{"id":785689,"date":"2018-03-05T10:00:00","date_gmt":"2018-03-05T09:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www.gamesfanatic.pl\/?p=785689"},"modified":"2018-03-05T11:45:23","modified_gmt":"2018-03-05T10:45:23","slug":"charterstone-pierwsze-wrazenia-bez-spoilerow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wp4wpuw.pedagog.uw.edu.pl\/test\/2018\/03\/05\/charterstone-pierwsze-wrazenia-bez-spoilerow\/","title":{"rendered":"Charterstone – pierwsze wra\u017cenia bez spoiler\u00f3w"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>Nie do ko\u0144ca wiadomo, jak recenzowa\u0107 gry legacy. Z jednej strony, \u017ceby recenzja mia\u0142a sens, trzeba podzieli\u0107 si\u0119 informacjami nie wynikaj\u0105cymi jedynie z instrukcji, ale wra\u017ceniami z rozgrywki. Z drugiej \u2013 ka\u017cda informacja wynikaj\u0105ca z rozgrywki mo\u017ce by\u0107 potraktowana jako spoiler.<\/p>\n

<\/p>\n

Dlatego podziel\u0119 tekst o Charterstone<\/em><\/a> na dwie cz\u0119\u015bci. Poni\u017cej umieszczam pierwsz\u0105 z nich, napisan\u0105 po rozegraniu trzech partii. B\u0119d\u0119 si\u0119 w niej stara\u0142 unika\u0107 jakichkolwiek konkretnych spoiler\u00f3w<\/strong> wychodz\u0105cych poza to, co mo\u017cna wiedzie\u0107 po rozpakowaniu gry i przeczytaniu instrukcji, a je\u015bli nie b\u0119d\u0119 w stanie tego unikn\u0105\u0107 \u2013 wyra\u017anie oznacz\u0119, \u017ce kolejne zdania mog\u0105 by\u0107 spoilerem. Jednak b\u0119d\u0119 r\u00f3wnie\u017c usi\u0142owa\u0142 podzieli\u0107 si\u0119 wra\u017ceniami i obawami, acz tak, \u017ceby nie zdradza\u0107 element\u00f3w, kt\u00f3re ujawnia rozwijaj\u0105ca si\u0119 “fabu\u0142a” gry. Oczywi\u015bcie nie przybierze to formy recenzji, ale du\u017co lu\u017aniejszych spostrze\u017ce\u0144 po pierwszych partiach. Czego\u015b w rodzaju rzutu (przymkni\u0119tym, bo unikaj\u0105cym spoiler\u00f3w) okiem.<\/p>\n

 <\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Rozgrywki Charterstone<\/em> przeprowadzi\u0142em w sk\u0142adzie dwuosobowym<\/strong>. W normalnych warunkach powinienem rozegra\u0107 partie we wszystkich mo\u017cliwych sk\u0142adach, ale ponownie \u2013 to gra legacy przeznaczona do rozgrywania ca\u0142ej kampanii w sta\u0142ej ekipie. Nawet je\u015bli m\u00f3g\u0142bym dokona\u0107 jakiej\u015b gimnastyki i dodawa\u0107\/ujmowa\u0107 uczestnik\u00f3w w trakcie, to z kolei zaburzy\u0142oby odczucia z rozegrania “czystej” kampanii.<\/p>\n

Dlatego realne wra\u017cenia s\u0105 z rozgrywek dwuosobowych, a spekulacje na temat tego, jak gra sprawdzi\u0142aby si\u0119 w wi\u0119kszym sk\u0142adzie wynikaj\u0105 jedynie z obserwacji mechanizm\u00f3w na dwie osoby. A skoro ju\u017c zdecydowa\u0142em si\u0119 gra\u0107 we dwoje, to poszed\u0142em na ca\u0142ego i nie stosowa\u0142em mechanizm\u00f3w automy (sztucznych graczy), \u017ceby w pe\u0142ni sprawdzi\u0107, jak Charterstone<\/em> sprawdza si\u0119 w tej konfiguracji.<\/p>\n

