszym tego przyk\u0142adem jest faza gie\u0142dy, podzielona na dwie cz\u0119\u015bci. R\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 one od siebie wysoko\u015bci\u0105 cen podstawowych (tzn. mieszcz\u0105cych si\u0119 w popycie) bary\u0142ek. W pierwszej to 400 P$, w drugiej – 300. Tutaj pojawia si\u0119 jednak dodatkowy element, kt\u00f3ry powoduje, \u017ce mechanizm jest interesuj\u0105cy. Popyt jest znany z pocz\u0105tku tury i jest to liczba bary\u0142ek, jak\u0105 mo\u017cna sprzeda\u0107 po dobrej cenie. Zastosowano ciekawy mechanizm oferowania swoich zasob\u00f3w do sprzeda\u017cy\u00a0– wybiera si\u0119 w tajemnicy ilo\u015b\u0107 bary\u0142ek, kt\u00f3re gracz chce sprzeda\u0107 w danym momencie. W ten oto spos\u00f3b nigdy nie mo\u017cna by\u0107 pewnym ceny\u00a0– precyzuje j\u0105 specjalna tabelka. Cena jest inna, gdy popyt jest ledwie zaspokojony, przekroczony przez poda\u017c i gdy ta podw\u00f3jnie przekracza warto\u015b\u0107 popytu. Oczywi\u015bcie w ramach popytu sprzedaje si\u0119 dro\u017cej, nadwy\u017cki\u00a0– taniej. Mo\u017cna te\u017c nic nie dosta\u0107. Dodatkowo, pierwszy sprzedaje ten, kto zaoferowa\u0142 najwi\u0119cej. Oczywi\u015bcie, mo\u017ce tu zaistnie\u0107 bardzo denerwuj\u0105ca sytuacja, \u017ce kto\u015b zalewa rynek swoimi bary\u0142kami i zawsze dzi\u0119ki temu mie\u015bci si\u0119 w popycie, dlatego dostaje najwi\u0119cej. Czy\u017c jednak nie o to chodzi w grze, by mie\u0107 najwi\u0119cej i najlepiej sprzeda\u0107? Poza tym zawsze mo\u017cna takiego gracza uspokoi\u0107, wystawiaj\u0105c tak, \u017ceby zarobi\u0142 na tym 100P$ – nast\u0119pnym razem si\u0119 zastanowi, czy warto stawia\u0107 wszystko.<\/p>\n Ciekaw\u0105 postaci\u0105 w “Polach Naftowych” jest Lobbysta. Spotka\u0142em si\u0119 z opini\u0105, \u017ce ten, kto w grze zaczyna – ma najgorzej. Nie do ko\u0144ca. Po pierwsze – wszystkie akcje wykonuje pierwszy. Mo\u017cna pomin\u0105\u0107 fakt rzucania ko\u015b\u0107mi, bo szczerze powiedziawszy, \u017cadne wyr\u00f3\u017cnienie. Ju\u017c jednak w fazie zdarzenia losowego pojawia si\u0119 przewaga – Lobbysta mo\u017ce wykluczy\u0107 kogo\u015b z dzia\u0142ania zdarzenia, wliczaj\u0105c w to siebie. Pierwszy kupuje i decyduje, co b\u0119dzie obiektem licytacji oraz j\u0105 rozpoczyna. W fazie gie\u0142dy dysponuje kolejn\u0105 broni\u0105 – cz\u0119\u015b\u0107 bary\u0142ek (r\u00f3wn\u0105 maksymalnie liczbie tankowc\u00f3w) mo\u017ce wycofa\u0107 po policzeniu, ile ropy jest na rynku. Czy zatem nie jest to zbyt mocna pozycja? Owszem, ale pami\u0119ta\u0107 trzeba, \u017ce Lobbysta, by zosta\u0107 najwa\u017cniejsz\u0105 postaci\u0105 kolejki – p\u0142aci. Najcz\u0119\u015bciej s\u0142ono, co tym bardziej boli, \u017ce cz\u0119sto zdarza si\u0119, i\u017c gracze stawiaj\u0105 symboliczne kwoty. Po podliczeniu plus\u00f3w i minus\u00f3w poziom irytacji pot\u0119g\u0105 Lobbysty nie wychodzi poza standardy.