![\"\"](\"http:\/\/bp1.blogger.com\/_c-W2OXzo34I\/RyilCOXPJOI\/AAAAAAAAAL8\/dBVDovrZkso\/s1600-h\/pic236327.jpg\")
<\/a><\/p>\nW 2004tym roku Andreas Seafarth wyda\u0142 San Juan <\/b> \u2013 karcian\u0105 wersj\u0119 kr\u00f3luj\u0105cego na BoardGameGeek Puerto Rico <\/b>. Jak na karcian\u0105 wersj\u0119 gry planszowej by\u0142a bardzo nowatorska \u2013 nie by\u0142a jak to zwykle bywa jedynie uproszczeniem mechaniki z gry-rodzica, ale wprowadza\u0142a kilka bardzo pomys\u0142owych rozwi\u0105za\u0144 kt\u00f3rych nie by\u0142o dot\u0105d w \u017cadnej innej grze. Gra zosta\u0142a przyj\u0119ta bardzo dobrze, do\u015b\u0107 powiedzie\u0107 \u017ce znajduje si\u0119 obecnie na 37 miejscu w rankingu BGG, a na li\u015bcie gier z najwi\u0119ksz\u0105 ilo\u015bci\u0105 rozegranych partii w 2007mym roku jest si\u00f3dma, tu\u017c za Puerto Rico.<\/p>\n
Ma\u0142o kto jednak wie \u017ce w czasie gdy Andreas Seafarth pracowa\u0142 nad karcianym Puerto Rico, wydawnictwo Alea poprosi\u0142o o to samo innego projektanta gier \u2013 Thomasa Lehmanna. Ten pokaza\u0142 wydawnictwu sw\u00f3j prototyp, a Alea zapyta\u0142a czy mo\u017ce go pokaza\u0107 dalej Seafarth-owi. Ostatecznie Seafarth zapo\u017cyczy\u0142 kilka rozwi\u0105za\u0144 z Lehmannowego prototypu, i tak San Juan ujrza\u0142 \u015bwiat\u0142o dzienne jako gra jego autorstwa. Lehmann pojawia si\u0119 w instrukcji tylko w podzi\u0119kowaniach, cho\u0107 dostaje honorarium od sprzedanych egzemplarzy gry.<\/p>\n
Dlaczego o tym pisz\u0119? Na targach Essen 2007 Thomas Lehmann mia\u0142 premier\u0119 swojej nowej gry karcianej, w kt\u00f3rej wykorzystuje w\u0142asne rozwi\u0105zania kt\u00f3re wyl\u0105dowa\u0142y w San Juan. Nowy lepszy San Juan, dopracowywany przez ostatnie 3 lata, o kt\u00f3rym beta-testerzy \u015bpiewaj\u0105 hymny, i kt\u00f3ry dostaje od tw\u00f3rcy, administratora i w\u0142a\u015bciciela serwisu BoardGameGeek Aldie-ego ocen\u0119 10\/10? Szum i oczekiwania by\u0142y spore, cho\u0107 omin\u0119\u0142y jako\u015b ca\u0142kowicie z tego co widz\u0119 graczy z Polski (np. na forum gry-planszowe.pl jeszcze ten tytu\u0142 w og\u00f3le nie pad\u0142 w jakimkolwiek kontek\u015bcie). Ja si\u0119 da\u0142em zainteresowa\u0107 na tyle \u017ce by\u0142a to jedyna nowo\u015b\u0107 na Essen poza mapami do Age of Steam-a kt\u00f3r\u0105 prosi\u0142em \u017ceby mi przywie\u017a\u0107.<\/p>\n
Wykonanie<\/h3>\n
Po pierwsze \u2013 wersja j\u0119zykowa. Sporo os\u00f3b na BGG pisze \u017ce nie kupi\u0142o tej gry bo wiedzia\u0142o \u017ce nied\u0142ugo wyda to po angielsku Rio Grande Games. Hmmm. Moje pude\u0142ko opr\u00f3cz logo Abacus-a ma logo Rio Grande, w \u015brodku instrukcja angielsko-niemiecka, karty pomocy gracza s\u0105 4 po niemiecku i 4 po angielsku (gra jest dla 2-4 graczy), tekst na kartach jest tylko po angielsku. Ch\u0142opaki \u2013 nie warto by\u0142o czeka\u0107 na te now\u0105 super angielsk\u0105 wersj\u0119 chyba…<\/p>\n