Musz\u0119 jeszcze nadmieni\u0107, \u017ce Charterstone<\/em> to moja pierwsza prawdziwa gra legacy. Tak, przyznaj\u0119 si\u0119, nie zagra\u0142em nawet Pandemica<\/em>, dlatego by\u0142o to dla mnie zupe\u0142nie nowe prze\u017cycie.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Skoro ju\u017c eksperymentowa\u0142em z now\u0105 form\u0105 na ca\u0142ego, to spr\u00f3bowa\u0142em r\u00f3wnie\u017c poznawa\u0107 gr\u0119 we w\u0142a\u015bciwy spos\u00f3b. Ot\u00f3\u017c instrukcja <\/strong>Charterstone<\/em> skonstruowana jest bardzo specyficznie. Poza pierwsz\u0105 stron\u0105, b\u0119d\u0105c\u0105 w zasadzie instrukcj\u0105 do instrukcji, reszta ksi\u0105\u017ceczki stanowi co\u015b w rodzaju albumu do wklejania kart. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 miejsca jest tam pusta, ale cz\u0119\u015bci s\u0105 od razu zadrukowane i zawieraj\u0105 najbardziej podstawowe zasady potrzebne do rozpocz\u0119cia pierwszej rozgrywki.<\/p>\n

I teraz \u2013 teoretycznie do poznania gry powinno wystarczy\u0107, by wyj\u0105\u0107 z pude\u0142ka kart\u0119 numer 1, przeczyta\u0107 jej tekst i nast\u0119pnie post\u0119powa\u0107 zgodnie ze wskaz\u00f3wkami (w tym \u2013 czyta\u0107 kolejne wskazane karty). Przeczytane karty s\u0105 r\u00f3wnocze\u015bnie naklejkami, zatem poznany tekst wklejamy w odpowiednie wolne miejsca w naszym “albumie”, niejako tworz\u0105c normaln\u0105 instrukcj\u0119. R\u00f3wnocze\u015bnie jednak pocz\u0105tek instrukcji sugeruje, \u017ceby jeden z uczestnik\u00f3w przeczyta\u0142 wcze\u015bniej wszystko to, co nadrukowane jest na sta\u0142e, \u017ceby mie\u0107 lepszy ogl\u0105d ca\u0142o\u015bci sytuacji.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Dla mnie wygl\u0105da to troch\u0119 tak, \u017ce tw\u00f3rcy bardzo chcieli zrobi\u0107 system nauki oparty jedynie na kartach poznawanych krok po kroku, ale w pewnym momencie przestraszyli si\u0119, \u017ce jednak b\u0119dzie to zbyt trudne do ogarni\u0119cia albo co\u015b b\u0119dzie graczom umyka\u0142o, zatem w efekcie powsta\u0142 system hybrydowy. W tym systemie naklejkami z kart uzupe\u0142niamy braki w instrukcji. Jednak nie do ko\u0144ca wiadomo, jaka jest w\u0142a\u015bciwa kolejno\u015b\u0107 post\u0119powania, rozmieszczenie zasad pomi\u0119dzy instrukcj\u0105 a kartami wydaje si\u0119 odrobin\u0119 przypadkowe (oba \u017ar\u00f3d\u0142a zawieraj\u0105 informacje konieczne do rozpocz\u0119cia rozgrywki).<\/p>\n

Znacznie lepiej dzia\u0142a to po kolejnych partiach, gdzie rzeczywi\u015bcie doklejamy nowe, szczeg\u00f3\u0142owe zasady albo nowe mechanizmy, kt\u00f3re poznane wcze\u015bniej nie mia\u0142yby dla graczy \u017cadnej warto\u015bci, gdy\u017c w grze nie by\u0142oby jeszcze element\u00f3w, do kt\u00f3rych si\u0119 odnosz\u0105. Acz musz\u0119 r\u00f3wnie\u017c przyzna\u0107, \u017ce nie oby\u0142o si\u0119 bez w\u0105tpliwo\u015bci co do szczeg\u00f3\u0142\u00f3w i szukania odpowiedzi na BGG.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Jak wygl\u0105da sama rozgrywka<\/strong>? W swojej podstawowej formie to worker placement<\/strong> z ma\u0142ymi twistami. Na pocz\u0105tku mamy po dw\u00f3ch robotnik\u00f3w. W rundzie albo wystawiamy jednego z nich i wykonujemy akcje, albo zbieramy wszystkich naszych robotnik\u00f3w z planszy (troch\u0119 jak w Tzolk’inie<\/em>). Wa\u017cniejsze jest jednak to, \u017ce robotnik tak naprawd\u0119 nie blokuje pola, bo na zaj\u0119te pole mo\u017cna jak najbardziej si\u0119 uda\u0107, po prostu wypychaj\u0105c poprzednika (kt\u00f3ry wraca na r\u0119k\u0119 w\u0142asciciela i tym samym oszcz\u0119dza mu konieczno\u015bci marnowania ruchu na zabieranie go z planszy). Co wi\u0119cej, mo\u017cna tak\u017ce wypycha\u0107 w\u0142asnych robotnik\u00f3w.<\/p>\n