<\/p>\n Spotka\u0142em si\u0119 r\u00f3wnie\u017c z pogl\u0105dem, i\u017c “Pola Naftowe” nie pozostawiaj\u0105 \u017cadnych mo\u017cliwo\u015bci kombinowania, bo z g\u00f3ry wiadomo, ile czego trzeba kupi\u0107. Na przyk\u0142ad: za\u0142o\u017ceniem odg\u00f3rnym jest, \u017ce trzeba kupowa\u0107 jak najwi\u0119cej tankowc\u00f3w. Ot\u00f3\u017c nie – bo nie ma z g\u00f3ry za\u0142o\u017conej liczby bary\u0142ek ropy, kt\u00f3ra b\u0119dzie w grze do wydobycia. Wiadomo, \u017ce na tankowcu mo\u017cna trzyma\u0107 5 bary\u0142ek, a co si\u0119 nie zmie\u015bci – wi\u0105\u017ce si\u0119 z kar\u0105. Tereny ropono\u015bne pojawiaj\u0105 si\u0119 w liczbie r\u00f3wnej liczbie graczy. Maj\u0105 te\u017c odpowiednie oznaczenia – ile kosztuje szyb, ile wydobywa si\u0119 w nim bary\u0142ek, ile kosztuje utrzymanie, oraz ile szyb\u00f3w mo\u017ce sta\u0107 na jednym terenie.<\/p>\n Tu trzeba zaznaczy\u0107, \u017ce wszystko kosztuje – chcemy co\u015b kupi\u0107, wi\u0119c p\u0142acimy za element, ale ma on r\u00f3wnie\u017c koszt otrzymania – kt\u00f3ry zap\u0142acimy w fazie op\u0142at. Jest to wbrew pozorom ciekawa sytuacja, poniewa\u017c koszta trzeba uwzgl\u0119dni\u0107 w swoich zasobach finansowych (faza op\u0142at nast\u0119puje bowiem PRZED faz\u0105 dochod\u00f3w). Ka\u017cdy z graczy otrzymuje taki teren, kt\u00f3ry wyk\u0142ada przed sob\u0105, od tej pory udost\u0119pniaj\u0105c go innym. Wiadomo wi\u0119c, ile szyb\u00f3w mo\u017cna postawi\u0107 oraz ile bary\u0142ek ropy wydoby\u0107 w kolejce. Dopiero teraz mo\u017cna my\u015ble\u0107 o strategii – widz\u0105c, jakie szyby mo\u017cemy zbudowa\u0107, ile dzi\u0119ki nim zarobi\u0107, a wreszcie – ile tankowc\u00f3w b\u0119dzie nam potrzebne. Zmienia si\u0119 liczba graczy, zmieniaj\u0105 si\u0119 statystyki teren\u00f3w ropono\u015bnych, wi\u0119c… Jak mamy przewidzie\u0107, ile b\u0119dziemy i czego potrzebowa\u0107 PRZED wy\u0142o\u017ceniem teren\u00f3w?<\/p>\n Analogiczna sytuacja jest z wymianami. Mo\u017cna tu handlowa\u0107, podobnie jak w “Osadnikach z Catanu”. Owszem, mo\u017ce to prowadzi\u0107 do pewnych patologicznych zachowa\u0144; niech przytocz\u0119: dam ci rop\u0119, sprzedasz ca\u0142o\u015b\u0107 i zapchamy rynek, dziel\u0105c si\u0119 zyskami. Takie zachowanie zosta\u0142o jednak zastrze\u017cone jako niedopuszczalne. Zgodnie z zasadami gry, je\u015bli si\u0119 co\u015b kupuje – p\u0142aci si\u0119 za to. Wszystko kosztuje, wi\u0119c nie mo\u017cna komu\u015b czego\u015b da\u0107, umawiaj\u0105c si\u0119 “na potem”. Handel – w mojej opinii –\u00a0stwarza dodatkowe mo\u017cliwo\u015bci. Je\u015bli na przyk\u0142ad mam, kupiony za 500P$, jeden tankowiec ponad to, co wydobywam, dlaczego mam go nie sprzeda\u0107 za 700P$, zarabiaj\u0105c na nim 200P$, a przy tym jeszcze pozbywaj\u0105c si\u0119 200P$ koszt\u00f3w? W perspektywie trzech tur gry, zarabiam 800P$ (200P$ od razu oraz po 200P$ mniej koszt\u00f3w na tur\u0119). Robimy interesy, a liczenie to element biznesu, czy\u017c nie?<\/p>\n Oczywi\u015bcie to, co si\u0119 zbudowa\u0142o mo\u017cna zburzy\u0107 – kosztuje to jednak kolejk\u0119, a przy tym szkoda traci\u0107 to, za co zap\u0142aci\u0142o si\u0119 wcze\u015bniej. Nie dostaniemy nic, poza tym, \u017ce nasze koszta spadaj\u0105. Jest to zatem raczej zachowanie desperackie, ni\u017c \u015brodek do osi\u0105gni\u0119cia zwyci\u0119stwa.