Instrukcja do\u015b\u0107 d\u0142uga ale czytelna, kolorowa, z przyk\u0142adami jak trzeba, zero uwag. Karty pomocy jak pisa\u0142em s\u0105, i s\u0105 te\u017c jak trzeba \u2013 wszystko co by si\u0119 chcia\u0142o jest na nich napisane. Bardzo bardzo przydatne. Same karty \u2013 szcz\u0119\u015bliwie jako\u015b\u0107 o kt\u00f3rej my\u015bl\u0119 ju\u017c standard, czyli tak jak np. w grach Days of Wonder (taka tekstura w krateczk\u0119). Ilustracje jak ilustracje, mnie takie rzeczy nie podniecaj\u0105 to i trudno mi ocenia\u0107 czy s\u0105 dobre. Dzia\u0142anie kart reprezentowane za pomoc\u0105 ca\u0142ej masy ikonek, co na pocz\u0105tku jest trudne do ogarni\u0119cia, ale po jakim\u015b czasie bardzo wygodne. Punkty zwyci\u0119stwa to porz\u0105dne grube \u017cetony. Og\u00f3lnie dobra solidna robota, do niczego si\u0119 nie potrafi\u0119 przyczepi\u0107.<\/p>\n
Aaale oco chodzi?<\/h3>\n
Dla tych kt\u00f3rzy znaj\u0105 San Juana og\u00f3lny opis mechaniki powinien brzmie\u0107 niepokoj\u0105co wr\u0119cz znajomo. Karty zagrywamy przed siebie, tyle \u017ce zamiast budowa\u0107 budynki zasiedlamy lub podbijamy planety, ewentualnie zapewniamy sobie jak\u0105\u015b przewag\u0105 technologiczn\u0105. Za wi\u0119kszo\u015b\u0107 rzeczy p\u0142acimy kartami z r\u0119ki, niekt\u00f3re planety mog\u0105 produkowa\u0107 towary \u2013 k\u0142adziemy wtedy karty na tych planetach, towary mo\u017cna sprzedawa\u0107 za pieni\u0105dze czyli karty do r\u0119ki. Ka\u017cda kolejka ma kilka faz, gracze wybieraj\u0105 w jakiej fazie chc\u0105 mie\u0107 jaki\u015b specjalny profit. W Puerto Rico\/San Juan wybieramy role, tu jest inaczej o tyle \u017ce ka\u017cdy ma w\u0142asny zestaw \u2018r\u00f3l\u2019 \u2013 kart akcji, i ka\u017cdy mo\u017ce zawsze wybra\u0107 co chce niezale\u017cnie od tego co wybior\u0105 inni.<\/p>\n
Czym toto si\u0119 wi\u0119c r\u00f3\u017cni? Jak ju\u017c napisa\u0142em inaczej troch\u0119 dzia\u0142aj\u0105 \u2018role\u2019 \u2013 nie do\u015b\u0107 \u017ce ka\u017cdy mo\u017ce wybra\u0107 t\u0119 sam\u0105, to w danej rundzie odpalane s\u0105 tylko te fazy kt\u00f3re wybra\u0142a przynajmniej jedna osoba (ka\u017cdy na pocz\u0105tku kolejki wybiera w tajemnicy w jakiej fazie kto\u015b chce mie\u0107 bonus). Sprawia to \u017ce cz\u0119sto trzeba zgadywa\u0107 czy np. kto\u015b inny \u2018odpali\u2019 faz\u0119 na kt\u00f3rej nam zale\u017cy (np. zasiedlanie planet), i mo\u017cemy sobie wybra\u0107 kart\u0119 dla fazy produkcji kt\u00f3ra ma bardziej potrzebny nam bonus, czy musimy wybra\u0107 zasiedlanie \u017ceby ta faza w og\u00f3le by\u0142a grana. Faz jest 5 \u2013 eksplorowanie (dobieranie kart, jak w San Juan), budowanie kart technologii, zasiedlanie planet, konsumpcja towar\u00f3w i produkcja, plus dodatkowa \u2018podfaza\u2019 \u2013 sprzeda\u017c towar\u00f3w jako bonus za wybranie odpowiedniej karty fazy \u2018konsumpcja\u2019 (2 fazy oferuj\u0105 dwa bonusy do wyboru \u2013 s\u0105 powi\u0105zane z nimi dwie r\u00f3\u017cne karty akcji). Na szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 zas\u0142uguje faza konsumpcji \u2013 przypomina w dzia\u0142aniu faz\u0119 kapitana w Puerto Rico \u2013 zamieniamy w niej towary na punkty zwyci\u0119stwa (co\u015b czego zabrak\u0142o w San Juan \u2013 tam towary mo\u017cna tylko sprzedawa\u0107 za kas\u0119).<\/p>\n