Jak mo\u017cna zatem zauwa\u017cy\u0107, Charterstone<\/em> to (przynajmniej na moim aktualnym poziomie zaawansowania) gra bardzo staraj\u0105ca si\u0119 zachowa\u0107 maksymalnie familijny charakter<\/strong>, skoro nawet workerplacementowe blokowanie si\u0119 zosta\u0142o zredukowane do drobnej niedogodno\u015bci. Zreszt\u0105 ca\u0142a oprawa gry daje do zrozumienia, \u017ce to b\u0119dzie przyjemna i urocza zabawa. Wszelkie ilustracje s\u0105 jak z kresk\u00f3wki albo gry mobilnej, wr\u0119cz cukierkowe. Trzeba jednak przyzna\u0107, \u017ce tworzy to sp\u00f3jny i bardzo przyjazny klimat, kt\u00f3ry zdecydowanie mo\u017ce si\u0119 podoba\u0107.<\/p>\n

Najbardziej chyba nietypowym pomys\u0142em mechanicznym w Charterstone s\u0105 znaczniki wp\u0142yw\u00f3w<\/strong>. Na pocz\u0105tku ka\u017cdej partii gracz otrzymuje ich dwana\u015bcie i jest to zas\u00f3b, kt\u00f3ry musi nam wystarczy\u0107 na ca\u0142\u0105 rozgrywk\u0119 (oczywi\u015bcie potem pojawi\u0105 si\u0119 wyj\u0105tki, ale co do zasady tak jest) \u2013 w \u017caden spos\u00f3b go nie pozyskujemy. A tak si\u0119 sk\u0142ada, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 (na pocz\u0105tku wszystkie) akcje dostarczaj\u0105ce nam punkt\u00f3w wymagaj\u0105 bezpowrotnego wydawania wp\u0142yw\u00f3w. Zatem zarz\u0105dzanie nimi okazuje si\u0119 kluczowe, bo mo\u017ce si\u0119 w pewnym momencie okaza\u0107, \u017ce chcieliby\u015bmy dalej walczy\u0107 o zwyci\u0119stwo, ale nie ma ju\u017c za co.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

W r\u00f3wnie nieoczywisty spos\u00f3b okre\u015blamy koniec rozgrywki \u2013 mamy specjalny tor, na kt\u00f3rym przesuwamy znacznik za ka\u017cdym razem, kiedy kto\u015b wykona “wa\u017cn\u0105” akcj\u0119. A “wa\u017cne” jest stawianie nowych budynk\u00f3w, odblokowywanie nowych kart oraz realizacja cel\u00f3w (przy okazji \u2013 s\u0105 to akcj\u0119 daj\u0105ce najwi\u0119cej punkt\u00f3w). W zwi\u0105zku z tym w partii mo\u017ce zdarzy\u0107 si\u0119 tylko ograniczona liczba “wa\u017cnych” rzeczy, w szczeg\u00f3lno\u015bci tych, kt\u00f3re maj\u0105 wp\u0142yw na kolejne partie.<\/p>\n

A skoro ju\u017c o tym, to w czym w Charterstone<\/em> przejawia si\u0119 “legacy”? W wielu aspektach, w dw\u00f3ch przede wszystkim. Po pierwsze \u2013 na pocz\u0105tku kampanii mamy pust\u0105 plansz\u0119 z pi\u0119cioma sta\u0142ymi budynkami. Na tej planszy b\u0119dziemy stopniowo budowa\u0107 (nakleja\u0107) kolejne, coraz silniejsze i ciekawsze budynki, kt\u00f3re oczywi\u015bcie przechodz\u0105 z partii na parti\u0119. Drugim, obowi\u0105zkowowym elementem legacy jest odblokowywanie nowej zawarto\u015bci i w Charterstone<\/em> odbywa si\u0119 to za pomoc\u0105 ogromnego (naprawd\u0119 ogromnego) stosu kart. Znaczna cz\u0119\u015b\u0107 wykorzystanych (czytaj \u2013 z odlepionymi naklejkami) kart nadal bierze udzia\u0142 w grze, poniewa\u017c zawiera informacj\u0119, kt\u00f3re kolejne karty mo\u017cna za ich pomoc\u0105 odblokowa\u0107. Odblokowywana zawarto\u015b\u0107 to kolejne budynki, nowe zdolno\u015bci specjalne dla graczy a tak\u017ce wiele innych, kt\u00f3rych opisanie by\u0142oby ju\u017c ewidentnym spoilerem.<\/p>\n