<\/p>\n Podsumowanie<\/strong><\/p>\n <\/p>\n Mi\u0142o si\u0119 rozczarowa\u0142em gr\u0105 w “Pola Naftowe”. Specjalnie zagra\u0142em w “Wysokie Napi\u0119cie”, by te gry por\u00f3wna\u0107. Zwykle gram z lud\u017ami niedo\u015bwiadczonymi, a przynajmniej musz\u0119 zak\u0142ada\u0107, \u017ce pewnie misja popularyzatorska takich ludzi mi przyniesie. Dla takiej grupy docelowej – stanowczo polecam “Pola Naftowe”. Jest to gra ekonomiczna o do\u015b\u0107 prostych zasadach, wprowadzaj\u0105ca \u0142atwy przelicznik koszt\u00f3w, zaznaczany na dodatkowej planszy. Dodatkowo, czego nie ma w “Wysokim Napi\u0119ciu”, oferuje mo\u017cliwo\u015b\u0107 handlu pomi\u0119dzy graczami, wi\u0119c podnosi interakcyjno\u015b\u0107 gry. Mimo to nie pozbywa si\u0119 element\u00f3w typowej gry ekonomicznej – trzeba liczy\u0107 ile wydajemy, kombinowa\u0107 jakie pieni\u0105dze zarobimy i analizowa\u0107 czy zakup op\u0142aca si\u0119, czy nie. Oczywi\u015bcie, “Wysokie Napi\u0119cie” to inna liga, wi\u0119c po prostu trzeba wybra\u0107 grup\u0119 docelow\u0105 – dla fan\u00f3w produkcji Friedmana Friese, gra Piotra Stankiewicza b\u0119dzie, co najwy\u017cej, przygrywk\u0105, b\u0105d\u017a przerywnikiem mi\u0119dzy “powa\u017cniejszymi” partiami.<\/p>\n Mechanika – co pokaza\u0142em wy\u017cej – na pierwszy rzut oka wydaje si\u0119 skomplikowana, jednak ju\u017c przy drugim staje si\u0119 bardzo szybka i bardzo prosta. Problemem jest raczej nam\u00f3wienie cz\u0142owieka do tego, by usiad\u0142 do gry, ni\u017c samo wyt\u0142umaczenie zasad. Ju\u017c po pierwszej kolejce zauwa\u017ca si\u0119 kolejny plus – brak przestoj\u00f3w (cho\u0107 ostatecznie zale\u017cy to od graczy). Jako \u017ce nie ma zbyt wielkiego wyboru, je\u015bli chodzi o mo\u017cliwo\u015bci zakupu (co akurat nie jest wad\u0105) – podj\u0119cie decyzji nie sprawia problemu. Prostota gry staje si\u0119, paradoksalnie, jej wad\u0105 dla niekt\u00f3rych. Ci jednak oczekuj\u0105 twardej ekonomii, a prawdopodobnie wi\u0119cej – symulacji warunk\u00f3w realnych. Jednocze\u015bnie zasady, kt\u00f3re s\u0105 wyt\u0142umaczone do\u015b\u0107 dobrze, w pewnych momentach komplikuj\u0105 si\u0119 do\u015b\u0107 mocno i trzeba decydowa\u0107, jak rozwi\u0105zuje si\u0119 dan\u0105 kwesti\u0119. Przyk\u0142adem niech b\u0119dzie wydarzenie zmniejszenia popytu – Lobbysta zdecyduje, \u017ce siebie z niego wy\u0142\u0105cza. Jak traktowa\u0107 w tym momencie gie\u0142d\u0119 – wed\u0142ug dw\u00f3ch r\u00f3\u017cnych zasad?<\/p>\n Ogromn\u0105 wad\u0105 gry jest mo\u017cliwo\u015b\u0107 zakup\u00f3w 2 szyb\u00f3w, 2 tankowc\u00f3w i rafinerii w jednej kolejce. Powoduje to, \u017ce gracze mog\u0105 wykorzysta\u0107 wszystko w ci\u0105gu 2-3 tur i dwie ostatnie nieco si\u0119 nudzi\u0107. Zaproponowa\u0142bym tutaj inne rozwi\u0105zanie – znane z “Haziendy”: mamy do wyboru trzy akcje, lecz mo\u017cemy wykona\u0107 dwie, z czego rafineria “kosztuje” obie. Zupe\u0142nie zmienia to obraz gry i mo\u017cliwo\u015b\u0107 nudzenia si\u0119 przez kt\u00f3rego\u015b z graczy. Nie skazuje te\u017c \u017cadnego gracza, na wegetacj\u0119, kt\u00f3r\u0105, przyzna\u0107 trzeba, “osi\u0105ga” na w\u0142asne \u017cyczenie – po\u017ca\u0142owa\u0142 pieni\u0119dzy na inwestycje, wi\u0119c teraz cierpi, gdy wszyscy zarabiaj\u0105.