Mo\u017ce jeszcze raz od pocz\u0105tku \ud83d\ude42 . Gra rozgrywana jest w rundach. Na pocz\u0105tku ka\u017cdej rudny gracze wybieraj\u0105 sobie jedn\u0105 z kart akcji. W danej rundzie grane s\u0105 tylko fazy zwi\u0105zane z kartami akcji wybranymi przez cho\u0107 jednego gracza, przy czym wybieraj\u0105cy dan\u0105 akcj\u0119 gracz ma w tej fazie prawo do okre\u015blonego \u2018bonusa\u2019. Gdy kto\u015b b\u0119dzie mia\u0142 przed sob\u0105 12 kart, b\u0105d\u017a wyczerpie si\u0119 pula punkt\u00f3w zwyci\u0119stwa, gra si\u0119 ko\u0144czy. Podsumowujemy zdobyte za wysy\u0142anie towar\u00f3w punkty, punkty za zbudowane planety, ewentualne punkty dodatkowe (s\u0105 karty technologii dzia\u0142aj\u0105ce jak du\u017ce budynki w Puerto Rico), i mamy zwyci\u0119zc\u0119.<\/p>\n
Wra\u017cenia<\/h3>\n
Co sprawia \u017ce to jest ciekawe? Prawie ka\u017cda karta jest inna (w sumie mamy 90 r\u00f3\u017cnych kart), prawie ka\u017cda karta modyfikuje dla nas przynajmniej jedn\u0105 z faz gier (produkuj towar\/dobierz wi\u0119cej kart\/sprzedaj dro\u017cej, dobierz kart\u0119 gdy cokolwiek zasiedlisz, etc), a zdolno\u015bci kart potrafi\u0105 si\u0119 bardzo przyjemnie \u2018kombowa\u0107\u2019. Dost\u0119pnych strategii ju\u017c na pierwszy rzut oka wida\u0107 sporo, w tym 2 g\u0142\u00f3wne \u2018budowniczy\u2019 i \u2018producent\u2019 jak w Puerto Rico. Re-grywalno\u015b\u0107 (jako\u015b nie mog\u0119 sobie przypomnie\u0107 polskiego terminu na replayability) ogromna przez sam\u0105 ilo\u015b\u0107 naprawd\u0119 najr\u00f3\u017cniejszych kart. Po poznaniu kart gra jest szybka, zero przestoj\u00f3w czy czekania na innych, odpalamy kolejnymi kartami ekonomiczn\u0105 maszyn\u0119 w kierunku kt\u00f3ry dyktuje nam wybrana na dan\u0105 gr\u0119 strategia, po kilku kolejkach koncentrujemy si\u0119 ju\u017c coraz bardziej na wyci\u0105ganiu z tej maszynki punkt\u00f3w zwyci\u0119stwa, zanim zd\u0105\u017cy si\u0119 to robi\u0107 powtarzalne ju\u017c koniec. Gotowe ju\u017c s\u0105 2 dodatki rozszerzaj\u0105ce zabaw\u0119 w zupe\u0142nie r\u00f3\u017cnych kierunkach. Jeden z nich ma wprowadzi\u0107 bezpo\u015bredni\u0105 interakcj\u0119 typu ukradnij-zniszcz, cho\u0107 interakcja w takiej formie jak teraz (gracze wybieraj\u0105 kt\u00f3re fazy b\u0119d\u0105 dla wszystkich w danej rundzie dost\u0119pne) w zupe\u0142no\u015bci mi wystarcza.<\/p>\n
Og\u00f3lnie brakuje mi w kolekcji gier l\u017cejszych, kt\u00f3re mog\u0119 zaproponowa\u0107 znajomym nie zara\u017conych jeszcze zachwytem nad grami ci\u0119\u017cszego kalibru, i w kt\u00f3re sam jestem sk\u0142onny gra\u0107. Race for the Galaxy do\u015b\u0107 dobrze trafia w t\u0119 luk\u0119 \u2013 gra jest do\u015b\u0107 prosta, na tyle \u017ceby da\u0142o si\u0119 j\u0105 wyt\u0142umaczy\u0107 praktycznie ka\u017cdemu, a z drugiej strony wystarczaj\u0105co ciekawa \u017cebym sam te\u017c si\u0119 dobrze przy niej bawi\u0142.