Po partii, zale\u017cnie od osi\u0105gni\u0119tych wynik\u00f3w (nie tylko od tego, kto wygra\u0142) otrzymujemy specjalne punkty chwa\u0142y, kt\u00f3re s\u0142u\u017c\u0105 nam do d\u0142ugoterminowego rozwoju naszej postaci, decyduj\u0105cego o tym, jakie zasoby zdo\u0142amy przenie\u015b\u0107 do kolejnej partii a jakie dostaniemy dodatkowo na jej pocz\u0105tku.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Pierwsza partia<\/strong> by\u0142a bardzo prosta, mo\u017cna powiedzie\u0107, prymitywna, i czu\u0142o si\u0119, \u017ce to jest rozgrywka treningowa. By\u0142o w niej mn\u00f3stwo mikroruch\u00f3w polegaj\u0105cych na zebraniu jednego zasobu, a w efekcie kilka tylko posuni\u0119\u0107, kt\u00f3re rzeczywi\u015bcie o czym\u015b decydowa\u0142y. W kolejnych by\u0142o lepiej, ale nadal wszystkie dotychczasowe partie by\u0142y zdecydowanie kr\u00f3tkie i nie sprawia\u0142y wra\u017cenia, \u017ceby da\u0142o si\u0119 w nich jako\u015b szczeg\u00f3lnie rozwin\u0105\u0107. Raczej chodzi\u0142o o to, \u017ceby jak najszybciej wykona\u0107 te kilka ruch\u00f3w punktuj\u0105cych zanim nieub\u0142agany tor post\u0119pu obwie\u015bci koniec partii. Musz\u0119 przyzna\u0107, \u017ce jest w tej kwestii post\u0119p z partii na parti\u0119 i mam nadziej\u0119, \u017ce b\u0119dzie on nadal zauwa\u017calny, bo chocia\u017c w trzeciej partii by\u0142o ju\u017c miejsce na kombinowanie, to nadal do\u015b\u0107 daleko temu do odczucia zagrania w satysfakcjonuj\u0105ce euro. Wci\u0105\u017c mam wra\u017cenie, \u017ce jestem na etapie rozci\u0105gni\u0119tego wprowadzenia, a naprawde dobre rzeczy dopiero na mnie czekaj\u0105.<\/p>\n

Limit znacznik\u00f3w wp\u0142yw\u00f3w dost\u0119pny w partii w po\u0142\u0105czeniu z nieznaczn\u0105 losowo\u015bci\u0105 w obr\u0119bie jednej rozgrywki prowadzi do do\u015b\u0107 zaskakuj\u0105cego efektu w grze sprawiaj\u0105cej wra\u017cenie lekkiej i rodzinnej. Mianowicie mo\u017cliwe do zyskania punkty i optymalna sekwencja dzia\u0142a\u0144 potrzebna do ich otrzymania wydaje si\u0119 by\u0107 ca\u0142kiem osi\u0105galna do policzenia, a przynajmniej zaplanowania na wiele ruch\u00f3w do przodu. Zmiany mog\u0105 dotyczy\u0107 tego, ile ruch\u00f3w nam to zajmie (wypychanie), ale p\u00f3ki co nie widzia\u0142em powodu, \u017ceby taki plan trzeba by\u0142o zmienia\u0107. Najwa\u017cniejsze, o co trzeba zadba\u0107 to to, \u017ceby zd\u0105\u017cy\u0107 go zrealizowa\u0107<\/strong> przed ko\u0144cem partii, kt\u00f3ry nadchodzi bardzo szybko (poza “wa\u017cnymi” akcjami przyspiesza go pozbycie si\u0119 wszystkich wp\u0142yw\u00f3w przez kt\u00f3regokolwiek gracza).<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Obiecywa\u0142em, \u017ce wspomn\u0119 o skalowaniu<\/strong>, chocia\u017c gra\u0142em jedynie na dwie osoby bez automy. Ot\u00f3\u017c plansza podzielona jest na sze\u015b\u0107 sektor\u00f3w, po jednym dla ka\u017cdego z graczy, i jedynie w tych sektorach wolno si\u0119 graczowi rozbudowywa\u0107. Je\u015bli gramy na dwie osoby \u2013 cztery sektory zostaj\u0105 nieu\u017cyte, co oczywi\u015bcie wp\u0142ywa na liczb\u0119 budynk\u00f3w, jakie wchodz\u0105 do gry. Ale to nie takie proste, poniewa\u017c p\u00f3\u017aniej wchodz\u0105 do gry mechanizmy zagospodarowuj\u0105ce te puste sektory \u2013 cho\u0107 oczywi\u015bcie w spos\u00f3b znacznie mniej intensywny i inteligentny, ni\u017c robi\u0142by to prawdziwy gracz. Nie da si\u0119 jednak ukry\u0107, \u017ce s\u0105 elementy gry, kt\u00f3re zupe\u0142nie si\u0119 nie skaluj\u0105: chocia\u017cby dost\u0119p do sta\u0142ych budynk\u00f3w w centrum wioski czy (nawet istotniejsze) tor, z kt\u00f3rego kupujemy karty. Od liczby graczy zale\u017ce\u0107 b\u0119dzie, czy jego zawarto\u015b\u0107 w trakcie partii b\u0119dzie si\u0119 zmienia\u0107, czy pozostanie w miar\u0119 sta\u0142a.<\/p>\n