<\/p>\n Jako \u017ce mamy tyle plansz, ilu graczy – odpada problem ze skalowalno\u015bci\u0105. Tereny ropono\u015bne jednak zosta\u0142y dobrane na nieco dziwnych zasadach i mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107, \u017ce kupimy szyb taniej i b\u0119dziemy za niego p\u0142aci\u0107 mniej, wydobywaj\u0105c wi\u0119cej bary\u0142ek ni\u017c za inny – o wiele ni\u017cszym wydobyciu. Poza tym wydaje si\u0119, \u017ce liczba szyb\u00f3w powinna by\u0107 wy\u017csza, ni\u017c liczba graczy. Nawet graj\u0105c z ograniczeniem wspomnianym wy\u017cej – brakuje miejsc do budowy po 2, maksymalnie 3 kolejce.<\/p>\n Dla niekt\u00f3rych wad\u0105 b\u0119dzie rzucanie kostkami, lecz osobi\u015bcie lubi\u0119 w grach czynnik losowy. Tutaj nie jest on tak denerwuj\u0105cy, jak potrafi by\u0107 cho\u0107by w “Osadnikach”.<\/p>\n Na pewno wad\u0105 jest pude\u0142ko, kt\u00f3re, delikatnie m\u00f3wi\u0105c, nie zach\u0119ca do zakupu. Same elementy wykonane s\u0105 porz\u0105dnie, cho\u0107 “plansze” przyda\u0142oby si\u0119 podklei\u0107 czym\u015b twardszym. Trzeba by\u0142o czym\u015b zrekompensowa\u0107 cen\u0119, kt\u00f3ra, bior\u0105c pod uwag\u0119 liczb\u0119 element\u00f3w, jest do\u015b\u0107 niska.<\/p>\n Problematyczne jest rozwi\u0105zanie pierwszej licytacji – wiadomo, kto j\u0105 wygrywa, lecz nie bardzo wiadomo, dlaczego wszyscy za to p\u0142ac\u0105. Nie ma tu rozwi\u0105zania z “Wysokich Sfer”, gdzie p\u0142aci tylko wygrany, ani z “Wysokiego Napi\u0119cia”, gdzie pozycja w grze decyduje o kolejno\u015bci.<\/p>\n Niestety, gra nie pozby\u0142a si\u0119 podstawowej wady, jak\u0105 zaobserwowa\u0142em w wi\u0119kszo\u015bci polskich produkcji, w jakie gra\u0142em. Nazwa\u0142em to “syndromem niedotestowania”. Przyda\u0142oby si\u0119 tutaj wprowadzi\u0107 zasad\u0119 dodatkowego szybu co tur\u0119 przy 4 i 5, gdy mamy ju\u017c mn\u00f3stwo pieni\u0119dzy i nie bardzo wiemy co z nimi zrobi\u0107. Przyda\u0142oby si\u0119 ograniczenie w kupowaniu na tur\u0119, os\u0142abienie “efektu kuli \u015bnie\u017cnej”. Mimo tych brak\u00f3w, przyzna\u0107 trzeba, \u017ce b\u0142\u0119d\u00f3w jako takich jest niewiele, a mechanika trzyma si\u0119 kupy. W por\u00f3wnaniu do “Gildii” produkcja Piotra Stankiewicza jest o niebo, albo i dwa lepsza, nawet gdy bierzemy pod uwag\u0119 tylko instrukcj\u0119.<\/p>\n Przy bli\u017cszym poznaniu gra zyskuje. Je\u015bli chcemy zagra\u0107 w sympatyczn\u0105 gr\u0119 ekonomiczn\u0105 – co nie znaczy g\u0142upi\u0105 – “Pola Naftowe” si\u0119 sprawdzaj\u0105. Je\u015bli decydujemy si\u0119 na m\u00f3zgo\u017cern\u0105 ekonomi\u0119 trwaj\u0105c\u0105 kilka godzin – typu “Wysokie Napi\u0119cie” – warto raz zagra\u0107. Zawsze mo\u017cna wykorzysta\u0107 “Pola Naftowe” w trakcie oczekiwania na graczy – jest to gra szybka i nieskomplikowana. Koniec ko\u0144c\u00f3w – ka\u017cdy lubi odpocz\u0105\u0107.<\/p>\n
\n<\/strong><\/p>\n