\nMnie si\u0119 podoba na tyle \u017ce zawsze ch\u0119tnie zagram, cho\u0107 z kilku wzgl\u0119d\u00f3w nie jest to co\u015b co b\u0119d\u0119 niczym misjonarz propagowa\u0142 (patrz ni\u017cej).<\/p>\n
Proble
\nmy<\/h3>\n
Jedynym chyba, ale za to dla mnie do\u015b\u0107 powa\u017cnym problemem jest ilo\u015b\u0107 i stopie\u0144 skomplikowania r\u00f3\u017cnych kart, i szanse ogarni\u0119cia tego w pierwszej grze. Od gry \u201edla ludzi\u201d oczekiwa\u0142bym \u017ce \u0142atwiej b\u0119dzie nowym wej\u015b\u0107 w jej \u015bwiat i w miar\u0119 od razu zacz\u0105\u0107 gra\u0107 mniej wi\u0119cej wiedz\u0105c co si\u0119 dzieje. Tu pierwsza gra raczej dla ka\u017cdego b\u0119dzie ci\u0105g\u0142ym dopytywaniem si\u0119 co znaczy dana ikonka, jak co\u015b si\u0119 kombuje z czym\u015b innym, jak dzia\u0142a kt\u00f3ra\u015b z faz, czy co znacz\u0105 terminy u\u017cyte w tekstowym opisie tych najtrudniejszych kart. Znaczenie ikonek nie jest jeszcze tak strasznie trudne, s\u0105 bardzo sensownie pomy\u015blane tak \u017ceby \u0142atwo by\u0142o je kojarzy\u0107 z tym co reprezentuj\u0105, rozszyfrowanie jednak tych najgorszych kart z opisem tekstowym spowalnia\u0107 b\u0119dzie pierwsz\u0105 gr\u0119 praktycznie do ko\u0144ca. Na bgg kto\u015b napisa\u0142 \u017ce wygl\u0105da \u017ce autor przez te 3 lata test\u00f3w nie zdecydowa\u0142 si\u0119 na odrzucenie cho\u0107 jednego pomys\u0142u na kart\u0119 na kt\u00f3ry wpad\u0142, i czytaj\u0105c niekt\u00f3re karty \u0142atwo zrozumie\u0107 sk\u0105d ta teza przysz\u0142a komu\u015b do g\u0142owy.<\/p>\n
Trzeba si\u0119 liczy\u0107 z tym \u017ce na pocz\u0105tku dop\u00f3ki ka\u017cdy nie b\u0119dzie zna\u0142 wi\u0119kszo\u015bci kart zamiast szybkiej i leciutkiej gry na 30-45 minut b\u0119dziemy gra\u0107 w troch\u0119 m\u0119tn\u0105 nie do ko\u0144ca zrozumia\u0142\u0105 gr\u0119 zajmuj\u0105c\u0105 ponad p\u00f3\u0142torej godziny. Ja rozwi\u0105za\u0142em ten problem po\u017cyczaj\u0105c gr\u0119 znajomym i prosz\u0105c \u017ceby oddali jak ju\u017c b\u0119d\u0105 si\u0119 w tym wszystkim \u0142apa\u0107 :-D.<\/p>\n
Wy\u015bcig o Galaktyk\u0119 a San Juan<\/h3>\n
Zawsze bardzo szanowa\u0142em San Juan za nowatorsk\u0105 i pomys\u0142ow\u0105 mechanik\u0119 \u201eta sama karta to budynek lub towar lub pieni\u0105dz\u201d, jednak nie ukrywam \u017ce niezbyt lubi\u0119 w ni\u0105 gra\u0107. Jak dla mnie jest przesadnie losowa, ci\u0119\u017cko mie\u0107 jak\u0105kolwiek strategi\u0119, wszystko dostosowujemy do budynk\u00f3w kt\u00f3re przychodz\u0105 na r\u0119k\u0119, a na koniec i tak wygrywa ten kto wyci\u0105gn\u0105\u0142 z tali najlepszy budynek bonusowy. Ile\u015b razy sp\u0119dzi\u0142em p\u00f3\u0142 gry