Podkre\u015blam jeszcze raz, jest to jedynie moja spekulacja, ale odnosz\u0119 wra\u017cenie, \u017ce Charterstone<\/em> przy wi\u0119kszej, ni\u017c dw\u00f3ch liczbie graczy powinien sprawowa\u0107 si\u0119 lepiej. Chocia\u017c ze wzgl\u0119du na niewielk\u0105 interakcj\u0119 bezpo\u015bredni\u0105 wariant dwuosobowy r\u00f3wnie\u017c nie kuleje zbyt mocno, i moje obawy, \u017ce b\u0119dzie \u015brednio grywalny, na szcz\u0119\u015bcie nie potwierdzi\u0142y si\u0119.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Teraz niestety musz\u0119 napisa\u0107 tajemniczo: jest jedna mechanika<\/strong> dotycz\u0105ca podliczania punkt\u00f3w na ko\u0144cu partii kt\u00f3ra ewidentnie mi si\u0119 nie podoba i uwa\u017cam, \u017ce w grze euro co\u015b takiego nie powinno si\u0119 pojawia\u0107. Jednak tu musia\u0142bym ju\u017c poda\u0107 konkretny spoiler, wi\u0119c czyta\u0107 powinni jedynie ci, kt\u00f3rzy \u015bwiadomie wybior\u0105, \u017ce ujawnienie czego\u015b, co po raz pierwszy pojawia si\u0119 po drugiej partii, im nie przeszkadza.<\/p>\n

<\/div>

Spoiler<\/i><\/h3>

Spoiler<\/i><\/h3>
\n\t\t\tNa ko\u0144cu partii jest co\u015b takiego jak guidepost, kt\u00f3ry pozwala graczowi, kt\u00f3ry spe\u0142ni pewne warunki, dokona\u0107 wyboru wp\u0142ywaj\u0105cego (czasem mocno) na zdobyte punkty. Jednak zar\u00f3wno wyb\u00f3r, jak i jego efekty poznawane s\u0105 dopiero po rozgrywce, zatem nie da si\u0119 do nich przygotowa\u0107 i w efekcie zwyci\u0119stwo partii mo\u017ce zmieni\u0107 si\u0119 na podstawie nieznanych przez ca\u0142\u0105 rozgrywk\u0119 kryteri\u00f3w.\n\t\t\t<\/div><\/div>\n

Podsumowuj\u0105c dotychczasowe odczucia: Charterstone<\/em> podoba mi si\u0119 jako do\u015bwiadczenie<\/strong> i bawi\u0119 si\u0119 przy nim bardzo dobrze uczestnicz\u0105c w procesie legacy. Jednak gdybym mia\u0142 spojrze\u0107 krytycznie na pojedyncz\u0105 parti\u0119, to musia\u0142bym przyzna\u0107, \u017ce p\u00f3ki co brakuje jej sporo, bym m\u00f3g\u0142 nazwa\u0107 j\u0105 satysfakcjonuj\u0105c\u0105.<\/p>\n

Oczywi\u015bcie moje wra\u017cenia po rozegraniu ca\u0142o\u015bci kampanii mog\u0105 si\u0119 zmieni\u0107. O tym, czy i jak si\u0119 to sta\u0142o napisz\u0119 w drugiej cz\u0119\u015bci tekstu, kt\u00f3ra powstanie, kiedy uko\u0144cz\u0119 kampani\u0119.<\/p>\n\n