bior\u0105c ca\u0142y czas \u2018Explorera\u2019 \u017ceby dostawa\u0107 na r\u0119k\u0119 wi\u0119cej kart, a budynek-klucz i tak trafia\u0142 do przeciwnika, i zawsze si\u0119 okazywa\u0142o \u017ce bez tego budynku nie da si\u0119 wygra\u0107. (Tak, wiem, to \u017ce tak uwa\u017cam dowodzi \u017ce za ma\u0142o gra\u0142em, nie doceniam subtelno\u015bci mo\u017cliwych strategii, bla, bla, bla. Ja wiem swoje.) Race for the Galaxy kopiuje to co mi si\u0119 w San Juan podoba\u0142o, daj\u0105c mi jednocze\u015bnie wi\u0119cej ni\u017c jedn\u0105 strategi\u0119 do wyboru. Ju\u017c sam fakt \u017ce produkowane dobra mog\u0119 sprzeda\u0107 na karty lub skonsumowa\u0107 na punkty zwyci\u0119stwa daje ogromnie du\u017co, a r\u00f3\u017cnych strategii bazuj\u0105cych na kilku innych cechach gry jest du\u017co wi\u0119cej. Troch\u0119 ironiczne \u017ce karciane Puerto Rico przegrywa rywalizacj\u0119 tym \u017ce faza kapitana jest tylko w tej drugiej grze… Trudno mi po dw\u00f3ch grach powiedzie\u0107 na ile da si\u0119 panowa\u0107 nad tali\u0105 kart na tyle \u017ceby m\u00f3c trzyma\u0107 si\u0119 d\u0142u\u017cszofalowych plan\u00f3w, ale z tego co widzia\u0142em jestem dobrej my\u015bli.<\/p>\n
Jednym s\u0142owem \u2013 podobie\u0144stwa s\u0105 bardzo du\u017ce, dla mnie to jest San Juan w kt\u00f3ry jest sens gra\u0107 bo losowo\u015b\u0107 nie jest a\u017c tak dominuj\u0105ca, cho\u0107 dla niekt\u00f3rych b\u0119dzie do San Juan tylko niepotrzebnie pokomplikowany ilo\u015bci\u0105 r\u00f3\u017cnych kart.<\/p>\n
Na koniec<\/h3>\n
Spo\u015br\u00f3d gier debiutuj\u0105cych na Essen 2007 Race for the Galaxy zajmuje na BGG drugie miejsce. Podobnie jednak jak gra kt\u00f3ra z tych \u201eEssenowych\u201d w tej chwili ma najlepszy ranking (1960 \u2013 The Making of the President) w Polsce nie wzbudzi\u0142a najmniejszego zainteresowania. Nie potrafi\u0119 zupe\u0142nie powiedzie\u0107 dlaczego, tak jak nie potrafi\u0119 por\u00f3wna\u0107 jej z grami kt\u00f3re \u2018naszym\u2019 graczom wpad\u0142y w oko \u2013 z nowo\u015bci Essen gra\u0142em tylko w Brass, Filou, i w\u0142a\u015bnie Race for the Galaxy (o mapach do AoSa nie wspominam). Mog\u0119 tylko zach\u0119ci\u0107 do wypr\u00f3bowania \u2013 poza pierwsz\u0105 rozgrywk\u0105 jest to szybka, r\u00f3\u017cnorodna i ciekawa karcianka daj\u0105ca nam miejsce do lekkiego pog\u0142\u00f3wkowania, kt\u00f3ra powinna nadawa\u0107 si\u0119 praktycznie dla ka\u017cdego, w przeciwie\u0144stwie do do\u015b\u0107 mocno jednak ci\u0119\u017ckawego Brass-a.<\/p>\n
![\"\"](\"http:\/\/photos1.blogger.com\/blogger\/6161\/3034\/320\/ocena_4.0.jpg\")
![\"\"](\"http:\/\/photos1.blogger.com\/blogger\/6161\/3034\/320\/ocena_3.0.jpg\")